Διαβάζοντας Σαίξπηρ στην υπόγεια Δαμασκό

Το 2013 μια ομάδα βιβλιόφιλων στην Νταράγια, προάστιο της Δαμασκού στη Συρία, έσωσε χιλιάδες βιβλία από τα βομβαρδισμένα ερειπωμένα σπίτια,  τυλίγοντάς τα με κουβέρτες, όπως ακριβώς θα μεταχειρίζονταν θύματα από τον πόλεμο που συνέβαινε γύρω τους. Οι παθιασμένοι αναγνώστες βιβλίων τα έκρυψαν στο υπόγειο ενός κτιρίου του οποίου οι επάνω όροφοι είχαν καταστραφεί από βόμβες. Ανάμεσα σε σάκκους με άμμο προφύλαξαν τα βιβλία και εκεί δημιούργησαν τη «Μυστική Βιβλιοθήκη της Συρίας», για την οποία έγραψε ο ρεπόρτερ του BBC Μάικ Τόμσον στο βιβλίο που κυκλοφορεί σε λίγες ημέρες με τίτλο «Syria’s Secret Library: Reading and Redemption in a Town Under Siege».

Ο ίδιος αναφέρει για αυτήν την απίθανη ιστορία πως λειτουργούσε ως «όαση κανονικότητας σε αυτή τη θάλασσα καταστροφής. Κάτω από την επιφάνεια του εδάφους σε μια περιοχή που σχεδόν καταστράφηκε ολοσχερώς. Η επιλογή του σημείου ήταν σκόπιμη επειδή από ψηλά φαίνεται σαν να μην έχει μείνει τίποτα στον βομβαρδισμένο αυτό τόπο».

Τα βιβλία προέρχονταν από εγκαταλελειμμένα σπίτια και βομβαρδισμένα κτίρια γραφείων. Η ομάδα διάσωσης που βρίσκονται πίσω από αυτή τη μυστική βιβλιοθήκη είναι νεαρής ηλικίας, οι περισσότεροι από τους οποίους πρώην φοιτητές πανεπιστημίου. Και οι οποίοι σκέφτηκαν πως καθώς ήταν πολιορκημένοι και πεινασμένοι, αντί να περιμένουν άπραγοι να πεθάνουν, θα ήταν προτιμότερο να έσωζαν τα βιβλία που βρίσκονταν εγκαταλειμμένα στα έρημα κτίρια και θα καταστρέφονταν από τον καιρό. Αυτό και έκαναν ως πρώτο βήμα. Στη συνέχεια συνειδητοποίησαν πως αντί να αφήσουν τα βιβλία να σαπίσουν κλεισμένα σε κούτες είναι καλύτερο να τα διαβάζουν. Και αυτό ακριβώς έκαναν.

Ο ρεπόρτερ περιγράφει για τον υπεύθυνο της βιβλιοθήκης, τον 14χρονο Αμτζάντ ο οποίος αυτοδιορίστηκε σε αυτή τη θέση σημειώνοντας τα ονόματα όσων δανείζονταν βιβλία και προσκαλώντας τους φίλους του που δεν είχαν πια τηλεόραση για να βλέπουν να πηγαίνουν στην υπόγεια βιβλιοθήκη για να συνεχίσουν να μορφώνονται. Εκεί άρχισε να λειτουργεί λέσχη αναγνωστών, οργανώθηκαν μαθήματα διδασκαλίας αγγλικών, μαθηματικών, παγκόσμιας ιστορίας και εκδηλώσεις με ομιλίες για λογοτεχνία και θρησκεία.

ΒΙΒΛΙΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Ηταν κάτι πολύ περισσότερο από την ανάγνωση. Υπήρχαν και πρακτικοί σκοποί αφού τα βιβλία εξυπηρέτησαν ανθρώπους οι οποίοι σπούδαζαν ιατρική και ο πόλεμος είχε διακόψει τις σπουδές τους. Γιατί ανάμεσα στους τόμους της Μυστικής Βιβλιοθήκης διασώθηκαν και πολλά βιβλία ιατρικής, λέει ο Μάικ Τόμσον στο δίκτυο PBS . «Χάρη στη βιβλιοθήκη υπήρχε μια διέξοδος από την κόλαση που ξέσπαγε  λίγα μέτρα πάνω από τα κεφάλια τους. Χάρη στον Σαίξπηρ και την αραβική ποίηση. Αλλά υπήρχε και μία αίσθηση κοινότητας, σε αυτόν τον τόπο όπου έκαναν επίσης διαλέξεις για τους βομβαρδισμούς της Χιροσίμα και του Λονδίνου στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Εμαθαν πώς οι άνθρωποι σε άλλες χώρες είχαν επιβιώσει από τον αφανισμό τους. Ακόμη και οι στρατιώτες πήραν τα βιβλία σε μικρές τσάντες στην πρώτη γραμμή και έκαναν λέσχη  βιβλίων στα δικά τους σημεία μάχης».