Χρόνια πολλά στις γυναίκες, του χρόνου πάλι

Είναι 2 Μαΐου του 2007. Ο δεύτερος γύρος των γαλλικών προεδρικών εκλογών θα διεξαχθεί σε τέσσερις ημέρες. Οι δύο αντίπαλοι Νικολά Σαρκοζί και Σεγκολέν Ρουαγιάλ μονομαχούν στην τηλεόραση. Κάποια στιγμή, ενόσω μιλούν για την ενσωμάτωση παιδιών με αναπηρίες στη σχολική διαδικασία, η υποψήφια των Σοσιαλιστών εξοργίζεται, υψώνει επικριτικά το δάχτυλο και λέει με έντονο ύφος: «Οχι, κύριε Σαρκοζί, δεν επιτρέπονται όλα στην πολιτική ζωή! Αυτή η απόκλιση ανάμεσα στα λόγια και στις πράξεις είναι απαράδεκτη! Είμαι πολύ θυμωμένη». Ο υποψήφιος της Δεξιάς τής χαρίζει ένα ειρωνικό χαμόγελο. «Ηρεμήστε, ηρεμήστε, για να γίνει κανείς πρόεδρος της Δημοκρατίας πρέπει να είναι ήρεμος» της λέει συγκαταβατικά. «Δεν καταλαβαίνω γιατί χάνετε την ψυχραιμία σας». Την επομένη όλοι για αυτό μιλάνε.

Εχουν περάσει 12 χρόνια από τότε. Πριν από μερικούς μήνες, η πρώτη Γαλλίδα που έχει προκριθεί ποτέ στον δεύτερο προεδρικό γύρο κυκλοφόρησε ένα βιβλίο-κόλαφο με τίτλο «Αυτά που μπορώ επιτέλους να σας πω». Το δικό της λιθαράκι στο κίνημα #ΜeΤoo – αυτό ήταν άλλωστε που την ώθησε να σπάσει τη σιωπή της όσον αφορά τον σεξισμό που αντιμετώπισε όλα αυτά τα χρόνια της πολιτικής της καριέρας. Από όλες τις ευρωπαϊκές χώρες, η Γαλλία ήταν ίσως εκείνη που αγκάλιασε, που αξιοποίησε περισσότερο το #MeToo – όχι απαραίτητα γιατί το είχε περισσότερο ανάγκη, άλλες χώρες που έμειναν να παρακολουθούν αμέτοχες, όπως η δική μας, μοιάζουν πιο «ύποπτες», αλλά γιατί ο φεμινισμός έχει μακρά παράδοση στη Γαλλία. Μια τυχαία ημέρα της περασμένης εβδομάδας, τη Δευτέρα, ο ιστότοπος της εφημερίδας «Le Monde» φιλοξενούσε περισσότερα από 10 άρθρα και ρεπορτάζ με θέμα τα γυναικεία δικαιώματα. Οι τίτλοι είναι ενδεικτικοί. Της δουλειάς που έχει γίνει, αλλά κυρίως αυτής που μένει ακόμα να γίνει.
«Τεχνολογικά επαγγέλματα: η έξοδος των γυναικών». «Στη Σίλικον Βάλεϊ ο σεξισμός παραμένει γενικευμένος». «Η έλλειψη γυναικών στην τεχνητή νοημοσύνη αυξάνει τον κίνδυνο σεξιστικών μεροληψιών». «Στην τηλεόραση και στο ραδιόφωνο οι γυναίκες ακούγονται σαφώς λιγότερο από τους άνδρες». «Στον χώρο της διαφήμισης ο σεξισμός βασιλεύει». «Λίγκα του LOL: οι δημοσιογράφοι Βενσάν Γκλαντ και Αλεξάντρ Ερβό απολύθηκαν από τη “Libération”». Δεν είναι οι μόνοι. Μία σειρά γάλλων δημοσιογράφων, αλλά και ειδικών της επικοινωνίας, έχουν χάσει τη δουλειά τους τον τελευταίο μήνα μετά την αποκάλυψη της ύπαρξης μιας κλειστής ομάδας στο Facebook που οργάνωνε εκστρατείες κυβερνο-εκφοβισμού, πρωτίστως εις βάρος γυναικών, συχνά συναδέλφων τους, στο Τwitter.

Μια έρευνα έδειξε πως τα τελευταία δέκα και πλέον χρόνια οι γυναίκες μίλησαν δυο φορές λιγότερο από τους άνδρες στη γαλλική τηλεόραση και στο ραδιόφωνο. Σύμφωνα με τα γαλλικά συνδικάτα, το 2019 οι Γαλλίδες εξακολουθούν να αμείβονται κατά 26% λιγότερο σε σύγκριση με τους άνδρες. Μια άλλη έρευνα, της Διεθνούς Αμνηστίας αυτή τη φορά, κατέδειξε πρόσφατα πόσο μύθος παραμένει η ισότητα των φύλων ακόμα και σε χώρες που θεωρητικά φημίζονται για αυτή. Μα «βαθιά ριζωμένη κουλτούρα του βιασμού» στη Δανία; Κι όμως, σύμφωνα με τη ΜΚΟ, είναι τόσο διαδεδομένο το victim blaming στη Δανία, που οι βιασμοί συχνά δεν καταγγέλλονται, και ακόμα και όταν καταγγέλλονται, σπάνια καταλήγουν σε καταδικαστικές αποφάσεις.

Επειτα, βέβαια, διαβάζεις αυτή την ιστορία της 11χρονης Αργεντίνας από το Τουκομάν που βιάστηκε από τον σύντροφο της γιαγιάς της και για εβδομάδες οι Αρχές τής αρνούνταν την άμβλωση, παρότι ο νόμος το επιτρέπει στη συγκεκριμένη περίπτωση -το κοριτσάκι υποβλήθηκε τελικά την προηγούμενη εβδομάδα επειγόντως σε καισαρική, ήταν ήδη έξι μηνών έγκυος. Κάθε τρεις ώρες, διαβάζεις, ένα κορίτσι ηλικίας 10-14 χρόνων γεννάει στην Αργεντινή, πολλά από αυτά έχουν κακοποιηθεί σεξουαλικά, τα περισσότερα εγκαταλείπουν κατόπιν αυτού το σχολείο. Διαβάζεις και σκέφτεσαι, εδώ τουλάχιστον το ποτήρι είναι (;) μισογεμάτο. Χρόνια πολλά στις γυναίκες, λοιπόν – του χρόνου πάλι.