Η κρίση του Ιράν δημιουργήθηκε στις ΗΠΑ

Στην Ουάσιγκτον, σε στιγμές έντασης, οι διεθνείς κρίσεις εξελίσσονται με τη λογική του μαύρου ή άσπρου. Τα σύνθετα γεγονότα εκπίπτουν σε συμβολικά εμβλήματα του σωστού και του λάθους. Ενα γεμάτο κόκκους βίντεο υποτίθεται ότι απεικονίζει κακούς Ιρανούς, που δεν φαίνονται τα πρόσωπά τους, να συμπεριφέρονται ύποπτα γύρω από ένα φλεγόμενο πετρελαιοφόρο στον Κόλπο του Ομάν. Παράλληλα, ενώ ανακοινώθηκε από τις ΗΠΑ η αποστολή ακόμα 1.000 στρατιωτών στη Μέση Ανατολή, αμερικανικά πολεμικά σκάφη περιπολούν περήφανα στην περιοχή.

Οι απλοποιήσεις αυτού του τύπου εξυπηρετούν πολλαπλούς σκοπούς. Στην παρούσα κρίση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, υποτίθεται ότι προσφέρουν επίσημες «αποδείξεις» κακόβουλης πρόθεσης. Μπορεί μάλιστα να αποτελέσουν τη βάση δικαιολόγησης κλιμακούμενων αμερικανικών αντιδράσεων που πιθανότατα παλαιότερα θα χαρακτηρίζονταν ως παράλογες και προκλητικές. Επίσης ασκούν πίεση στους διστακτικούς συμμάχους να συνταχθούν με την αμερικανική τακτική.

Αυτήν την κακοπαιγμένη ταινία την έχουμε ξαναδεί. Και σήμερα, όπως το 2003, παρουσιάζει μια σκιώδη μη πειστική εικόνα που ούτε καν η χειριστική ρητορική του Λευκού Οίκου δεν μπορεί να αποσαφηνίσει. Η πραγματικότητα είναι ότι η τρέχουσα κρίση σχεδιάστηκε, κατασκευάστηκε και μεγεθύνθηκε στην Αμερική. Μαγειρεύτηκε από την ομάδα των «γερακιών» που βρίσκονται γύρω από τον Ντόναλντ Τραμπ, του οποίου την απέχθεια για το καθεστώς της Τεχεράνης ξεπερνά μόνο η δική τους απερισκεψία.

Το Ιράν, από την άλλη, επισημαίνει ότι, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, βρίσκεται σε πλήρη συμμόρφωση με τη συμφωνία για τα πυρηνικά το 2015. Η προειδοποίηση της Τεχεράνης, αυτήν την εβδομάδα, ότι πιθανόν σύντομα να παραβιάσει τα όρια εμπλουτισμού ουρανίου, είναι μια ζυγισμένη απάντηση. Είναι μεν ατυχής, αλλά δεν ισοδυναμεί με «πυρηνικό εκβιασμό», όπως ισχυρίζονται οι ΗΠΑ, καθώς το Ιράν δεν έχει βόμβες και, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, δεν επιδιώκει να αποκτήσει.

Το Ιράν υπογραμμίζει τις ακούσιες συνέπειες οποιασδήποτε αναζωπύρωσης καθώς και τον αθέμιτο χαρακτήρα, νομικά και ηθικά, των επαπειλούμενων ενεργειών των ΗΠΑ. Και κάπου εκεί, αποτελώντας πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο, υπάρχει η φανερή, αυξανόμενη επιθυμία μιας πραγματικής, ακόμα και σώμα με σώμα αντίστασης, μέσω εντολοδόχων του στρατού, όπως π.χ. των σκληροπυρηνικών του Σώματος της Επαναστατικής Φρουράς. Αυτή θα ήταν μια εκρηκτικών διαστάσεων εξέλιξη.

Η κοινωνία του Ιράν βρίσκεται υπό εξαιρετική πίεση. Αυξάνεται ο κίνδυνος, καθώς οδηγούμαστε στα άκρα, κάποια στοιχεία του καθεστώτος να ξεσπάσουν έντονα, και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι μπορούν να το κάνουν, στον Κόλπο, στον Λίβανο, στη Γάζα και στα σύνορα Ισραήλ – Συρίας και Σαουδικής Αραβίας – Υεμένης. Τα «γεράκια» των ΗΠΑ βέβαια θα έλεγαν ότι για αυτόν ακριβώς τον λόγο θα έπρεπε το Ιράν να τεθεί σε περιορισμό, και πιθανότατα θα έπρεπε. Στ’ αλήθεια όμως πιστεύουν, ύστερα από τόσες προηγούμενες αποτυχίες, ότι έχουν την ισχύ, τη βούληση, την υποστήριξη και την εντολή να κάνουν κάτι τέτοιο; Οι ευρωπαίοι φίλοι των Αμερικανών έχουν τη μεγάλη και επείγουσα ευθύνη να «ηρεμήσουν» την Αμερική και να τη φέρουν πίσω από την άβυσσο στην οποία βρίσκεται.