Αποκαλυπτήρια της προτομής του Νικηταρά

Ενα νέο τοπόσημο αποκτά από σήμερα ο Πειραιάς. Ο Δήμος Πειραιά και η Ιερά Μητρόπολη Πειραιώς τιμώντας τη μνήμη του ήρωα της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 Νικήτα Σταματελόπουλου, γνωστού ως Νικηταρά, οργανώνουν στις 12.30 το μεσημέρι τα αποκαλυπτήρια της προτομής του. Το έργο θα βρίσκεται από σήμερα στον αύλειο χώρο του Γηροκομείου Πειραιώς (παραπλεύρως του ιερού ναού της Ευαγγελίστριας, επί της οδού Γρηγορίου Λαμπράκη 41). Η επιλογή της τοποθεσίας δεν έγινε τυχαία, αφού ο περήφανος στρατηγός της Επανάστασης πέρασε τα τελευταία χρόνια του στον Πειραιά, ζητιανεύοντας κοντά στο σημείο όπου σήμερα βρίσκεται ο ναός.

Η εκδήλωση των αποκαλυπτηρίων θα αρχίσει με τον χαιρετισμό του δημάρχου Πειραιά Γιάννη Μώραλη και θα συνεχιστεί με την ομιλία για τη ζωή και τους αγώνες του ήρωα που θα δώσει ο ιστορικός, ερευνητής κι εκπρόσωπος του Συλλόγου Τουρκολεκαίων (τόπος καταγωγής του Νικηταρά) Αντώνιου Παναγιωτόπουλου. Ιστορική αναφορά στο πρόσωπό του θα κάνει και ο εκπρόσωπος του πολιτιστικού συλλόγου Νέδουσας Μεσσηνίας (γενέτειρα του ήρωα), Νικήτας Βεργινάδης, καθώς και ο πρόεδρος του Πατριωτικού Ομίλου Απογόνων Αγωνιστών του 1821, Κωνσταντίνος Πλαπούτας. Μετά την τελετή των αποκαλυπτηρίων του έργου, το οποίο φιλοτέχνησε ο γλύπτης Γεώργιος Κικώτης, θα γίνει επιμνημόσυνη δέηση.

Κατόπιν, την εκδήλωση θα χαιρετίσει ο μητροπολίτης Πειραιώς και Φαλήρου Σεραφείμ, ο οποίος θα απονείμει ενθύμιο στον δωρητή της προτομής Ευάγγελο Μαρινάκη, που με τη σειρά του θα απευθύνει τον δικό του χαιρετισμό. Η εκδήλωση θα πλαισιωθεί από απόδοση δημώδους άσματος (Μοιρολόι) από τη Βασιλική Καρακώστα όπως και παρουσίαση δρώμενου και παραδοσιακών χορών από το χορευτικό τμήμα του ιερού ναού της Ευαγγελίστριας. Η εκδήλωση θα ολοκληρωθεί με την κατάθεση στεφάνων στο νέο μνημείο, την τήρηση ενός λεπτού σιγής και την ανάκρουση του Εθνικού Υμνου. Στο πλαίσιο των αποκαλυπτηρίων, στην αίθουσα εκδηλώσεων του Γηροκομείου Πειραιώς θα φιλοξενηθούν εκθέματα της Φιλελληνικής Συλλογής Μιχαήλ και Δήμητρας Βαρκαράκη και θα πραγματοποιηθεί ξενάγηση στην έκθεση κειμηλίων της Ελληνικής Επανάστασης.

Η ΖΩΗ ΚΑΙ Η ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ. Γεννημένος το 1781 στους πρόποδες του Ταϋγέτου, ο Νικήτας Σταματελόπουλος ήταν γιος του Σταματέλου Τουρκολέκα και της Σοφίας Καρούτσου, αδελφής της γυναίκας του Κολοκοτρώνη. Ξεχωριστός για το ήθος και την πολεμική του αρετή, στη μάχη στα Δερβενάκια, όπου η στρατιά του Δράμαλη ήταν χιλιόμετρα, πρώτος από όλους τράβηξε το σπαθί του και φώναξε «Πέρσες, Πέρσες, οι Ελληνες σας φάγαμεν! Εγώ είμαι ο Νικήτας». Η ορμητικότητά του ήταν τόσο μεγάλη που έσπασε τρία σπαθιά, ενώ το τέταρτο κόλλησε στο χέρι του καθώς έπαθε αγκύλωση και χρειάστηκε ιατρική βοήθεια για να το ανοίξει. Εκτοτε καλούνταν Τουρκοφάγος. Ετσι, ο Νικηταράς υπήρξε ο μόνος αγωνιστής της Επανάστασης που έλαβε μέρος σχεδόν σε όλες τις μεγάλες της μάχες. Στην Πελοπόννησο, στην Αττική, τη Θεσσαλία, την Αιτωλία, ως το δεξί χέρι του Κολοκοτρώνη (εξού και το δημώδες «Μπροστά πάει ο Νικηταράς, πίσω ο Κολοκοτρώνης»). Μετά την Επανάσταση ονομάστηκε υποστράτηγος και στη συνέχεια γερουσιαστής.

Το 1839 όμως συνελήφθη με την άδικη κατηγορία της συνωμοσίας εναντίον του Οθωνα και φυλακίστηκε στο Παλαμήδι. Στη δίκη που ακολούθησε, ωστόσο, αθωώθηκε λόγω έλλειψης στοιχείων. Παρ’ όλα αυτά, η τότε κυβέρνηση με την προσυπογραφή του Οθωνα, τον φυλάκισε στην Αίγινα. Μάλιστα, κάθε μέρα οι Βαυαροί τον έβγαζαν στον δρόμο, τον χτυπούσαν και τον περιγελούσαν μπροστά στα μάτια των Ελλήνων που πήγαιναν να δουν τον ήρωά τους. Μέσα στις κακουχίες εμφάνισε ζάχαρο, το οποίο του κατέστρεψε τα μάτια, αφήνοντάς τον σχεδόν τυφλό. Το κράτος, για το οποίο είχε αγωνιστεί να δημιουργήσει παίρνοντας δάνεια για όπλα, εκπλειστηρίασε τη γη και το σπίτι του, αφήνοντάς τον στη μοίρα του. Πάμφτωχος και καταφρονημένος έφτασε στον Πειραιά ως επαίτης, παίρνοντας μια θέση κοντά στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα ο ναός της Ευαγγελίστριας, μέχρι τον θάνατό του, το πρωί της 25ης Σεπτεμβρίου 1849 σε ηλικία 62 ετών.