Το Κοινοβούλιο της Ισλανδίας ενέκρινε τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος στις 29 Αυγούστου, με αντικείμενο την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η απόφαση αυτή δίνει το «πράσινο φως» στο κυβερνητικό σχέδιο που θα μπορούσε να οδηγήσει τη χώρα να γίνει το 28ο μέλος του ευρωπαϊκού μπλοκ έως τα τέλη της δεκαετίας.
Το 2013, ύστερα από τέσσερα χρόνια διαπραγματεύσεων με τις Βρυξέλλες, το Ρέικιαβικ εγκατέλειψε την προσπάθεια ένταξης, όταν την εξουσία ανέλαβε ευρωσκεπτικιστική κυβέρνηση. Ωστόσο, η αύξηση του κόστους διαβίωσης και ο πόλεμος στην Ουκρανία φαίνεται να έχουν αναζωπυρώσει το ενδιαφέρον των πολιτών για ένταξη στην ΕΕ, όπως δείχνουν οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις.
Αν οι ψηφοφόροι εγκρίνουν τη συνέχιση των συνομιλιών, οι τελικοί όροι της ένταξης θα τεθούν εκ νέου σε δεύτερο δημοψήφισμα. Αντίθετα, εάν απορρίψουν την κυβερνητική πρόταση στις 29 Αυγούστου, η διαδικασία επανέναρξης των διαπραγματεύσεων θα τερματιστεί.
Ο Ολαφούρ Τόρντουρ Χάρνταρσον, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Ισλανδίας, σημείωσε ότι πολλοί ψηφοφόροι παραμένουν αναποφάσιστοι σχετικά με την υποψηφιότητα της χώρας για ένταξη στην ΕΕ. Όπως ανέφερε, «το μεγάλο ποσοστό που δεν έχει αποφασίσει οριστικά αν θέλει ή όχι την ένταξη, πολλοί από αυτούς (θα ψηφίσουν ναι στο πρώτο δημοψήφισμα) επειδή θέλουν να δουν ακριβώς ποιοι θα ήταν οι όροι σε μια πιθανή συμφωνία».
Στην ψηφοφορία του 63μελούς κοινοβουλίου, το Αλθίνγκι, 34 βουλευτές τάχθηκαν υπέρ της διεξαγωγής δημοψηφίσματος, 8 την καταψήφισαν, ενώ 14 απείχαν και 7 απουσίαζαν από τη συνεδρίαση.
Σημειώνεται ότι, η υπουργός Εξωτερικών Θόργκερντουν Κάτριν Γκουναρσντότιρ είχε δηλώσει τον Μάρτιο στο Reuters ότι η Ισλανδία θα μπορούσε να ενταχθεί στην ΕΕ έως το 2028, επισημαίνοντας πως η αλιεία και η γεωργία θα αποτελέσουν τους δύο βασικούς τομείς στους οποίους θα επικεντρωθούν οι διαπραγματεύσεις.
