Ελλάδα

Ο εκλογικός νόμος αποτελεί διαχρονικά προνόμιο της εκάστοτε κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, κατ’ ουσίαν της εκάστοτε κυβέρνησης. Οχι μόνο μεταπολιτευτικά, αλλά σχεδόν από συστάσεως του ελληνικού κράτους, εκείνη ελέγχει και αποφασίζει το εκλογικό σύστημα με το οποίο θα δώσει τη μάχη της επανεκλογής της. Ακόμα και η συνταγματική αναθεώρηση του 2001 που απαιτεί 200 ψήφους στη Βουλή […]

Το εκλογικό σύστημα οφείλει να ασκεί, κατά το δυνατόν – και σε αυτό έγκειται ο «τετραγωνισμός του κύκλου» -, τρεις, εν μέρει αντικρουόμενες, λειτουργίες: Πρώτον, την όσο το δυνατόν ισότιμη αντιπροσώπευση των πολιτών, ενισχύοντας τον πολιτικό πλουραλισμό και την ανοικτότητα του πολιτικού συστήματος, μέσω της διαφύλαξης της ισοδυναμίας της ψήφου. Η τελευταία, ωστόσο, κάμπτεται για να […]

Με την ολοκλήρωση της συνταγματικής αναθεώρησης και με δρομολογημένη την επιλογή Προέδρου της Δημοκρατίας, σειρά στα θεσμικά παίρνει ο εκλογικός νόμος. Η αλλαγή του είναι αναγκαστική – ούτε η παρούσα κυβέρνηση θέλει ούτε το πολιτικό μας σύστημα αντέχει τον νόμο που ψήφισε μόνος του ο ΣΥΡΙΖΑ – αλλά και συνιστά, εκ φύσεως, άσκηση ισορροπίας: ζητούμενο δεν είναι […]

Ας ξεκινήσουμε από ένα βασικό αξίωμα της πολιτικής επιστήμης και της εκλογικής ανάλυσης: δεν είναι ο (εκάστοτε) εκλογικός νόμος αυτός που καθορίζει τους εκλογικούς συσχετισμούς ή την περίφημη «κυβερνησιμότητα». Το αντίστροφο είναι που ισχύει. Ο εκλογικός νόμος είναι το αποκρυστάλλωμα των κοινωνικών διεργασιών και των εκλογικών τους εκφράσεων. Αν οι πολιτικές εκπροσωπήσεις είναι ισχυρές και […]

Η πρόσφατη τοποθέτηση του Πρωθυπουργού για το εκλογικό σύστημα – με επίκεντρο ένα ιδιότυπο μπόνους, υπέρ του πρώτου κόμματος, που θα εκκινεί από τις 20 έδρες, για ποσοστό 25%, και θα αυξάνεται κλιμακωτά, διασφαλίζοντας σε κάθε περίπτωση αυτοδυναμία με ένα ποσοστό γύρω στο 36%-38% των ψήφων – παρουσιάζει δυστυχώς πολλά προβλήματα, τόσο σε συνταγματικό όσο και σε […]

Στην ελληνική πολιτική ιστορία οι αλλαγές εκλογικού συστήματος είναι εξαιρετικά  συχνό φαινόμενο, σε αντίθεση προς ό,τι συμβαίνει σε άλλες χώρες με μακρά παράδοση αντιπροσωπευτικών θεσμών, όπου το σύστημα αυτό παραμένει αμετάβλητο (π.χ. πλειοψηφικό σε ΗΠΑ και Μεγ. Βρετανία, αναλογική στη μεταπολεμική Γερμανία κ.λπ.). Στο παρελθόν πολλές από τις αλλαγές εκείνες είχαν σαφή κομματική στόχευση και […]

Σκεπτόμενοι για το ιδανικό εκλογικό σύστημα έχουμε την τάση να ξεκινάμε από το ιδεώδες μιας περιγραφικής αντιπροσώπευσης, που υπαγορεύει όλες οι απόψεις που ενδημούν στην κοινωνία να αντιπροσωπεύονται και να ακούγονται στο Κοινοβούλιο. Το Κοινοβούλιο οφείλει να είναι ο καθρέφτης της κοινωνίας, ο οποίος ως διαβουλευτικό φόρουμ θα διαμορφώσει τη συλλογική βούληση. Αυτό το ιδεώδες […]

Η εξαγγελία διά στόματος Πρωθυπουργού και υπουργού Εσωτερικών της πρόθεσης της κυβέρνησης να φέρει άμεσα στη Βουλή την αλλαγή του εκλογικού νόμου, προκειμένου να καταργήσει την απλή αναλογική που ψήφισε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ το 2016, ανοίγει για άλλη μια φορά τη συζήτηση για τον εκλογικό νόμο και, για την ακρίβεια, για την ανάγκη της […]

ΠΡΟΣΩΠΑ

Η εισβολή του 1974 στην Κύπρο χωνεύτηκε, περιθωριοποιήθηκε, έπαψε να αποτελεί μια ιστορική, νομική και πολιτική τερατωδία ή κούρνιασε πίσω από τον αόριστο και συναισθηματικά εξαντλημένο όρο «Κυπριακό», πίσω από την κουτοπόνηρη υπεκφυγή «η Κύπρος αποφασίζει, η Ελλάδα συμπαρίσταται». Σιγά σιγά χάνονται στην ομίχλη οι πρωταίτιοι, η εγκληματική ευθύνη της χούντας, εν τέλει η στενή […]