Βροχή για σινεφίλ

«Κάποτε στο… Χόλιγουντ»

(«Once upon a time in Hollywood», ΗΠΑ, 2019). Κοινωνική του Κουέντιν Ταραντίνο.

Ούτε ιστορική, ούτε βιογραφική. Απλώς αφάνταστα σινεφιλική. Και εντελώς ονειροπόλα. Η ένατη κινηματογραφική δημιουργία του αμερικανού σκηνοθέτη με το μοναδικό αποτύπωμα – ίσως του απόλυτου σταρ δημιουργού του σινεμά αυτή τη στιγμή παγκοσμίως – είναι η δική του, εντελώς προσωπική ματιά πάνω στο Χόλιγουντ του 1969. Για τον Κουέντιν Ταραντίνο η χρονιά εκείνη είναι λατρεία. Οριακή και σημαδιακή σε ό,τι αφορά την Ιστορία της αμερικανικής κινηματογραφικής βιομηχανίας, σήμανε τεράστιες αλλαγές στο σύστημα, μια από τις οποίες η ραγδαία ανάπτυξη του ανεξάρτητου αμερικανικού κινηματογράφου και η κάμψη των μεγάλων στούντιο. Ο Ταραντίνο την αγαπά, τη θαυμάζει, θα ήθελε να την έχει ζήσει ως σκηνοθέτης και αυτό κάνει εδώ με μια ρομαντική ανάπλασή της, φτιαγμένη με τον δικό του στυλάτο, ευφάνταστο τρόπο.

Ο άξονας της ιστορίας (αν και στην πραγματικότητα ιστορία με την πλήρη έννοια του όρου δεν υπάρχει, η ταινία μοιάζει περισσότερο με γευστικότατη συρραφή «επεισοδίων») είναι το μέλλον που προσπαθεί να ορίσει για την καριέρα του ένας τηλεοπτικός αστέρας σε παρακμή, ο Ρικ Ντάλτον (Λεονάρντο ντι Κάπριο). Σε αυτό το παράξενο ταξίδι τον συνοδεύει ο κολλητός του φίλος Κλιφ (Μπραντ Πιτ), κασκαντέρ του στις επικίνδυνες σκηνές της σειράς που έκανε σταρ τον Ρικ.

Και αυτό το παράξενο ταξίδι είναι το «Κάποτε στο… Χόλιγουντ», ένας ονειρικός κόσμος πλασμένος από αληθινά και μη περιστατικά, αληθινές και μη ταινίες, αληθινές και μη σειρές της τηλεόρασης.

Χαρακτήρες της μυθοπλασίας που παραπέμπουν σε αληθινά πρόσωπα αναμειγνύονται με… αληθινά πρόσωπα που εμφανίζονται ως κινηματογραφικοί ήρωες· ανάμεσά τους η Σάρον Τέιτ της Μάργκο Ρόμπι, ο Στιβ ΜακΚουίν του Ντέμιαν Λούις – πολύ καλός, σχεδόν όμοιος! – αλλά και ο δολοφόνος της πρώτης, ο Τσαρλς Μάνσον, τον οποίο υποδύεται ο Ντέιμον Χέριμαν).

Βέβαια, θα πρέπει να πούμε ότι με τη μεγάλη της διάρκεια – παραπάνω από 2 ½ ώρες – και τις απίστευτες σινεφίλ λεπτομέρειες με τις οποίες ο Ταραντίνο μας βομβαρδίζει ακατάπαυστα, η ταινία μπορεί να κουράσει έναν θεατή που δεν είναι και τόσο εξοικειωμένος με την ιστορία του κινηματογράφου. Χωρίς αυτό να σημαίνει βέβαια ότι δεν παύει να είναι μια συγκινητική επιστολή αγάπης του δημιουργού της προς το μέσον που προφανώς είναι η ζωή του.

Βαθμολογία: 8

Μια βροχερή μέρα στη Νέα Υόρκη

(A rainy day in New York, ΗΠΑ, 2019). Κομεντί του Γούντι Αλεν.

H 48η ταινία ενός από τους σημαντικότερους ζώντες αμερικανούς σκηνοθέτες, θα διανεμόταν στις αίθουσες πέρσι αν δεν είχε μπει στο «ράφι» από την εταιρεία παραγωγής της, Amazon Studios. Για την ακρίβεια, το 2018 είναι η πρώτη χρονιά από το 1981 που δεν παίχτηκε στις αίθουσες νέα ταινία του Γούντι Αλεν. Αυτό έγινε επειδή το στούντιο θεώρησε ότι οι αμφιλεγόμενες δηλώσεις του Αλεν σχετικά με τους ισχυρισμούς εναντίον του για σεξουαλική κακοποίηση (υπόθεση που έχει κλείσει εδώ και πολλά χρόνια με την απόσυρση των κατηγοριών), η επιθετική καμπάνια με στόχο τον ίδιο από το κίνημα #MeToo και η αποκήρυξή του από ηθοποιούς – συνεργάτες του, είχαν ως αποτέλεσμα την αποτυχία των τελευταίων ταινιών του, άρα ζημιά για την Amazon. Ο Αλεν έκανε μήνυση εναντίον της διεκδικώντας πολλά εκατομμύρια δολάρια και να που τώρα η ταινία προβάλλεται στις αίθουσες. Και πάλι καλά να λέμε, διότι ο Γούντι Αλεν είναι κινηματογραφικός εθισμός· μας έλειψε. Και το παράξενο είναι ότι η «Βροχερή μέρα» δεν ανήκει στις καλύτερες ταινίες του. Είναι όμως μια ακόμη ταινία του, κι αυτό αρκεί. Παρακολουθούμε την εξέλιξη της σχέσης ενός νεαρού ζευγαριού (Τιμοτέ Σαλαμέ, Ελ Φάνινγκ) κατά τη διάρκεια μιας βροχερής νεοϋορκέζικης μέρας. Το πλουσιόπαιδο που δεν ξέρει τι θέλει αλλά έχει όλες τις καλές προθέσεις και η ξανθιά επαρχιώτισσα που στοχεύει να γίνει σταρ της δημοσιογραφίας και γραπώνει την ευκαιρία μιας συνέντευξης με έναν αβάν γκαρντ σκηνοθέτη (Λιβ Σράιμπερ). Πολλά θα συμβούν κατά τη διάρκεια αυτής της μέρας σε αυτή τη γνήσια ρομαντική ταινία, τη γεμάτη ευφυείς διαλόγους και λεπτό, στακάτο χιούμορ, τους χυμώδεις χαρακτήρες (πολύ καλός ο Τζουντ Λο στον ρόλο ενός σεναριογράφου) και τις απρόβλεπτες εξελίξεις. Μια γλυκόπικρη φέτα ζωής με άλλα λόγια, τίποτε περισσότερο και τίποτε λιγότερο, στην οποία τόσο το κλίμα όσο και η ίδια η πόλη μοιράζονται ρόλους μαζί με τους ηθοποιούς. Ωστόσο, προσωπικά με κυριάρχησε η μελαγχολία της επανάληψης, γιατί ο Αλεν σε άλλες του δημιουργίες («Νευρικός εραστής», «Χάνα και οι αδελφές της» και βέβαια το αριστούργημά του, «Μανχάταν») έχει αποτυπώσει την αγαπημένη του πόλη με πολύ πιο εγκάρδιο τρόπο.

Βαθμολογία: 6½

«Μεσοκαλόκαιρο»

(Midsommer, ΗΠΑ/ Σουηδία, 2019). Θρίλερ του Αρι Αστερ.

Ποιο μυστικό βρίσκεται άραγε κρυμμένο στην κοινότητα των φιλήσυχων κατοίκων αυτού του απομονωμένου χωριού της Σουηδίας, όπου κάθε μεσοκαλόκαιρο λαμβάνει χώρα ένα αρχαϊκού τύπου φεστιβάλ με λευκές κελεμπίες, σανδάλια, προσευχές, τάξη στο φαγητό, εργασία στην ύπαιθρο κ.λπ.;

Αν και λουσμένο στο φως, το χωριό στη πραγματικότητα ζει στο σκοτάδι, στο οποίο θα βυθιστούν οι τέσσερις Αμερικάνοι (Φλόρενς Πιού, Τζακ Ρέινορ, Γουίλιαμ Τζάκσον Χάρπερ, Γουίλ Πάουλτερ) και οι δύο Βρετανοί (Ελόρα Τόρτσια και Αρτσι Μαντέκουε) που το έχουν επισκεφθεί.

Από στυλάκι και διάρκεια (2 ώρες 27′) η δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία του Αρι Αστερ μετά τη «Διαδοχή» τα πάει καλά. Προς στιγμήν μάλιστα σε παραπλανά. Διότι τελικά εξαιτίας του πολύ στυλ, στο περιθώριο μένει… το περιεχόμενο, η ταινία αργεί πάρα πολύ να φτάσει στην ουσία και όταν αυτό γίνεται, αναρωτιέσαι, ποια είναι τελικά αυτή η ουσία; Ποιο το νόημα; Απάντηση δεν βρήκα.

Βαθμολογία: 3

Επανεκδόσεις

Ο τρίτος άνθρωπος

(Αγγλία, 1949). Δραματική περιπέτεια του Κάρολ Ριντ.

Μετά τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ένας συγγραφέας φτηνών μυθιστορημάτων τσέπης (Τζόζεφ Κότεν) επισκέπτεται τη Βιέννη προκειμένου να βρει τον φίλο του (Ορσον Γουέλς) που όπως μαθαίνει έχει μυστηριωδώς εξαφανιστεί. Παρότι εφέτος κλείνει τα 70 του χρόνια, ο «Τρίτος άνθρωπος» δεν έχει παλιώσει πουθενά. Παραμένει ένα φιλμ μοναδικό σε σκηνοθετικό ύφος (Κάρολ Ριντ), σενάριο (Γκράχαμ Γκριν), φωτογραφία (Ρόμπερτ Κράσκερ) και μουσική (Αντον Κάρας), μια σκοτεινή αλλά ελκυστική περιπλάνηση στον λαβύρινθο της γκρεμισμένης αυστριακής πρωτεύουσας που θυμίζει πόλη ζωντανών νεκρών και κατά μια έννοια είναι.

Βαθμολογία: 10

Φθινοπωρινή σονάτα

(Höstsonaten, 1978, Σουηδία. Η τραχιά μάνα (Ινγκριντ Μπέργκμαν), η κόρη – φυτό (Λιβ Ούλμαν), οι ενοχές του παρελθόντος, η ανάλυσή τους, η ψυχική μονομαχία των ηρωίδων και τέλος, η… λύτρωση (κι αυτή με το ζόρι!). Τυπικότατος Ινγκμαρ Μπέργκμαν, στην προτελευταία ταινία που γύρισε για τον κινηματογράφο. Καταθλιπτική αλλά ειλικρινής, με ισορροπημένους εσωτερικούς ρυθμούς και παρότι γυρισμένη σχεδόν εξ ολοκλήρου μέσα σε ένα δωμάτιο, χωρίς ούτε μια ανιαρή στιγμή. Η Μπέργκμαν προτάθηκε για Οσκαρ α’ ρόλου και ο Μπέργκμαν για το σενάριό του.

Βαθμολογία: 9

Ο διαβολάκος

(Il piccolo diavolo, Ιταλία, 1988). Ο Ρομπέρτο Μπενίνι και ο Γουόλτερ Ματάου έπλασαν ένα πολύ χαριτωμένο ντουέτο παίζοντας σε αυτή την κωμωδία που κοιτάζει με σατιρικό μάτι τον «Εξορκιστή». Ο Μπενίνι είναι ο διάβολος τον οποίο ένας ιερέας γνωρίζει κατά την διάρκεια μιας διαδικασίας εξορκισμού. Το πρόβλημα είναι ότι ο μικρός διαβολάκος αρνείται να επιστρέψει στο σπίτι του όταν τον «πιάνουν στα πράσα» γιατί γλυκαίνεται από τις ομορφιές της ζωής και θέλει να παραμείνει στον κόσμο των ζωντανών.

Βαθμολογία: 7