«Μαύρες τρύπες» στο νέο Εξεταστικό

Σε ένα επικίνδυνο και με πολλά ρίσκα μονοπάτι μπαίνει ο υπουργός Παιδείας αύριο το μεσημέρι, παρουσιάζοντας την τελική πρότασή του για ένα νέο εξεταστικό σύστημα στην Ομοσπονδία των καθηγητών σχολείων (ΟΛΜΕ) αλλά και στη Σύνοδο των πρυτάνεων ΑΕΙ που ξεκινάει στην Κρήτη. Και βεβαίως, ακολούθως, καταθέτοντας την πρότασή του στη Βουλή για ψήφιση.

Το νέο αυτό σύστημα που τίθεται τώρα στη βάσανο της κοινοβουλευτικής κριτικής αποτελείται από περίπλοκα συστήματα παράλληλων εξετάσεων, ένα νέο απολυτήριο που αντί να ενισχύσει τον θεσμό φαίνεται ότι είναι πιθανότερο να τον υποβαθμίσει, ενώ αναγκαστικά συνδυάζεται με την αναδιάρθρωση στην ανώτατη εκπαίδευση της χώρας και τις συγχωνεύσεις πανεπιστημίων και ΤΕΙ. Και βεβαίως μπορεί να τινάξει στον αέρα έναν αδιάβλητο θεσμό δεκαετιών.

ΑΥΞΗΣΗ ΤΗΣ ΥΛΗΣ. Στα παραπάνω να σημειώσουμε ότι η διδακτέα και εξεταστέα ύλη για την επόμενη χρονιά δεν έχει δοθεί επισήμως ακόμη στη δημοσιότητα, καθώς παρουσιάστηκε απλά μια πρόταση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, με θεαματική αύξηση ύλης στα περισσότερα μαθήματα. Κατά τα άλλα, και πριν από την κατάθεση της τελικής τους πρότασης, οι υπεύθυνοι του υπουργείου Παιδείας θα πρέπει να σκεφτούν τις επόμενες ώρες τα παρακάτω πιθανά προβλήματα:

n Οι ευρείες συγχωνεύσεις μεταξύ πανεπιστημίων και ΤΕΙ της χώρας αλλά και οι διαβουλεύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη σε όλη τη χώρα είναι εξαιρετικά χρονοβόρες. Κατ’ επέκταση, το οριστικό Μηχανογραφικό Δελτίο για τους υποψηφίους του 2019 (δηλαδή του Ιουνίου) είναι φανερό ότι θα καθυστερήσει πολύ. Εδώ βέβαια, και ειδικά στο θέμα των συγχωνεύσεων πανεπιστημίων και ΤΕΙ, κρύβεται ένα μυστικό: αν λάβουμε υπόψη μας ότι κατά τη συγχώνευση των ΤΕΙ Αθήνας και Πειραιά και τη δημιουργία του νέου Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής τελικώς μειώθηκαν αρκετά τα τμήματά του, είναι πιθανόν να οδηγηθούμε σε συνολική μείωση του αριθμού των εισακτέων στην ανώτατη εκπαίδευση, ήδη από φέτος.

n Τα νέα τμήματα που δημιουργούνται σε όλη τη χώρα θα χρειαστούν νέο πρόγραμμα σπουδών, επαγγελματική περιγραφή και επαγγελματικά δικαιώματα. Μια διαδικασία που είναι επίσης χρονοβόρα και χωρίς την οποία προκύπτει το μεγάλο ερωτηματικό: με τι κριτήρια θα συμπληρώσει κάποιος φέτος το Μηχανογραφικό Δελτίο του, με τμήματα άγνωστων προδιαγραφών και επαγγελματικής αποκατάστασης;

n Ο διαχωρισμός σε σχολές «τύπου Α» και «τύπου Β» που σχεδιάζει να κάνει το υπουργείο Παιδείας για το καλοκαίρι ζητώντας από τους μαθητές της Β’ Λυκείου να συμπληρώσουν ένα πρώτο Μηχανογραφικό Δελτίο με τις προθέσεις τους, κινδυνεύει να αποδειχθεί μια δημοσκοπική φούσκα. Η ηγεσία του υπουργείου Παιδείας έχει κάθε λόγο να φοβάται ότι ο αριθμός των περίφημων σχολών «τύπου Β» (μειωμένου ενδιαφέροντος, που θα δέχονται φοιτητές μόνο με το απολυτήριό τους) δεν θα μπορέσει να δικαιολογήσει το αφήγημα της ελεύθερης πρόσβασης στα ΑΕΙ και τελικά, από πολιτικό πλεονέκτημα, μπορεί να καταστεί αντικείμενο χλευασμού. Κι αυτό γιατί η ελλιπής ενημέρωση των μαθητών της Β’ Λυκείου μπορεί να οδηγήσει στη συμπλήρωση, στο Μηχανογραφικό Δελτίο το καλοκαίρι, μόνο σχολών υψηλού ενδιαφέροντος, κάτι που στη συνέχεια θα δημιουργήσει τη «μαγική εικόνα» ότι κανείς δεν ενδιαφέρεται για σχολές μέσης ή χαμηλής ζήτησης. Αυτό θα έχει ως συνέπεια την τραγελαφική εξέλιξη του να ενταχθούν οι σχολές των 14.000-15.000 μορίων στην κατηγορία εκείνων που θα δέχονται φοιτητές χωρίς Πανελλαδικές Εξετάσεις, παρά μόνο με το απολυτήριό τους.

Τέλος, τεράστια ερωτηματικά και προβληματισμό δημιουργεί ο τρόπος απόκτησης του νέου απολυτηρίου που σχεδιάζεται, με θέματα που θα επιλέγουν ανά περιφέρεια ομάδες καθηγητών και από τα οποία θα γίνεται στη συνέχεια κλήρωση. Η εφαρμογή του μέτρου είναι πιθανό να οδηγήσει σε κοινωνική κατακραυγή εάν οι εξετάσεις ανά περιφέρεια εξελιχθούν σε έναν διαγωνισμό «ευκολίας» με τοπικιστικά κριτήρια.