Σαν λάμψη σε μια δυστοπία

Η αποτυχία είναι ένα άθροισμα από μικρότερες αποτυχίες. Αλλά θα αδικούσε κανείς το Ποτάμι εάν μετρούσε τη μοιραία αποτυχία του στις ευρωεκλογές με το μέτρο των μικρότερων ή μεγαλύτερων λαθών που έκανε ο αρχηγός του σε αυτά τα πέντε χρόνια. Θα το αδικούσε πρωτίστως επειδή στην πολιτική το λάθος που στοιχίζει στο κόμμα δεν είναι πάντα λάθος πολιτικά. Η στήριξη στη Συμφωνία των Πρεσπών στοίχισε. Αλλά δεν ήταν λάθος. Ηταν, εάν διακρίνει κανείς μια εθνική συμφωνία από τα πολιτικά της συμφραζόμενα, η σωστή απόφαση.

Θα αδικούσε κανείς το Ποτάμι εάν παραγνώριζε πως, αν και γεννήθηκε στην κρίση, δεν εξέβαλε από την κοίτη του εθνικολαϊκισμού. Γεννήθηκε για να πάει κόντρα στο ρεύμα της αντιμνημονιακής αγανάκτησης και γεννήθηκε για να εκφράσει έναν χώρο, το φιλελεύθερο Κέντρο, που έως τότε είχε συνηθίσει να σκορπίζεται ανάμεσα στη ΝΔ και στο ΠΑΣΟΚ. Το εγχείρημα, από αυτή την άποψη και μόνο, ήταν τολμηρό. Αν μη τι άλλο, το Ποτάμι υπενθύμισε τότε πως υπήρχε χώρος για μια πολιτική παρθενογένεση, πως ένας χώρος ζωτικός ασφυκτιούσε στην εποχή των άκρων και αναζητούσε πολιτική έκφραση.

Αν ο Θεοδωράκης δεν έγινε Μακρόν πριν από τον Μακρόν, δεν είναι μόνο επειδή του έλειπε το μακρονικό βάθος για να του αναγνωριστεί από τους μακρονιστές που συγκέντρωσε γύρω του ο ρόλος του αδιαμφισβήτητου αρχηγού. Ούτε επειδή, καθόλου μακρονικά, ο ίδιος έδειξε να παλαντζάρει ανάμεσα στον ΣΥΡΙΖΑ, στη ΝΔ και στο ΠΑΣΟΚ χωρίς καμία εξαίρεση – αν υπέπεσε δηλαδή σε αυτό που χωρίς αμφιβολία ήταν το μεγαλύτερο λάθος του.  Ηταν επειδή σχεδόν φυσιολογικά χάθηκε το μομέντουμ της πολιτικής συγκυρίας μέσα στην οποία γεννήθηκε το Ποτάμι. Από μια στιγμή και μετά, το πολιτικό σύστημα άρχισε να «αυτορυθμίζεται» σαρώνοντας τα μικρότερα κόμματα. Αλλά ακόμη και εάν εξέλιπε πια ο λόγος της ύπαρξής του, δεν εξέλιπε ο λόγος της δημιουργίας του. Αρκεί ότι το Ποτάμι ήταν μια ουτοπική λάμψη σε μια περίοδο δυστοπίας.