Το νήμα που συνδέει τον Ασαντ με 300 χημικές επιθέσεις

Το καθεστώς του σύρου προέδρου Ασαντ χρησιμοποίησε χημικά όπλα σε τουλάχιστον 336 περιπτώσεις, στο πλαίσιο μιας στρατηγικής συλλογικής τιμωρίας που ακολούθησε στη διάρκεια του οκτάχρονου εμφυλίου πολέμου. Αυτό αποκαλύπτει έρευνα του Ινστιτούτου Παγκόσμιας Δημόσιας Πολιτικής (GPPI), με έδρα το Βερολίνο.

Οπως γράφει η «Washington Post», πρόκειται για τα πιο διαφωτιστικά, μέχρι σήμερα στοιχεία για τη χρήση χημικών όπλων στη Συρία και θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση κατηγορητήριου για διάπραξη εγκλημάτων πολέμου από τον Ασαντ.

Οπως αναφέρει το ίδιο το GPPI, έχει στη διάθεσή του «τεκμηριωμένα στοιχεία» για 336 χρήσεις χημικών όπλων ποικίλης μορφής (από αέρια που επιδρούν στο νευρικό σύστημα μέχρι βόμβες χλωρίου).

Το 98% των χημικών επιθέσεων αποδίδεται σε στρατιωτικές δυνάμεις του Ασαντ ή σε συμμάχους του, στους οποίους περιλαμβάνεται και η υποστηριζόμενη από τους Ρώσους πιστή σε αυτόν ομάδα «Τίγρεις». Οι υπόλοιπες επιθέσεις αποδίδονται στο Ισλαμικό Κράτος που κατά το παρελθόν είχε υπό τον έλεγχό του σημαντικά τμήματα της Συρίας. Η έρευνα του GPPI ξεκινάει στις 23 Δεκεμβρίου 2012. Η συντριπτική πλειοψηφία όμως των επιθέσεων έγιναν το 2013, μετά τη διακήρυξη του τότε προέδρου των ΗΠΑ, Μπαράκ Ομπάμα, με την οποία χαρακτήρισε το ζήτημα των χημικών επιθέσεων εναντίον των σύρων πολιτών, ως κόκκινη γραμμή της κυβέρνησής του.

Οι καταθέσεις μαρτύρων. Οι ερευνητές του GPPI δηλώνουν ότι βάσισαν τα αποτελέσματά τους σε καταθέσεις μαρτύρων και σε αναλύσεις που έγιναν μετά τις χημικές επιθέσεις, οι οποίες περιλαμβάνουν αναφορές για τα αποτελέσματα των επιθέσεων αυτών καθώς και για το πώς μεταφέρθηκαν τα χημικά όπλα στα σημεία των επιθέσεων.

«Aυτό που πέτυχε το καθεστώς του Ασαντ δεν ήταν απλώς να καταφέρει να χρησιμοποιήσει αυτά τα απαγορευμένα όπλα», υποστηρίζει η αναφορά, «αλλά και να τα χρησιμοποιήσει για την επίτευξη στρατηγικών του στόχων».

Με τους αντάρτες να βρίσκονται στο χείλος της οριστικής ήττας και με τους πρώην συμμάχους τους από τον Περσικό Κόλπο, ένας ένας να ανοίγουν και πάλι τις πρεσβείες τους στη Δαμασκό, ο Ασαντ μοιάζει να βγαίνει από τη διπλωματική απομόνωση στην οποία, προσωρινά τουλάχιστον, είχε περιέλθει.

Οι ΗΠΑ παραμένουν μεν σταθερός αντίπαλος του Ασαντ, όμως η Ουάσιγκτον διατηρεί πλέον μικρούς μοχλούς πίεσης στην περιοχή. Τον περασμένο Ιανουάριο, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την πρόθεσή του να αποσυρθούν από τη Συρία οι αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις. Πάντως, ο ισχυρισμός του ότι το Ισλαμικό Κράτος έχει πια ηττηθεί, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις ακόμα και στις τάξεις των πολιτικών του συμμάχων.

To 2013, ύστερα από συμφωνία που υπήρξε μεταξύ ΗΠΑ, Ρωσίας και Ασαντ, καταστράφηκαν 72 τόνοι υλικού χημικού πολέμου από το οπλοστάσιο της συριακής κυβέρνησης. Οι χημικές επιθέσεις όμως δεν σταμάτησαν. Σύμφωνα με την αναφορά του GPPI πολλές από τις μεταγενέστερες επιθέσεις έγιναν με τη χρήση χλωρίου, που κατά την εισπνοή μετατρέπεται σε υδροχλωρικό οξύ. Η έκθεση των θυμάτων σε αυτήν την ουσία μπορεί να βλάψει σοβαρά το αναπνευστικό τους σύστημα ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει και σε θάνατο.

Ο διαφορετικός φόβος. Γιατροί και νοσηλευτές σε περιοχές που βρίσκονται υπό τον έλεγχο της αντιπολίτευσης του Ασαντ δηλώνουν ότι από το 2012 έχουν περιθάλψει, για ενδεχόμενη έκθεση σε χημικά, πάνω από 5.000 ανθρώπους καθώς και ότι έχουν πεθάνει τουλάχιστον 188 άνθρωποι, ύστερα από επιθέσεις με χλώριο.

«Οι βόμβες ήταν ένα μεγάλο κακό, αλλά όταν άρχισαν αυτές οι επιθέσεις, δεν ξέραμε πια τι να κάνουμε» είχε δηλώσει στην «Washington Post» γιατρός που εργαζόταν στη συνοικία της Δαμασκού, Τζόμπαρ, μέχρι αυτή να ανακαταληφθεί από τη συριακή κυβέρνηση, σημειώνοντας ότι τα χημικά δημιουργούν έναν διαφορετικό φόβο.