Η πρόκληση του προοδευτικού πόλου

Οι συνέπειες της κρίσης στην Ευρώπη ήσαν δραματικές, αποδυνάμωση της κοινοβουλευτικής λειτουργίας, ύφεση, κοινωνική ανασφάλεια, και ενίσχυση ακροδεξιών δυνάμεων. Η κρίση, παρότι αποτέλεσμα της άναρχης λειτουργίας του διεθνοποιημένου χρηματοπιστωτικού συστήματος, δεν οδήγησε στην αποκαθήλωση του νεοφιλελευθερισμού, αλλά στην προσαρμογή του με την επιβολή των Μνημονίων στις χώρες του Νότου και τη θεσμοποίηση των επιταγών του στην Ευρωζώνη.

Σήμερα προβάλλει η ανάγκη διαμόρφωσης ενός ισχυρού προοδευτικού πόλου στην Ευρώπη και στη χώρα μας των ευρύτερων προοδευτικών, αριστερών, σοσιαλιστικών και οικολογικών δυνάμεων απέναντι στην Ακροδεξιά και στον νεοφιλελευθερισμό. Η συγκρότησή του αφορά στην έκφραση μιας κοινωνικής πλειοψηφίας, που στα χρόνια της κρίσης δοκιμάσθηκε, στη μεσαία τάξη που υποβαθμίσθηκε, στο μεγάλο μέρος της κοινωνίας που περιθωριοποιήθηκε, στις παραγωγικές δυνάμεις και στον κόσμο της εργασίας, στους ανέργους και στους νέους ανθρώπους που αναζητούν προοπτική.

Η πολιτική σήμερα, μετά τα Μνημόνια, αποκτά ξανά περιεχόμενο. Η αντίθεση Αριστεράς – Δεξιάς, προοδευτικών και συντηρητικών δυνάμεων δεν είναι προσχηματική διάκριση κομματικής γεωγραφίας. Παραμένει κυρίαρχη γιατί εκπορεύεται από τις οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες και ανισότητες. Εχει νόημα όσο υπάρχουν διαφορετικά συμφέροντα, ισχυροί και αδύναμοι, συσσώρευση πλούτου και εκμετάλλευση. Διευρύνεται από τα προβλήματα του περιβάλλοντος, τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις και τη μετακίνηση απελπισμένων μεταναστών και προσφύγων. Είναι επίκαιρη απέναντι στον νεοφασισμό και τη μισαλλοδοξία. Ταυτόχρονα, οφείλει να απαντήσει στα νέα οικονομικά, κοινωνικά και τεχνολογικά δεδομένα με σταθερές αρχές και αξίες.

Η Συμφωνία των Πρεσπών λειτούργησε ως καταλύτης στην αποτύπωση της αναδιάταξης του πολιτικού σκηνικού, η οποία όμως είχε ξεκινήσει τα προηγούμενα χρόνια της κρίσης, των Μνημονίων και της μετάλλαξης παραδοσιακών προοδευτικών φορέων. Σήμερα, ο χώρος της Κεντροαριστεράς, ετερόκλητος στη συγκρότησή του, χωρίς σαφές πολιτικό στίγμα, δείχνει να αδυνατεί να κατανοήσει τις τεκτονικές αλλαγές που συντελούνται, και γι’ αυτό περιορίζεται στη μίζερη κριτική των στελεχών που διαφοροποιούνται. Στην πραγματικότητα έχει εγκλωβιστεί στην άγονη γραμμή της «στρατηγικής ήττας του ΣΥΡΙΖΑ», ενώ ένα μεγάλο μέρος των δυνάμεών της έχει πλέον κεντροδεξιά κατεύθυνση.

Στην πολιτική όμως δεν υπάρχει κενό. Ο προοδευτικός πόλος αναδεικνύεται σήμερα από πολιτική και κοινωνική ανάγκη και αφορά όλες τις προοδευτικές δυνάμεις που επιδιώκουν μια προοδευτική προοπτική για την Ευρώπη και τη χώρα μας. Σε αυτήν την προσπάθεια εκ των πραγμάτων είναι κομβικός ο ρόλος του ΣΥΡΙΖΑ μέσα από διάλογο και επιδίωξη σύγκλισης με ευρύτερες προοδευτικές δυνάμεις. Στόχος είναι να διαμορφώσουμε έναν ισχυρό πλειοψηφικό προοδευτικό πόλο στη βάση μιας προοδευτικής προγραμματικής πρότασης και μιας ευρύτερης κοινωνικής συμμαχίας για το μέλλον και την προοπτική της χώρας μας.

Η Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου είναι υπουργός Διοικητικής Ανασυγκρότησης