Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι δεν είναι ικανοποιημένος με την τελευταία ιρανική πρόταση για συνομιλίες σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράν. Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν επεσήμανε πως η Τεχεράνη παραμένει έτοιμη να ακολουθήσει τη διπλωματική οδό, εφόσον οι Ηνωμένες Πολιτείες αλλάξουν την προσέγγισή τους.
Τα σχόλια του Τραμπ δείχνουν ότι το αδιέξοδο για τον τερματισμό του πολέμου, ο οποίος ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, είναι πιθανό να συνεχιστεί. Παρά τις προσπάθειες του Ρεπουμπλικανού προέδρου να κλείσει μια εξαιρετικά αντιδημοφιλή σύγκρουση, η λύση φαίνεται ακόμη μακριά.
Αν και οι δύο χώρες συμφώνησαν σε εκεχειρία στις 8 Απριλίου, που έχει ήδη παραταθεί, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρές διαφωνίες σε ζητήματα όπως οι πυρηνικές φιλοδοξίες της Τεχεράνης και ο έλεγχος του Στενού του Ορμούζ.
Μετά τις πρώτες συνομιλίες που έγιναν στις αρχές Απριλίου στο Ισλαμαμπάντ, Ουάσιγκτον και Τεχεράνη δεν κατόρθωσαν να καταλήξουν σε συμφωνία για νέα συνάντηση. Δεν έχει αποσαφηνιστεί τι περιλαμβάνει η νέα ιρανική πρόταση, ενώ το υπουργείο Εξωτερικών της χώρας προειδοποίησε πως δεν αναμένονται άμεσα αποτελέσματα.
«Θέλουν να κάνουν συμφωνία, αλλά (…) δεν είμαι ικανοποιημένος με αυτή», ανέφερε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, χαρακτηρίζοντας την ιρανική ηγεσία «ανοργάνωτη» και χωρισμένη σε ομάδες. «Ζητούν πράγματα που δεν μπορώ να δεχτώ», πρόσθεσε, επισημαίνοντας ωστόσο ότι οι τηλεφωνικές επαφές συνεχίζονται.
Κατά τη διάρκεια ομιλίας του στη Φλόριντα, ο Τραμπ τόνισε ότι οι ΗΠΑ δεν θα τερματίσουν πρόωρα την αντιπαράθεσή τους με το Ιράν, για να μην «προκύψει ξανά το πρόβλημα σε τρία χρόνια». Ο ίδιος έχει διαμηνύσει επανειλημμένα ότι δεν θα επιτρέψει στην Τεχεράνη να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ δέχεται πιέσεις να περιορίσει τον ιρανικό έλεγχο στο Στενό του Ορμούζ.
Συνεδρίαση στον Λευκό Οίκο και στρατιωτικά σενάρια
Την Πέμπτη το βράδυ, ο Τραμπ είχε σύσκεψη με την ομάδα εθνικής ασφάλειας για το Ιράν, διάρκειας περίπου 45 λεπτών, σύμφωνα με τον ιστότοπο Axios. Στη συνεδρίαση συμμετείχαν ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο επικεφαλής της CIA Τζον Ράτκλιφ και ο Αμερικανός διαπραγματευτής Στιβ Γουίτκοφ.
Κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης, ο αρχηγός των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, και ο επικεφαλής του γενικού επιτελείου ενόπλων δυνάμεων των ΗΠΑ, Νταν Κέιν, παρουσίασαν σχέδια για ενδεχόμενη νέα στρατιωτική δράση κατά του Ιράν, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους που μίλησαν στο Axios.
«Υπάρχουν επιλογές: θέλουμε να πάμε και απλώς να τους ανατινάξουμε και να τους τελειώσουμε για πάντα ή θέλουμε να προσπαθήσουμε να κάνουμε μια συμφωνία. Αυτές είναι οι επιλογές», είπε ο Τραμπ, προσθέτοντας ότι «από ανθρωπιστική άποψη» δεν προτιμά τη στρατιωτική λύση.
Η ιρανική απάντηση και το μήνυμα Χαμενεΐ
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί δήλωσε πως η χώρα του είναι έτοιμη για διπλωματία, εφόσον οι ΗΠΑ αλλάξουν «τις υπερβολικές απαιτήσεις, την απειλητική ρητορική και τις προκλητικές ενέργειες». Παράλληλα, υπογράμμισε ότι «οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν παραμένουν έτοιμες να υπερασπιστούν τη χώρα έναντι οποιασδήποτε απειλής».
Σύμφωνα με πηγές του Reuters, το Ιράν έχει ενεργοποιήσει την αντιαεροπορική του άμυνα και προετοιμάζει ευρεία απάντηση σε περίπτωση επίθεσης, εκτιμώντας ότι μια αμερικανική στρατιωτική ενέργεια θα είναι σύντομη αλλά σφοδρή, πιθανώς ακολουθούμενη από ισραηλινή εμπλοκή.
Παρόμοια στάση κράτησε και ο επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας, Γκολαμχοσεΐν Μοχσενί Ετζέι, ο οποίος τόνισε ότι «η Ισλαμική Δημοκρατία δεν δίστασε ποτέ να συμμετάσχει σε διαπραγματεύσεις (…) αλλά σίγουρα δεν θα δεχτούμε να μας επιβληθεί» μια πολιτική.
Ο Ετζέι σημείωσε ακόμη πως οι ΗΠΑ «δεν κέρδισαν τίποτα» από τον πόλεμο, εκφράζοντας τη θέση πολλών Ιρανών αξιωματούχων. Τέλος, σε γραπτό μήνυμά του, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Μοζταμπά Χαμενεΐ, κάλεσε τις επιχειρήσεις που υπέστησαν ζημιές από τον πόλεμο «να αποφύγουν τις απολύσεις, όσο είναι δυνατόν», στο πλαίσιο του «οικονομικού και πολιτισμικού πολέμου» που, όπως ανέφερε, διεξάγει η χώρα.
