Για πρώτη φορά τουρκοκύπριος ευρωβουλευτής

Η αποχή ήταν ο μεγάλος νικητής των ευρωεκλογών στην Κυπριακή Δημοκρατία και η εκλογή του πρώτου τουρκοκύπριου ευρωβουλευτή στην ιστορία της χώρας το στοιχείο που έκανε τη διαφορά σε αυτή την αναμέτρηση. Οι πολίτες της Κύπρου κλήθηκαν στις κάλπες εν μέσω της μεγαλύτερης κρίσης με την Τουρκία από το 1974 και έστειλαν μήνυμα ενότητας ενάντια στην κατοχή και σαφούς τοποθέτησης υπέρ της λύσης του Κυπριακού, με την επιλογή τους να είναι το πιο ισχυρό χαστούκι στον διχασμό.

Από την αρχή, στα στοιχεία που έκαναν τη διαφορά σε αυτήν τη μάχη των ευρωεκλογών στην Κύπρο και καταγράφηκαν ήταν οι υποψηφιότητες των Τουρκοκυπρίων τόσο στο ψηφοδέλτιο του ΑΚΕΛ όσο και σε δύο αμιγώς τουρκοκυπριακά ψηφοδέλτια. Αυτό του Κινήματος Γιασεμί, με επικεφαλής τον δημοσιογράφο και εκδότη της εφημερίδας «Αφρίκα» Σενέρ Λεβέντ και πέντε ακόμα τουρκοκύπριους υποψηφίους, και το ψηφοδέλτιο του Σοσιαλιστικού Κόμματος Κύπρου, με δύο τουρκοκύπριους υποψηφίους, τα οποία ωστόσο δεν έδειξαν να έχουν απήχηση στο εκλογικό κοινό.

Ο Νιαζί Κιζίλγιουρεκ έκανε την έκπληξη και έγινε ο ένας από τους δύο ευρωβουλευτές που εκλέγει το ΑΚΕΛ. Καθηγητής στο Τμήμα Τουρκικών Σπουδών με πεδίο ειδίκευσης τη Νεότερη Ιστορία της Τουρκίας, το Κυπριακό Πρόβλημα και τον Εθνικισμό, αποτέλεσε την είδηση της βραδιάς, δίνοντας ένα σαφές μήνυμα υπέρ της ειρηνικής συνύπαρξης των δύο κοινοτήτων και της λήψης αποφάσεων από κοινού σε μια ενωμένη πατρίδα. Σύμφωνα με το exit poll του Sigma, οι Τουρκοκύπριοι επέλεξαν – βάσει των εκτιμήσεων – κατά 73% το ΑΚΕΛ, κατά 24% το Γιασεμί και 3% άλλο κόμμα.

Χαρακτηριστικές ήταν οι δηλώσεις των Τουρκοκυπρίων κατά τη συμμετοχή τους στις εκλογές, με την πλειοψηφία να αναφέρεται ιδιαίτερα στη σημαντική αίσθηση ενός κοινού μέλλοντος Τουρκοκυπρίων και Ελληνοκυπρίων στο νησί. Η πλειοψηφία τόνιζε δε ότι η Κύπρος πρέπει να είναι μία και ενιαία, σε μια πιο δημοκρατική, ισότιμη και ελεύθερη Ευρώπη. Σημείωνε δε τη σημασία τού να βρεθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και ένας Τουρκοκύπριος, ο οποίος θα μπορούσε να δώσει την αίσθηση διεξόδου από την απομόνωση στην τουρκοκυπριακή κοινότητα.

Την ικανοποίησή του για την επιτυχή ολοκλήρωση των ευρωεκλογών εξέφρασε ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, δηλώνοντας και την ευχαρίστησή του για την αυξημένη συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων στη διαδικασία. Ο Αναστασιάδης στη δήλωσή του εξέφρασε και την ανησυχία του για τα μεγάλα ποσοστά της αποχής, κάνοντας λόγο για ένα «φαινόμενο που πρέπει να μας απασχολήσει σοβαρά σε κυπριακό και  ευρωπαϊκό επίπεδο». Ο κύπριος Πρόεδρος διεμήνυσε ότι «οι εκλογές έχουν τελειώσει. Από αύριο αυτό που προέχει είναι η συνεργασία όλων, ώστε με αποτελεσματικότητα να αντιμετωπίσουμε τις όποιες απειλές δέχεται η πατρίδα μας, να συνεχίσουμε τις προσπάθειες για επίλυση του Κυπριακού, αλλά και από κοινού να προχωρήσουμε στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που θα καταστήσουν το κράτος μας αντάξιο των προσδοκιών του λαού μας».

Ο γενικός γραμματέας της ΚΕ του ΑΚΕΛ Αντρος Κυπριανού δήλωσε επίσης ικανοποιημένος για την ενίσχυση των ποσοστών του κόμματός του, σημειώνοντας ωστόσο την ανησυχία του για την άνοδο της Ακροδεξιάς και του ΕΛΑΜ. Αναφέρθηκε, τέλος, στους Τουρκοκύπριους λέγοντας ότι ανοίγει ένα νέο, μεγάλο κεφάλαιο για την Κύπρο και τις σχέσεις των δύο κοινοτήτων.

Οπως ανακοίνωσε ο γενικός έφορος Εκλογής, η ψηφοφορία έκλεισε κανονικά στις 18.00 στην Κύπρο και στο εξωτερικό στο σύνολο των εκλογικών κέντρων. Η συμμετοχή κυμάνθηκε στο 42,8% του συνόλου των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων, με την αποχή να φτάνει το 57%, οριακά αυξημένη σε σχέση με το 2014. Σε χαμηλά επίπεδα κυμάνθηκε και η συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων, οι οποίοι επέλεξαν να περάσουν τα οδοφράγματα για να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα στις ελεύθερες περιοχές – έφτασαν στο 6,93% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων έναντι του 3,19% το 2014.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, τα ποσοστά διαμορφώθηκαν ως εξής: ΔΗΣΥ 29% (εκλέγει δύο ευρωβουλευτές), ΑΚΕΛ 27% (εκλέγει δύο ευρωβουλευτές), ΔΗΚΟ 14% (εκλέγει έναν ευρωβουλευτή), ΕΔΕΚ 10,6% (εκλέγει έναν ευρωβουλευτή).

Το ποσοστό – ρεκόρ της αποχής, που ξεπέρασε κάθε προηγούμενο, έδειξε για ακόμα μία φορά ότι οι κύπριοι πολίτες αποστασιοποιούνται όλο και περισσότερο από τη μάχη των ευρωεκλογών. Οι ευθύνες για την ισχνή συμμετοχή αποδίδονται από τους αναλυτές στα πολιτικά κόμματα και τη γενικότερη στάση τους που έχει κάνει τους ψηφοφόρους να γυρίσουν την πλάτη στις εκλογικές μάχες. Δεν είναι λίγοι μάλιστα αυτοί που μιλούν για κορεσμό επιχειρημάτων, απόσταση των πολιτικών κομμάτων από την κοινωνία και αδυναμία να πείσουν τους πολίτες ότι το σύστημα δεν έχει διαβρωθεί ανεπανόρθωτα και αξίζει την προσέλευση στις κάλπες.

Να σημειωθεί ότι στην Κύπρο, ιδιαίτερα τις τελευταίες ημέρες, το κλίμα πολώθηκε ιδιαίτερα μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων, του κυβερνώντος Δημοκρατικού Συναγερμού και του Ανορθωτικού Κόμματος Εργαζόμενου Λαού, με αμοιβαίες επιθέσεις και επιχειρηματολογία ξεκάθαρα μακριά από τα θέματα της Ευρωπαϊκής Ενωσης.