Ο ξεχωριστός κύριος Αντριουκαΐτις που τα έβαλε με τον Πολάκη

«Το ζήτημα της εφαρμογής της αντικαπνιστικής νομοθεσίας είναι πολύ σοβαρό και το Κοινοβούλιο της χώρας σας οφείλει να το συζητήσει. Δεν είναι θέμα ελεύθερης βούλησης κάποιου αν θα καπνίζει ή όχι. Οταν αυτό συμβαίνει σε δημόσιο χώρο πρόκειται για καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, γιατί οι γύρω του έχουν το δικαίωμα να αναπνέουν καθαρό αέρα. Σήμερα επισκέφθηκα το ελληνικό υπουργείο Υγείας και οι χώροι μύριζαν τσιγάρο».

Τάδε έφη ο Λιθουανός επίτροπος Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων, Βιτένις Αντριουκαΐτις, στο περιθώριο της εκδήλωσης που διοργανώθηκε τη Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου, από την Ελληνική Αντικαρκινική Εταιρεία, στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Είναι σίγουρο ότι ουδείς εκ των παρευρισκομένων τόλμησε να του επισημάνει ότι οιοδήποτε υπουργείο εν Αθήναις κι αν επισκεπτόταν η κατάσταση θα ήταν ίδια και απαράλλακτη, αν όχι χειρότερη. Aν ο κ. Αντριουκαΐτις ως ιατρός μπορεί να φανταστεί τις επιπλοκές στην υγεία  τους που αντιμετωπίζουν οι παθητικοί καπνιστές στην Ελλάδα, εντούτοις δεν θα μπορούσε ποτέ να συλλάβει το μπούλινγκ, τα καψόνια και κάθε είδους κακοποίηση που υφίσταται σήμερα ένας μη καπνιστής ακόμη και σε υπουργεία πρώτης γραμμής.

Ο Βιτένις Ποβίλας Αντριουκαΐτις γεννήθηκε στις 9 Αυγούστου το 1951 σε γκουλάγκ της πρώην Σοβιετικής Ενωσης. Τον Ιούνιο του 1941 οι γονείς του, με τα δύο τους παιδιά, και ενώ η μητέρα του εγκυμονούσε, εξορίστηκαν στη Σιβηρία. Ο Αντριουκαΐτις έμαθε λιθουανικά από τη μητέρα του, η οποία τους έγραφε στη μητρική τους παιδικά παραμύθια για να διαβάζουν.

Οταν τους επετράπη η επιστροφή στο Κάουνας, ο Αντριουκαΐτις διέπρεψε στο σχολείο, λαμβάνοντας το «χρυσό μετάλλιο» κατά την αποφοίτησή του το 1969, γεγονός διόλου συνηθισμένο, καθώς δεν ήταν μέλος της κομμουνιστικής νεολαίας. Γράφτηκε στην Ιατρική Σχολή της ίδιας πόλης, απ’ όπου αποφοίτησε το 1975. Το 1984 πήρε πτυχίο Ιστορίας από το πανεπιστήμιο του Βίλνιους. Ο Αντριουκαΐτις ούτε κατά τα φοιτητικά του χρόνια προσχώρησε στο κομμουνιστικό κόμμα, αντιθέτως, ήταν ενεργό μέλος του αντισοβιετικού Σοσιαλιστικού Δημοκρατικού Κινήματος. Το 1976 ο Αντριουκαΐτις συνελήφθη και ανακρίθηκε από την KGB ενώ το σοβιετικό καθεστώς του επέβαλε να μην απομακρυνθεί από την πόλη Ιγκναλίνα για τρία χρόνια, όπου τελούσε υπό παρακολούθηση από τα τοπικά γραφεία της KGB.

H σταδιοδρομία του επιτρόπου Υγείας υπήρξε λαμπρή, αν κρίνει κανείς από το λακωνικό Curriculum Vitae στην ιστοσελίδα της Επιτροπής: ιδρυτικό μέλος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος της Λιθουανίας, ενεργό μέλος στην Πράξη Ανεξαρτησίας το 1990 και την σύνταξη του νέου Συντάγματος της πατρίδος του το 1992, μέλος του Κοινοβουλίου της Λιθουανίας, πρόεδρος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, υπουργός Υγείας, αντιπρόεδρος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Ομως εκείνο που αποδίδει με τον πλέον έντιμο τρόπο το προσωπικό του στίγμα είναι δύο κείμενα, που δημοσίευσε στο blog  του, το πρώτο με τίτλο «Η μητέρα μου, μία ακόμη πρόσφυγας» και το δεύτερο «Παρομοιάζοντας την Ε.Ε. με την ΕΣΣΔ: όχι παράλογα;». Στο πρώτο ο Αντριουκαΐτις εξιστορεί τις εξορίες που βίωσε η μητέρα του και η οικογένειά του. Αναφέρεται σε μία κακουχία λιγότερο ορατή: τον χαρακτηρισμό του φασίστα που τους καταλόγιζε το κομμουνιστικό καθεστώς και κατακεραυνώνει τις ιδεοληψίες, την προπαγάνδα, το μίσος για το διαφορετικό, προτρέποντας να αναλογιστούμε που οδήγησαν την Ευρώπη παρόμοιες πρακτικές. «Σε όλη μου τη ζωή ενδιαφερόμουν για τον άνθρωπο, ως γιατρός, ως βουλευτής, ως επίτροπος. Κοιμηθείτε ήσυχος ως προς αυτό. Και να προσέχετε»  γράφει ο Αντριουκαΐτις στο δεύτερο κείμενο προς ένα Βρετανό πολίτη που ισχυρίζεται ότι υφίστανται ομοιότητες ανάμεσα σε Ε.Ε. και ΕΣΣΔ..

Ισως τελικά από τα ίδια τα λόγια του επιτρόπου για τον Ελληνα αναπληρωτή υπουργό Υγείας, περισσότερο σημασία έχει το ποιόν του ανθρώπου που τα ξεστόμισε.

Η Μυρένα Σερβιτζόγλου είναι Σύμβουλος Επικοινωνίας