Τα στάδια της απελευθέρωσης για την αγορά ηλεκτρισμού

Η λιανική αγορά ηλεκτρισμού απελευθερώθηκε στην Ελλάδα τυπικά το 2007 και ουσιαστικά από το 2008 με 2009.

Στην παρουσίαση της ΡΑΕ γίνεται μια καταγραφή των φάσεων που εκτυλίχθηκαν στην πορεία αυτή των 11 χρόνων.

Η Αρχή χωρίζει την προσπάθεια ανοίγματος της λιανικής αγοράς ηλεκτρισμού σε δύο περιόδους:

Πρώτη περίοδος 2008-2012. Χωρίς ιδιαίτερα µέτρα, τα ποσοστά της ΔΕΗ στη λιανική αγορά υποχώρησαν ως το 92,5% μέχρι και το 2011, όμως επανήλθαν στα επίπεδα του 96%-97% από το 2012 (και διατηρήθηκαν έως το 2015) λόγω των γνωστών προβλημάτων με τις υποθέσεις Energa και Hellas Power.

Δεύτερη περίοδος 2016-2018. Τα ποσοστά της ΔΕΗ στη λιανική αγορά µειώθηκαν σηµαντικά, στο επίπεδο του ~80%. Στη µείωση του µεριδίου της ΔΕΗ κατά τη δεύτερη περίοδο, σηµαντικό ρόλο διαδραµάτισε η εφαρµογή του µηχανισµού ΝΟΜΕ.

Από το 2016 καθιερώθηκαν οι δημοπρασίες προθεσμιακών προϊόντων ηλεκτρικής ενέργειας (ΝΟΜΕ).

Τα προϊόντα ΝΟΜΕ επέτρεψαν στους εναλλακτικούς προµηθευτές:

1. Να αντισταθµίσουν τον κίνδυνο της απρόβλεπτης µεταβλητότητας της αγοράς και τις υψηλότερες – κατά κανόνα – τιµές χονδρεµπορικής (ΟΤΣ).

2. Να προσφέρουν ανταγωνιστικά τιµολόγια στους καταναλωτές, δίνοντας έτσι σηµαντικό οικονοµικό κίνητρο για αλλαγή προµηθευτή. Το µερίδιο της ΔΕΗ στη λιανική αγορά υποχώρησε σε αισθητά για τη χώρα επίπεδα, ωστόσο οι στόχοι που είχαν τεθεί με τη θέσπιση του µέτρου αυτού, δηλαδή ταχεία µείωση εντός τετραετίας (μείωση κάτω του 50% ως το 2020), δεν επιτεύχθηκαν στο σύνολό τους.

Τα εμπόδια. Η ΡΑΕ εντοπίζει τα ακόλουθα εμπόδια στην απελευθέρωση της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας:

Αδράνεια καταναλωτών και ενδοιασμοί για τη μετακίνηση σε εναλλακτικούς προμηθευτές (γεγονότα Energa και Hellas Power).

❑ Συσσώρευση παραπόνων καταναλωτών αναφορικά με μη ορθή προσυμβατική ενημέρωση, τόσο για τα τιμολόγια προμήθειας (π.χ. μέγεθος εκπτώσεων, ρήτρα οριακής τιμής συστήματος) όσο και, γενικότερα, για τα νόμιμα δικαιώματά τους (π.χ. υπαναχώρηση), με αποτέλεσμα και την απόκλιση της τιμής μεταξύ του συμβατικού σταδίου και του σταδίου της έκδοσης λογαριασμού.

❑ Παράπονα προμηθευτών αναφορικά με δυσλειτουργία και καθυστερήσεις στις εφαρµοζόµενες διαδικασίες στην εξυπηρέτηση αιτηµάτων τους, από Διαχειριστή Δικτύου.

❑ Εμπόδια στο άνοιγμα της αγοράς προμήθειας των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών λόγω έλλειψης μέτρων και εργαλείων αντιστάθμισης ρίσκου, π.χ. τύπου ΝΟΜΕ.

Επιπλέον, άλλο ένα εμπόδιο που έχει επισημανθεί από διάφορους παράγοντες της αγοράς ρεύματος είναι κι αυτό της χαλαρής από τη ΔΕΗ, μέχρι σήμερα, αντιμετώπισης των οφειλετών ρεύματος.

Στο πλαίσιο της μεγαλύτερης διαφάνειας της αγοράς και της δυνατότητας επιλογής με ανταγωνιστικούς όρους προμηθευτών ρεύματος, η ΡΑΕ τέλος του Σεπτεμβρίου θα έχει ολοκληρώσει την πιλοτική λειτουργία του Παρατηρητηρίου Τιμών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου. Οι καταναλωτές θα έχουν τη δυνατότητα μέσα από ειδική ιστοσελίδα να αναζητούν την πλέον συμφέρουσα για εκείνους τιμή ανάμεσα στους προμηθευτές.