Τι είναι στ’ αλήθεια πισωγύρισμα;

Από μόνη της η λέξη πισωγύρισμα έχει αρνητική χροιά. Ειδικά τους τελευταίους μήνες πάει και έρχεται στη δημόσια σφαίρα από διαφορετικά στόματα και με αλλιώτικη στόχευση. Τη λέξη αυτή κουμπώνει η αντιπολίτευση όταν επιτίθεται στις αποφάσεις του Μαξίμου για την πανδημία, καταγγέλλοντας αποτυχία, μπάχαλο, αλαλούμ και τα συναφή. Τη χρησιμοποιεί με την ίδια ευκολία από άλλη σκοπιά και η κυβέρνηση, όταν αγωνιά για την πλημμελή εφαρμογή ή καταστρατήγηση των μέτρων και θέλει να προειδοποιήσει – να ταρακουνήσει, ακριβέστερα – τους πολίτες. Ισως μετά από 15 μήνες υγειονομικής κρίσης (και πόνου και θλίψης και πρωτόγνωρων συνθηκών και χαμένης καθημερινότητας και ανοιχτών πληγών στην οικονομία…) έφτασε η ώρα να μη λειτουργεί το πισωγύρισμα σε αποφάσεις ούτε ως «πυρ» ούτε ως «απειλή». Ισως πρέπει να συμφωνήσουμε ότι το πισωγύρισμα είναι μόνο ένα, θα ήταν μεγάλο και δραματικό από όλες τις απόψεις. Για όλα τα υπόλοιπα έχει απαντήσεις το πλούσιο ελληνικό λεξιλόγιο. Γιατί στο τέλος της μέρας – αργά ή γρήγορα δηλαδή – το μόνο που δεν κρύβεται είναι η σκληρή πραγματικότητα, αυτή που αποτυπώνεται με τα γράμματα της αλφαβήτου (στο «Δέλτα» είμαστε τώρα) και έχει αποδείξει ότι γκρεμίζει αποφάσεις και προσδοκίες.  

Στην προσαρμογή θα πρέπει να εστιάζουν οι αρμόδιοι και σίγουρα να μην τη φοβούνται. Αυτό δείχνει η εμπειρία των τελευταίων μηνών. Ανάμεσα στις αναθεωρήσεις και στην αδράνεια ή στον δισταγμό για το «συγγνώμη λάθος, θα κινηθούμε διαφορετικά…», οι πρώτες είναι αυτές που μπορούν να περιορίσουν δυσάρεστα απρόοπτα. Ορθώς η κυβέρνηση παλεύει να… κινητοποιήσει την κοινωνία προς την «Ελευθερία (με «διευκολύνσεις»). Καλά κάνει επίσης και εκφράζει ανησυχία για τις μεταλλάξεις. Μόνο που κάθε μήνυμα, όπως λογικά ξέρουν πλέον οι κυβερνητικοί, μπαίνει σε βαρέλι δίχως πάτο όταν φαντάζει ακατανόητο και δεν είναι σαφώς αιτιολογημένο. Γι’ αυτό και στην κατεύθυνση να μην υπάρξει αυτό το ένα, μεγάλο πισωγύρισμα θα πρέπει και οι ειλημμένες αποφάσεις, παράλληλα με τα νέα βήματα, να ζυγίζονται ξανά και ξανά. Ιδίως όσες κινδυνεύουν να ερμηνεύονται ως λάθος σύνθημα γενικότερου εφησυχασμού, όπως το «έξω χωρίς τη μάσκα». Να ζυγίζονται για να μετριέται η εφαρμογή τους. Και στην ανάγκη για να αναθεωρούνται.