Είναι οξύμωρο το πόσο εύκολα ξεχνάμε, μέσα στην παραφωνία του σύγχρονου τρόπου ζωής, πως η ζωτική μας βάση, αυτό που μας δίνει την δυνατότητα ν ανοίγουμε κάθε πρωί τα μάτια μας και να βλέπουμε τον ήλιο, είναι ο ρυθμός.
Η ύπαρξή μας είναι μια σειρά από συγχρονισμένους παλμούς. Αυριο και για τέσσερις παραστάσεις – στις 11.00, 13.00,19.00 21.00 – στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΘνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ, η παράσταση «Ρυθμός; ένας κρυμμένος νόμος της φύσης» το υπενθυμίζει και φωτίζοντας τον τρόπο με τον οποίο ο ρυθμός μπορεί να ενώσει, να θεραπεύσει και να μεταμορφώσει.
Η παράσταση γεννήθηκε μέσα από το πρόγραμμα «Η τέχνη του ρυθμού» και εμπνέεται από την σοφία του Σούφι φιλοσόφου Χαζράτ Ιναγιάτ Χαν.
Ο Γιάννης Παπατζανής ο οποίος είχε την ιδέα, την επιμέλεια και την υλοποίηση του προγράμματος μας ξεναγεί στο ιδιαίτερο αυτό εγχείρημα
Ποιο είναι το όραμα πίσω από την ιδέα και τον σχεδιασμό του προγράμματος «Η τέχνη του ρυθμού»;
Να επανασυνδέσει τον άνθρωπο με κάτι πρωταρχικό: τον ρυθμό ως εμπειρία ζωής και όχι απλώς ως μουσική έννοια. Ο ρυθμός υπάρχει στην αναπνοή, στον χτύπο της καρδιάς, στην κίνηση, στον λόγο — είναι τρόπος οργάνωσης της ύπαρξης.
Η ζωή οργανώνεται μέσα από ρυθμούς: καρδιά, αναπνοή, κύκλοι της φύσης, λόγος. Ο ρυθμός δεν είναι διακοσμητικός, αλλά βασικός μηχανισμός οργάνωσης. Η προσέγγιση αυτή αναδεικνύει τον ρυθμό ως μια πρωτογενή «γλώσσα», που προηγείται του λόγου και διατρέχει τη ζωή.
Πώς αποτυπώνεται αυτό μέσα από τη σύνδεση των παραδόσεων της Ανατολικής Μεσογείου με τη βιωματική μάθηση;
Οι παραδόσεις της Ανατολικής Μεσογείου μεταφέρουν μια βαθιά γνώση της συλλογικής μουσικής εμπειρίας, όπου η μουσική λειτουργεί ως μέσο σύνδεσης και κοινής παρουσίας.
Αυτό επιχειρούμε να αναδείξουμε μέσα από βιωματική μάθηση: όχι να μιλήσουμε για τον ρυθμό, αλλά να τον ζήσουμε μέσα από το σώμα, τη φωνή και την ομάδα.
Στην ουσία, δεν διδάσκουμε τον ρυθμό — δημιουργούμε τις συνθήκες για να τον ανακαλύψει ξανά κανείς!
Πώς υπηρετείται ο στόχος της «κοινωνικής εμπειρίας» και της «ψυχικής ενδυνάμωσης» μέσα από μια παράσταση όπως ο «Ρυθμός: Ένας κρυμμένος νόμος της φύσης»;
Η παράσταση ξεκινά από βασικά στοιχεία — ρυθμό, αναπνοή, φωνή — και εξελίσσεται σε μια συλλογική εμπειρία. Οι συμμετέχοντες συν-δημιουργούν, μέσα από συγχρονισμό και ακρόαση, καλλιεργώντας εμπιστοσύνη και παρουσία.
Η διαδικασία αυτή συνδέεται και με σύγχρονη έρευνα, που δείχνει ότι ο ρυθμικός συγχρονισμός ενισχύει το αίσθημα σύνδεσης και συμβάλλει στη ρύθμιση του άγχους.
Η ψυχική ενδυνάμωση προκύπτει όταν το άτομο βιώνει ότι ανήκει σε ένα σύνολο χωρίς να χάνει τη μοναδικότητά του.
Πόσο ενισχύθηκε η μετάβαση από τα εργαστήρια στη σκηνική παρουσίαση;
Η μετάβαση αυτή είναι κεντρική. Στα εργαστήρια, κάθε συμμετέχων ανακαλύπτει τη δική του μουσικότητα. Σταδιακά, η έμφαση μετατοπίζεται από το «εγώ» στο «μαζί».
Η σκηνή δεν είναι επίδειξη, αλλά φυσική συνέχεια της διαδικασίας. Η ομάδα λειτουργεί με κοινή αναπνοή και αμοιβαία ανταπόκριση, χωρίς συνεχή καθοδήγηση.
Το «ενιαίο σώμα» προκύπτει μέσα από εμπιστοσύνη και κοινή εμπειρία.
