Χαμένος στη γεωγραφία

Είναι πολιτικά αγεωγράφητος ο Γιάννης Τσιρώνης; Οι επικριτές του, μετά τις πρόσφατες δηλώσεις του για το Καστελλόριζο και το Αιγαίο, πιστεύουν πως είναι. Και ας επαίρεται ο ίδιος ότι υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία στην κανονιοφόρο «Ναυμάχος» που ταξίδευε στο Αιγαίο, το Μυρτώο, το Λιβυκό και το Λύκιο πέλαγος ή Mare Lycium, όπως το αποτύπωσε ο γεωγράφος Χάινριχ Κίπερτ (1818-1899) στον χάρτη του (του 1903), τον οποίο προέβαλε υπερηφάνως ο πρώην υπουργός του ΣΥΡΙΖΑ στο Τwitter, καθώς σε αυτό και όχι στο Αιγαίο, σύμφωνα με την άποψή του, περιλαμβανόταν το Καστελλόριζο. «Δεν θα μου υποδείξει ο κάθε “τσάτσος” πού βρίσκεται το Καστελλόριζο», έγραψε σε μια από τις οργισμένες αναρτήσεις του σε απάντηση των αρνητικών σχολίων που δέχθηκε στα social media και προς όσους προεξοφλούν ότι με τις δηλώσεις του το μόνο που θα καταφέρει είναι να πατώσει στις δημοτικές εκλογές – υπενθυμίζεται ότι διεκδικεί, κόντρα στον κομματικό υποψήφιο Νάσο Ηλιόπουλο, τον Δήμο Αθηναίων εκ μέρους των Οικολόγων – Πράσινων, των κατά τα άλλα συνοδοιπόρων του ΣΥΡΙΖΑ.

Αφού «μετρήθηκε» δυο φορές σε υπουργικούς θώκους – υπήρξε αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας στην πρώτη κυβέρνηση Τσίπρα και αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης στη δεύτερη – ο άλλοτε «ρηγάς» νοστάλγησε την κρυφή γοητεία της αμφισβήτησης προκαλώντας όμως τον εκνευρισμό της Κουμουνδούρου, καθώς η υποψηφιότητά του, ακόμα και στο πνεύμα του… πλουραλισμού που διακατείχε τον χώρο της ανανεωτικής Αριστεράς, εισπράχθηκε ως κίνηση unfair, αφού όλο και κάτι θα «κόψει» από τον κυβερνητικό υποψήφιο κι ας (του) φωνάζουν κάποιοι στο Τwitter: «Φίλε μου τελευταίος θα βγεις στις δημοτικές εκλογές». «Τα ψηφαλάκια της πατριδοκαπηλίας δεν τα έχω ανάγκη», απαντά ο Τσιρώνης απτόητος για τις δηλώσεις του, σύμφωνα με τις οποίες «το ελληνικό, ελληνικότατο Καστελλόριζο» δεν ανήκει γεωγραφικά στο Αιγαίο, αλλά στην Ανατολική Μεσόγειο, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει σε σχέση με τις τουρκικές αξιώσεις και τους σχεδιασμούς αναφορικά με την οριοθέτηση της ΑΟΖ στην περιοχή.

Κόμματα και πολίτες αντέδρασαν έντονα, ωστόσο ο Τσιρώνης απέδωσε τις αντιδράσεις αυτές σε «άγνοια πατριδογνωσίας» που «φτάνουν στην πολιτική παράκρουση». Σε μια υποτυπώδη προσπάθεια να διασκεδάσει τις εντυπώσεις δήλωσε ότι «ποτέ δεν είπα ότι το Καστελλόριζο δεν ανήκει στο Αιγαίο», αλλά ότι «προσπαθούσα να εξηγήσω ότι επειδή το Καστελόριζο είναι νότια της Τουρκίας, δημιουργεί συμφέροντα για την Ελλάδα στην περιοχή εκείνη που είναι μόλις 140 μίλια από την Κύπρο». «Γεωγραφική ήταν η συζήτηση», κατά τον βουλευτή της Β’ Αθηνών του ΣΥΡΙΖΑ, άποψη που παραβλέπει ότι ως πολιτικός δεν μπορεί να αγνοεί ότι η γεωγραφία στην προκειμένη περίπτωση έχει να κάνει με τη γεωπολιτική στην περιοχή και τα συμφέροντα της χώρας έναντι των τουρκικών βλέψεων. Ο Τσιρώνης βρέθηκε στο στόχαστρο όχι μόνο της αντιπολίτευσης (ο Γιώργος Κουμουτσάκος της ΝΔ σχολίασε πως «δεν μπορεί να χρησιμοποιεί πράγματα που δεν γνωρίζει σε βάθος και να κάνει εύκολα δηλώσεις», υπενθυμίζοντάς του ότι «δεν μπορεί να διασπάται ο εθνικός νησιωτικός χώρος σε νησιά του Αιγαίου και του ανατολικού Μεσογείου», κάτι που αποτελεί χρόνια επιδίωξη της Τουρκίας), αλλά και κάποιων «δικών του», όπως ο Γιάννης Μιχελογιαννάκης, ο οποίος δήλωσε πως η Τουρκία από το 2011 προσπαθεί να διαχωρίσει την Ανατολική Μεσόγειο από το Αιγαίο, με στόχο την απομόνωση του Καστελλόριζου.

Η ηχηρότερη αντίδραση όμως προήλθε από τον ακαδημαϊκό χώρο και τον καθηγητή Γεωλογίας και πρόεδρο του ΟΑΣΠ Ευθύμιο Λέκκα, ο οποίος διευκρίνισε ότι ο αιγαιακός χώρος δεν είναι μόνο το Αιγαίο με τη στενή γεωγραφική έννοια, αλλά μία ευρύτερη γεωγραφική περιοχή, η οποία χαρακτηρίζεται όχι μόνο από τα γεωγραφικά της όρια, αλλά κυρίως αντιστοιχεί σε μία περιοχή ενιαία γεωδυναμικά. Αποτελεί, λοιπόν, χώρο ενιαίο μέσα στο πλαίσιο του οποίου καθορίζονται και τα δικαιώματα της Ελλάδας για τα κοιτάσματα πετρελαίου που είναι νότια της Κρήτης. Ως εκ τούτου, για τον Λέκκα, «είναι μεγάλο ατόπημα εμείς οι ίδιοι να το διαχωρίζουμε».

Αλλά και ύστερα από όλα αυτά παραμένει εξαιρετικά αμφίβολο αν ο Τσιρώνης συμμερίζεται τις απόψεις που διατυπώθηκαν για τις πολιτικές προεκτάσεις των δηλώσεών του. Αν και έμπειρος – ήταν μέλος του Ρήγα Φεραίου και κατόπιν της Β’ Πανελλαδικής που αποσχίστηκε από την οργάνωση της Νεολαίας του ΚΚΕ εσωτερικού το 1978, ενώ υπήρξε μέλος της συντονιστικής επιτροπής της κατάληψης του Χημείου το 1979 και από το 1983 δραστήριο στέλεχος του χώρου της πολιτικής οικολογίας – ο νυν υποψήφιος δήμαρχος απέδειξε και άλλες φορές στο παρελθόν ότι έχει δικό του μπαϊράκι. Οπως όταν με αφορμή τη θαλάσσια ρύπανση στον Σαρωνικό από το «Αγία Ζώνη ΙΙ» επέρριπτε την ευθύνη στην κοινωνία και στο διεθνές λόμπι του πετρελαίου, αλλά και όταν ως υπουργός εισηγούνταν το νομοσχέδιο για τα ζώα συντροφιάς ξεσηκώνοντας τις μαζικές αντιδράσεις των φιλοζωικών οργανώσεων με αποτέλεσμα η κυβέρνηση να πάρει πίσω άρον άρον το νομοθέτημα. Κάπως έτσι άδοξα έσβησε και το (κυβερνητικό) άστρο του Τσιρώνη, ο οποίος, πάντως, επιμένει να προκαλεί το ενδιαφέρον με τις δηλώσεις του, όπως αυτές για το Καστελλόριζο ή εκείνες με την ευκαιρία της πρόσφατης Παγκόσμιας Ημέρας του Νερού για την αξιοποίηση του νερού από τα… «ξεβγάλματα» ώστε να μπορεί να χρησιμοποιείται στα καζανάκια!