Επάγγελμα ρεπόρτερ

Θοδωρής Νικολάου,

φωτογράφος

Πάει η ψυχή μας να συνηθίσει στην απώλεια, τα μάτια μας στο δάκρυ. Συνομιλώ στο τηλέφωνο με φίλους και συναδέλφους και φοβάμαι πως με την αναχώρηση του Γιάννη ο κόσμος θα αλλάξει. Οπως και ο τρόπος που βιώνουμε την Ιστορία. Γιατί τα μάτια του έκρυβαν μια σπάνια ευπρέπεια και ευγένεια, η ζωή του ήταν ένας ακάματος αγώνας για την αλήθεια της ανθρωπότητας, την οποία και τίμησε στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα. Οσοι μένουμε πίσω οφείλουμε να απαλύνουμε τον πόνο των ανθρώπων που αγαπούσε και αγαπούσαν τον Γιάννη. Οι φωτογράφοι θα πρέπει να θυμόμαστε ότι, κάθε φορά που θα σηκώνουμε την κάμερα, έχουμε ως χρέος να φωτογραφίζουμε με όλη τη δύναμη της καρδιάς μας, όπως έκανε και ο ίδιος. Να εστιάζουμε, πλέον, όχι στα μάτια, αλλά στην ψυχή. Η φωτογραφία, αυτή που αγαπάμε και πονάμε, αυτή που ο Γιάννης τίμησε, δεν είναι πια φτωχότερη, ούτε ορφανή. Η φωτογραφία είναι πλουσιότερη με την ποιότητα του έργου του και την ακεραιτότητα του χαρακτήρα του. Και θα γίνει ακόμη πλουσιότερη, όταν οι νέοι φωτογράφοι βαδίσουν στους δύσβατους δρόμους που ο ίδιος χάρασσε για περισσότερες από τρεις δεκαετίες.

Λευτέρης Πιτταράκης,

φωτογράφος του Associated Press στην Κωνσταντινούπολη

«Ο Γιάννης ήταν ο καλύτερος φωτορεπόρτερ της γενιάς του. Ο μοναδικός λόγος για τον οποίο έγινα κι εγώ φωτογράφος. Νοιαζόταν βαθιά για τους ανθρώπους, τους οποίους είχε το προνόμιο να φωτογραφίζει, όταν εκείνοι βρίσκονταν σε ακραίες καταστάσεις»

(Η δήλωση έγινε στο Associated Press)

«Οι δικοί μου ήρωες κοιμούνται κάτω από μια γέφυρα ή περιμένουν στην ουρά για συσσίτιο»

Στη ζωή μου υπήρξαν πολλοί ήρωες που με κάποιον τρόπο με ενέπνευσαν και μου έδειξαν το δρόμο. Από τον Οδυσσέα μέχρι τον Νιλ Αρμστρονγκ, από τον Σωκράτη μέχρι τον Σπινόζα, τον Ρήγα Φεραίο μέχρι τον Νέλσον Μαντέλα. Αλλά αν πρέπει να διαλέξω έναν, θα διάλεγα τον Τζορτζ Χάρισον των Beatles. Γι’ αυτόν έγραψα μια έκθεση στο σχολείο όταν ήμουν περίπου 14-15 χρονών. Το θέμα της έκθεσης ήταν «Ποιον άνθρωπο θαυμάζετε και γιατί;» και θυμάμαι ότι το 90% της τάξης έγραψε για τον Παύλο Μελά, οι υπόλοιποι για τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη κι εγώ για τον Τζορτζ Χάρισον. Αμέσως έγινα ο διαφορετικός και ο αποδιοπομπαίος τράγος… Αλλά είχα πολλούς λόγους για να κάνω την «επανάσταση» μου. Ο Τζορτζ Χάρισον ήταν ένας άνθρωπος που με τη ζωή του και τη δουλειά του σημάδεψε την προσωπικότητά μου.

Το 1971 έφυγε από τους Beatles και έκανε μια πολύ μεγάλη συναυλία για να βοηθήσει τους πρόσφυγες από το Ανατολικό Πακιστάν, το τωρινό Μπανγκλαντές… Στη δουλειά μου τους πραγματικούς ήρωες τους βρίσκω στα πιο απίθανα μέρη. Να κοιμούνται κάτω από μια γέφυρα, να περιμένουν στην ουρά για συσσίτιο, μια μητέρα μόνη της να παλεύει με αξιοπρέπεια να μεγαλώσει τα παιδιά της σε μια φτωχογειτονιά της Αθήνας. Πάντα γινόταν, αλλά τώρα που οι «συνήθεις ήρωες» βρίσκονται σε ριάλιτι shows και πολυτελή σκηνικά, οι ήρωές μου είναι ακόμα πιο σημαντικοί.

(Από την απάντηση του Γιάννη Μπεχράκη στο αφιέρωμα των «Προσώπων» με τίτλο «Οταν ακούω τη λέξη ήρωας…», 17 – 18 Μαρτίου 2018)