Θερμό επεισόδιο οn air

Σε ένα άκρως επιθετικό πινγκ – πονγκ δηλώσεων και σκληρής αντιπαράθεσης, που καμία σχέση δεν είχε με την καθιερωμένη διπλωματική γλώσσα κατέληξαν οι κοινές δηλώσεις του ΥΠΕΞ, Νίκου Δένδια με τον τούρκο ομόλογό του, Μεβλούτ Τσαβούσογλου στην Αγκυρα. Τη «φωτιά» άναψε ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών, ξεκινώντας τις δηλώσεις του λέγοντας ότι «τετελεσμένα και προκλητικές δηλώσεις» πρέπει να αποφεύγονται και συνέχισε κάνοντας αναφορά σε «τουρκική μειονότητα» της Θράκης. Ο Νίκος Δένδιας «σήκωσε το γάντι» και απάντησε στον τούρκο ομόλογό του εφ’ όλης της ύλης, ξεκινώντας από τις παραβιάσεις κυριαρχικών δικαιωμάτων και φτάνοντας στο Κυπριακό και το Μεταναστευτικό.   

Με τον Τσαβούσογλου να κάνει αναφορά στην ανάγκη διαλόγου εφ’ όλης της ύλης, ο Δένδιας άρχισε να απαντά σε κάθε ζήτημα ξεχωριστά, σημειώνοντας τις τουρκικές ενέργειες που προκαλούν ένταση, ότι παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας, δεν αποδέχεται την UNCLOS και διατηρεί το casus belli. Τόνισε ότι την ανάγκη εξεύρεσης λύσης στο Κυπριακό στη βάση της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας και ευχήθηκε να πάψουν οι παραβιάσεις της κυριαρχίας και της Κυπριακής Δημοκρατίας. Τόνισε δε ότι η Ελλάδα είναι υπέρ της ενταξιακής πορείας της Τουρκίας στην ΕΕ εφόσον αυτή σέβεται το ευρωπαϊκό κεκτημένο και τις αξίες της ΕΕ, τονίζοντας ότι στο τραπέζι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου παραμένουν μέτρα σε περίπτωση που υπάρξει παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων κράτους – μέλους της ΕΕ. Στηλίτευσε το τουρκολιβυκό μνημόνιο και σημείωσε ότι το Μεταναστευτικό είναι ευρωτουρκικό ζήτημα, για να προσθέσει ότι ο ίδιος έκανε αναφορά στα γεγονότα του Εβρου και την προσπάθεια εργαλειοποίησης του ζητήματος. Ξεκαθάρισε δε ότι η μειονότητα της Θράκης δεν είναι «τουρκική» αλλά «μουσουλμανική», σύμφωνα με τη συνθήκη της Λωζάννης. Εβαλε δε και ζήτημα αναστροφής της απόφασης για τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας και της Μονής της Χώρας σε τζαμιά. Στο κατηγορώ του Δένδια και fake news για τα οποία κατηγόρησε συγκεκριμένους κύκλους της Τουρκίας που επιζητούν την ένταση.  

Ο Τσαβούσογλου κατηγόρησε την Ελλάδα για παραβίαση των δικαιωμάτων των ανθρώπων αυτών, που θέλουν να αυτοπροσδιορίζονται «τούρκοι», και κατήγγειλε την Ελλάδα ότι αυτή δεν σέβεται τη συνθήκη της Λωζάννης στρατικοποιώντας συγκεκριμένα νησιά. Κατηγόρησε ακόμα την Αθήνα για pushbacks μεταναστών και προσφύγων. Υποστήριξε δε ότι στο θέμα των θαλασσίων ζωνών δεν πρέπει να μετρούν οι γνώμες «τρίτων» αναφερόμενος στην ΕΕ.    

400 υπερπτήσεις. Ο Δένδιας απάντησε με δόση ειρωνείας λέγοντας ότι τούρκοι διπλωμάτες δεν θα ήθελαν να απαντήσει, όντας «βασιλικότεροι του βασιλέως». Αναφέρθηκε σε 400 υπερπτήσεις και τόνισε ότι στα νησιά υπάρχει στρατός όταν απειλούνται, ξεκαθάρισε ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεν είναι «τρίτοι», γιατί η Ελλάδα είναι κράτος – μέλος της ΕΕ και επανήλθε στο Μεταναστευτικό σημειώνοντας ότι η Τουρκία δεν θα έπρεπε να «κάνει μάθημα στην Ελλάδα μετά τα γεγονότα του Φεβρουαρίου και του Μαρτίου». Σημείωσε δε ότι το προηγούμενο διάστημα η Τουρκία παραβίασε το διεθνές δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.   

Η δημόσια αντιπαράθεση έκλεισε με τις δύο πλευρές να συμφωνούν ότι διαφωνούν σε όλα. Διπλωματικές πηγές σχολίαζαν τη διάθεση της Αγκυρας να αναβαθμίσει το ταξίδι, βάζοντας στο πρόγραμμα και τη συνάντηση του Νίκου Δένδια με τον τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τονίζοντας όμως ότι πλέον δεν μπορούν να προβλέψουν τις επόμενες κινήσεις της Τουρκίας. Εστω και αν το κλίμα στις συναντήσεις δεν ήταν κλίμα έντασης όπως στις δηλώσεις. Ξεκαθάριζαν ωστόσο ότι «όταν συνομιλούμε διεθνώς και αυτό συμπεριλαμβάνει και τους Τούρκους, προβάλλουμε τις θέσεις μας και τα δίκαιά μας. Οι οποίες είναι γνωστές. Και βασίζονται στη διεθνή νομιμότητα».   

Ενιαία στρατηγική. Κυβερνητικές πηγές τόνιζαν δε ότι ο Δένδιας ήταν σε πλήρη συνεννόηση με τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη και με τη «ρητή εντολή εάν προκληθεί να απαντήσει αναλόγως». Ξεκαθάριζαν δε ότι υπήρξε συντονισμός και χάραξη ενιαίας στρατηγικής ανάμεσα σε Πρωθυπουργό και ΥΠΕΞ, όχι μόνο πριν από την αναχώρηση Δένδια για την Αγκυρα αλλά και ενόσω βρισκόταν στην Τουρκία. «Είχαν εκτενή συνομιλία και μετά τη συνάντηση με τον Ταγίπ Ερντογάν και πριν από τη συνάντηση με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου» έλεγαν, ενώ είχαν προηγηθεί η συνάντηση Πρωθυπουργού και ΥΠΕΞ στο Μαξίμου την Τρίτη και επικοινωνία τους προχθές.    

Μετά τις ζωντανές δηλώσεις Δένδια και Τσαβούσογλου οι ίδιες πηγές σημείωναν ότι η Αθήνα τοποθετείται ανοιχτά για τις θέσεις της διεθνώς, αναγνωρίζοντας την τεράστια απόσταση που τη χωρίζει από την Αγκυρα σε ό,τι αφορά την προσέγγιση διάφορων ζητημάτων και ότι ο υπουργός Εξωτερικών επί τουρκικού εδάφους ουσιαστικά «προέβαλλε με το όνομά τους αυτές τις θέσεις» που είναι γνωστές και βασίζονται στη διεθνή νομιμότητα. Μαξίμου και υπουργείο Εξωτερικών δεν έδειχναν πρόθεση αλλαγής τακτικής, επιμένοντας και χθες το βράδυ στο μήνυμα ότι επιδιώκουν αποκλιμάκωση και δημιουργία ομαλού κλίματος. Εξού και η ελληνική πλευρά έθεσε στο τραπέζι τη θετική ατζέντα (συνεργασία σε οικονομικό τομέα κ.ο.κ.) με σταθερούς στόχους από τη μία την προάσπιση των πάγιων θέσεών της και από την άλλη την τήρηση ανοιχτών διαύλων συνομιλίας.      

Τετραμερής στην Κύπρο. Σήμερα ο Δένδιας θα βρίσκεται στην Πάφο για την πρώτη τετραμερή Ελλάδας – Κύπρου – ΗΑΕ και Ισραήλ, που επαναβεβαιώνει την ενίσχυση των συνεργασιών στην περιοχή που αλλάζουν τον συμμαχικό χάρτη, ενώ ο Τσαβούσογλου θα είναι στα Κατεχόμενα για επαφές με τον Ερσίν Τατάρ ενόψει τις πενταμερούς.