Η αβάστακτη αυτοαναφορικότητα του κ. Τσίπρα

Το μοντέλο της πολιτικής ρητορείας της κυβέρνησης είναι γνωστό: η κριτική εναντίον της δεν αφορά ποτέ το ίδιο το περιεχόμενο της κριτικής, αλλά «εργαλειοποιεί» το εκάστοτε διακύβευμα ώστε να πλήξει την κυβέρνηση. Για παράδειγμα, ο Πρωθυπουργός αποκάλεσε την τραγωδία στο Μάτι «ξαναζεσταμένο φαγητό» που ανακινείται μόνο για τον πλήξει προεκλογικά, ενώ, για να υπερασπιστεί τον κ. Πολάκη, επικαλείται εργαλειοποίηση της αναπηρίας του κ. Κυμπουρόπουλου από τον κ. Μητσοτάκη. Από την άλλη, ο κ. Δρασαγάκης δήλωσε στη Βουλή ότι το πραγματικό πρόβλημα του κ. Μητσοτάκη δεν είναι ο κ. Πολάκης, αλλά ο κ. Τσίπρας. Με αυτόν τον τρόπο, ο κ. Τσίπρας και η κυβέρνησή του δείχνουν ξεκάθαρα την αυτοαναφορικότητά τους.

Ο Πρωθυπουργός ουσιαστικά διατείνεται ότι οι αντίπαλοί του δεν του ασκούν κριτική γιατί πράγματι ενδιαφέρονται για τα θύματα των πυρκαγιών ή για την άδικη επίθεση στον κ. Κυμπουρόπουλο. Θεωρεί ότι οι ανθρώπινες ζωές και η αξιοπρέπειά τους δεν αποτελούν αυτοσκοπό για τους βασικούς πολιτικούς του αντιπάλους, αλλά μέσο για την πολιτική τους ανέλιξη. Αποκαλύπτει έτσι έναν βαθύ κυνισμό στον τρόπο που αντιμετωπίζει την πολιτική αντιπαράθεση. Σύμφωνα με αυτόν, οι αντίπαλοί του ενδιαφέρονται για τους ανθρώπους, τις ζωές τους και την αξιοπρέπειά τους μόνο στον βαθμό που μπορεί να πλήξουν τον ίδιο.

Ολα άλλωστε γύρω από τον ίδιο γυρίζουν. Δεν είναι τυχαίο ότι δήλωσε ότι δικαιούται να έχει οίηση, ακόμη και αν ο ίδιος δεν αποτελεί υπόδειγμα τήρησης ανώτερων αρχών. Ανήλθε στην εξουσία για να διαγράψει το χρέος, αλλά δεν διέγραψε ούτε ένα ευρώ χρέους. Ως ευαίσθητος αριστερός ισχυριζόταν ότι είχε βαθύ ενδιαφέρον για τους πρόσφυγες, αλλά δημιούργησε τα αίσχη της Ειδομένης και της Μόριας. Παρά τη διαβεβαίωσή του περί του αντιθέτου, αποδεικνύεται «Πρωθυπουργός παντός καιρού»: και μνημονιακός και αντιμνημονιακός, και με αριστερά και με δεξιά στελέχη, και με το Podemos και με τον Σάντσεθ, και με τον Καμμένο και με τον Κουβέλη, και με τον Ανδρέα Παπανδρέου και κατά του ΠΑΣΟΚ, και με τους υμνητές του και με τους υβριστές του. Η κατάκτηση της εξουσίας για τον ίδιο δεν τέθηκε στην υπηρεσία κάποιου ιδεολογικού ή άλλου σκοπού. Αντιθέτως, όλοι οι υπόλοιποι σκοποί τέθηκαν στην υπηρεσία της κατάκτησης της εξουσίας. Λογικό είναι λοιπόν ο ίδιος να διακηρύττει ότι η κριτική εναντίον του δεν αποβλέπει στη βελτίωση των ζωών των ανθρώπων, αλλά αποτελεί μέσο για την κατάκτηση της εξουσίας. Ετσι έχει πορευτεί τόσα χρόνια στην πολιτική.

Ο κ. Τσίπρας έχει πλέον εξαντλήσει τα όρια της επαναλαμβανόμενης θέσης ότι οποιαδήποτε κριτική εναντίον των πολιτικών στάσεων ή ενεργειών του έχει να κάνει προσωπικά με τον ίδιο. Σε κάποιες περιπτώσεις η κριτική έχει να κάνει πράγματι με τις ζωές και την αξιοπρέπεια των ανθρώπων. Τέτοια περίπτωση είναι η πυρκαγιά στο Μάτι, που αποτελεί βαθιά πληγή στη ζωή της σύγχρονης Ελλάδας. Τέτοια περίπτωση είναι η επίθεση στον κ. Κυμπουρόπουλο από τον κ. Πολάκη, που αποτελεί προσβολή στο πολιτικό ήθος της χώρας. Οταν γίνεται κριτική για τόσο σοβαρά ζητήματα, αυτοσκοπός είναι η προστασία των ανθρώπων και της αξιοπρέπειάς τους, όχι η καρέκλα του κ. Τσίπρα. Υπάρχουν άλλωστε και σοβαρότερα ζητήματα από το αν ο κ. Τσίπρας θα παραμείνει Πρωθυπουργός της χώρας.

Ο Αλέξης Αρβανίτης είναι επίκουρος καθηγητής Κοινωνικής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης