Οι τροφές που δροσίζουν τον οργανισμό

Οταν το θερμόμετρο χτυπάει «κόκκινο» – όπως συμβαίνει τις ημέρες που διανύουμε – η διατροφή αποτελεί σημαντικό παράγοντα για τη διατήρηση της καλής υγείας. Και αυτό διότι συγκεκριμένες τροφές… δροσίζουν τον οργανισμό τροφοδοτώντας τον παράλληλα με την απαραίτητη ενέργεια, υπάρχουν όμως και εκείνες που αφυδατώνουν το σώμα και ανεβάζουν το εσωτερικό θερμόμετρο.

Ειδικότερα, και σύμφωνα με τη διαιτολόγο – διατροφολόγο, MSc στην κλινική διατροφή, Αστερία Σταματάκη, πρέπει να διαμορφώνουμε με γνώμονα τις ειδικές ανάγκες του οργανισμού το μενού κατά τις ημέρες του καύσωνα.

Και φυσικά, δεν πρέπει να ξεχνάμε τον πιο σημαντικό σύμμαχό μας, που δεν είναι άλλος από το νερό.

«Το πιο σημαντικό συστατικό της διατροφής το καλοκαίρι είναι το νερό. Αν αναλογιστεί κανείς ότι το 60% (ενήλικοι) με 75% (μωρά) του ανθρώπινου σώματος αποτελείται από νερό, τότε αντιλαμβάνεται τη μεγάλη σπουδαιότητα του. Ο άνθρωπος θα πρέπει να φροντίζει πάντα για τη σωστή ενυδάτωση του οργανισμού του», σημειώνει η ειδικός.

Και προσθέτει ότι το σώμα μας χάνει διαρκώς νερό μέσω του δέρματος, της αναπνοής, της εφίδρωσης και άλλων λειτουργιών. Ιδιαίτερα το καλοκαίρι που η θερμοκρασία είναι υψηλή και υπάρχει μεγαλύτερη απώλεια υγρών, ο ανθρώπινος οργανισμός έχει άμεση ανάγκη την αναπλήρωση των υγρών που χάνει.

Ειδικότερα, «θα πρέπει καθημερινά να λαμβάνουμε περίπου 1,5 – 2 λίτρα υγρών. Η ενυδάτωση δεν γίνεται μόνο μέσω του νερού, το οποίο συνήθως αποτελεί την πρώτη επιλογή, αλλά και μέσω κατανάλωσης χυμών, γάλακτος, τσαγιού και άλλων ροφημάτων. Βέβαια, θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί και να μην επιλέγουμε ροφήματα πλούσια σε θερμίδες και ζάχαρη και φτωχά σε θρεπτική αξία» διευκρινίζει η Αστερία Σταματάκη. Και δεδομένου ότι ο διάφανος αυτός «χρυσός» για την υγεία μας αποτελεί πηγή υγείας και ευεξίας, μία από τις καλύτερες διατροφικές επιλογές τις ημέρες του καύσωνα είναι το καρπούζι, καθώς η περιεκτικότητά του σε νερό αγγίζει το 91%.

ΛΙΣΤΑ. Επιπρόσθετα, το αγαπημένο φρούτο του καλοκαιριού περιέχει μια ιδιαίτερα, θρεπτική ουσία, το λυκοπένιο, γνωστή για την ισχυρή αντιοξειδωτική αλλά και αντηλιακή δράση. Συγκεκριμένα, μελέτες δείχνουν ότι το λυκοπένιο προστατεύει από τα προβλήματα που δημιουργούν οι UV ακτινοβολίες στο δέρμα και από το κάψιμο.

Στη λίστα με τις… δροσερές τροφές, συμπεριλαμβάνονται επίσης τα λαχανικά όπως το μαρούλι, το αγγούρι, το σέλινο και τα ραδίκια, καθώς αποτελούνται από 95%, τουλάχιστον, νερό. Συνεπώς, οι σαλάτες και το καρπούζι θα μας βοηθήσουν μια ζεστή μέρα να φτάσουμε τον στόχο των οκτώ ποτηριών νερού την ημέρα, διατηρώντας έτσι τον οργανισμό μας ενυδατωμένο. Οι φράουλες και τα κολοκυθάκια περιέχουν επίσης πολύ νερό

Εν τω μεταξύ το καλοκαίρι εγκυμονούν και άλλοι κίνδυνοι, καθώς αυξάνονται τα κρούσματα γαστρεντερικών διαταραχών και τροφικών δηλητηριάσεων, «γεγονός που έχει να κάνει με την επίδραση της υψηλής θερμοκρασίας και την κακή συντήρηση στα τρόφιμα. Κι επειδή είναι πολύ δυσάρεστο οι όμορφες στιγμές να διακόπτονται κατ’ αυτόν τον τρόπο, μην παραμελείτε την ασφάλεια των τροφίμων» επισημαίνει η Σταματάκη.

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ. Στο πλαίσιο αυτό δίνει τις παρακάτω συμβουλές:

– Μην αφήνετε ποτέ το φαγητό εκτός ψυγείου για πάνω από 2 ώρες. Αν η θερμοκρασία είναι πολύ υψηλή, το φαγητό δεν θα πρέπει να παραμένει περισσότερο από 1 ώρα. Επίσης, μην καταναλώνετε τρόφιμα και ροφήματα που έχουν παραμείνει στο αυτοκίνητο για πολλή ώρα.

– Οταν θέλετε να φάτε εκτός σπιτιού, επιλέξτε με γνώμονα και την ασφάλειά σας το εστιατόριο όπου θα γευματίσετε.

– Να είστε πολύ προσεκτικοί όσον αφορά τα παγωτά που αγοράζετε. Τα ψυγεία δεν θα πρέπει να είναι εκτεθειμένα στον ήλιο. Αν πρόκειται για παγωτά χύμα, το κουτάλι σερβιρίσματος να είναι τοποθετημένο σε καθαρό νερό που να αλλάζει συχνά. Μην αγοράζετε τυποποιημένα παγωτά με αλλοιωμένο σχήμα, κατεστραμμένη συσκευασία ή με κρυστάλλους πάγου στο εσωτερικό τους.

– Πριν από την προετοιμασία κάθε γεύματος να πλένετε πολύ καλά τα χέρια σας. Και μετά να καθαρίζετε πολύ καλά τις επιφάνειες της κουζίνας που χρησιμοποιήσατε.

– Τα φρούτα και τα λαχανικά είναι μια πολύ καλή επιλογή για την παραλία γιατί είναι νόστιμα, θρεπτικά, αλλά και εύκολα να μεταφερθούν. Προτιμήστε για την παραλία μια πλούσια σαλάτα λαχανικών με λίγο τυρί ή άλλη πρωτεΐνη, όπως ψάρι ή κοτόπουλο. Προσοχή στις σαλάτες των beach bar, καθώς οι «περίπλοκες» sauce μπορεί να είναι θερμιδικές βόμβες (1/4 φλ. μιας λιπαρής σάλτσας μπορεί να αποδώσει ακόμη και 250 θερμίδες)

– Επίσης τα σαντουιτσάκια με ψωμί ολικής άλεσης με σολομό ή γαλοπούλα ή τυρί και λαχανικά είναι επίσης ένα καλό σνακ για την παραλία. Αντίστοιχα, εύκολο να τα μεταφέρετε και να μην αλλοιωθούν από τις υψηλές θερμοκρασίες είναι οι ρυζογκοφρέτες, οι μπάρες δημητριακών ολικής άλεσης χωρίς σοκολάτα και τα κριτσίνια ολικής άλεσης.

«Φόρτιση» κατά της εξάντλησης
Το καλοκαίρι, λόγω συνθηκών, είναι μια εποχή κατά την οποία μπορεί να νιώσει κανείς κόπωση και εξάντληση. Αυτός είναι και ο λόγος που σύμφωνα με την κυρία Σταματάκη «η υιοθέτηση σωστών πρακτικών όσον αφορά τη διατροφή θα μας “φορτίσει” με τις απαραίτητες για την εποχή βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι αντιοξειδωτικές ουσίες, καθώς ο ήλιος και η ζέστη καταπονούν τον οργανισμό μας. Ως αντιοξειδωτικές θρεπτικές ουσίες εννοούμε τα φυσικά συστατικά των τροφών, τα οποία έχουν την ιδιότητα να απενεργοποιούν ή να περιορίζουν τη δράση των ελευθέρων ριζών».
Και προσθέτει: «Η κυριότερη είναι το ασκορβικό οξύ (βιταμίνη C), υδατοδιαλυτή βιταμίνη που εμπλέκεται σε πλήθος αντιδράσεων στον οργανισμό. Κύριες πηγές είναι τα εσπεριδοειδή, το ακτινίδιο, οι πιπεριές, το μπρόκολο, οι φράουλες, το φραγκοστάφυλο και το καρπούζι. Επίσης, η βιταμίνη Ε, λιποδιαλυτή βιταμίνη που αντιδρά άμεσα με τις ελεύθερες ρίζες των λιπαρών οξέων. Περιέχεται στα: ελαιόλαδο, καλαμποκέλαιο, φρούτα, λαχανικά, σοκολάτα και αβοκάντο».
Και δεδομένου ότι όταν η θερμοκρασία κορυφώνεται, αρκετοί νιώθουν την όρεξή τους να περιορίζεται δραστικά, η ειδικός επιμένει ότι είναι σημαντικό να μην ξεχνά κανείς τον κανόνα των τακτικών γευμάτων, καθώς ο οργανισμός… διψάει – όχι μόνον για νερό – αλλά και για τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά.