Ο Μακρόν φέρνει τη θετική ατζέντα για την Ευρώπη

Οι Γερμανοί ψηφίζουν Μακρόν. Ηταν γνωστό από τον πρώτο γύρο, τα αποτελέσματα του οποίου αντιμετωπίστηκαν με ανακούφιση μέχρι και ενθουσιασμό στο Βερολίνο. Από όλους πλην της Αριστεράς που ήθελε τον Μελανσόν και της ακροδεξιάς AfD που στηρίζει Λεπέν. Και στον β’ γύρο, σύμφωνα με δημοσκόπηση για το δεύτερο γερμανικό κανάλι ZDF, η συντριπτική πλειονότητα των Γερμανών (77%) θα ψήφιζε Μακρόν και μόλις 8% Λεπέν. Η Ρόνια Κεμπίν, διευθύντρια του τμήματος Ευρωπαϊκών – Εξωτερικών Σχέσεων στο Ιδρυμα Επιστήμης και Πολιτικής (SWP), τη σημαντικότερη δημόσια δεξαμενή σκέψης της Γερμανίας, εξηγεί στα «ΝΕΑ» γιατί στο Βερολίνο έχουν μεγάλες προσδοκίες ότι με πρόεδρο τον Μακρόν θα ξαναπάρει μπροστά ο γαλλογερμανικός άξονας και θα επικρατήσει η «θετική ματιά» στην Ευρώπη μετά τα χρόνια των κρίσεων και της στασιμότητας.

Κυρία Κεμπίν, οι Γερμανοί άνοιξαν σαμπάνιες με τη νίκη του Μακρόν στον πρώτο γύρο. Πόσο έξυπνες ήταν οι ενθουσιώδεις αντιδράσεις από τη χριστιανοδημοκράτισσα Μέρκελ, τον σοσιαλδημοκράτη Σουλτς κ.ά.;

Σίγουρα δεν ήταν τόσο έξυπνο διότι κάθε δήλωση αλληλεγγύης στον Μακρόν δίνει επιχειρήματα στη Λεπέν, η οποία αξιοποιεί κάθε ευκαιρία για να παρουσιάσει τον Μακρόν ως τοποτηρητή της Γερμανίας και της Μέρκελ πρόθυμο να εφαρμόσει τις γερμανικές εντολές.

Ο Μακρόν έχει τις περισσότερες πιθανότητες να είναι ο νικητής του αυριανού δεύτερου γύρου. Πώς ξημερώνει η επόμενη ημέρα για έναν πρόεδρο Μακρόν;

Η γαλλική κοινωνία είναι βαθύτατα διχασμένη κυρίως στο ζήτημα της ΕΕ και της θέσης της Γαλλίας στην ΕΕ. Οι εφτά από τους 11 υποψήφιους προέδρους του πρώτου γύρου είχαν ένα καθαρά αντιευρωπαϊκό πρόγραμμα. Είτε επεδίωκαν ενεργά την έξοδο από την ΕΕ είτε ήταν ανοιχτοί σε κάτι τέτοιο. Αυτό θα κληθεί να το λάβει υπόψη του ο μελλοντικός πρόεδρος της Γαλλίας.

Εάν η Γερμανία θέλει να αποτρέψει την ενίσχυση εξτρεμιστικών δυνάμεων στη Γαλλία, τότε πρέπει να επιτρέψει στον γάλλο πρόεδρο να μεταφέρει στη χώρα του θετικές ειδήσεις από την Ευρώπη. Μπορεί ο Μακρόν να έχει μια θετική ευρωπαϊκή ατζέντα, αλλά στην υλοποίησή της θα πρέπει να πάρει μαζί του και τμήματα των Γάλλων που δεν είναι τόσο ενθουσιασμένοι με την ΕΕ.

Ο Μακρόν φρόντισε να πάρει σαφείς αποστάσεις από τη γερμανική κυριαρχία στην Ευρώπη. Τι θα σημάνει αυτό για τη συνεργασία του με την καγκελάριο Μέρκελ;

Πιστεύω ότι αυτή η δήλωση του Μακρόν ήταν προεκλογικού τακτικού χαρακτήρα. Ιδίως ο Μελανσόν είχε έντονα αντιγερμανική ρητορική. Ο Μακρόν για να μην ριψοκινδυνεύσει την εκλογή του στον δεύτερο γύρο πήρε αυτήν την επικριτική για τη Γερμανία θέση. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και διαφορές ουσίας. Ο Μακρόν θέλει αμοιβαιοποίηση χρεών και ευρωομόλογα, θέση που η γερμανική κυβέρνηση πάντα απέρριπτε, κυρίως οι χριστιανοδημοκράτες Σόιμπλε και Μέρκελ.

Με τις θέσεις αυτές θα ήταν πάντως ιδανικός εταίρος ενός σοσιαλδημοκράτη καγκελάριου Μάρτιν Σουλτς, μολονότι αυτός απορρίπτει τώρα το ευρωομόλογο που παλαιότερα υποστήριζε.

Στα θέματα της ευρωζώνης ο Μακρόν σίγουρα έχει πολύ περισσότερα κοινά σημεία με τους Σοσιαλδημοκράτες του SPD παρά με τους Χριστιανοδημοκράτες του CDU. Πολλά θα εξαρτηθούν από την ταχύτητα με την οποία θα μπορέσει να μεταρρυθμίσει τη γαλλική οικονομία. Εάν δεν το καταφέρει, θα γίνεται για τη Γερμανία όλο και πιο ακριβή η αμοιβαιοποίηση χρεών γιατί η Γαλλία θα συσσωρεύει χρέη. Και τότε ούτε ο Μάρτιν Σουλτς δεν θα μπορεί να δικαιολογήσει στους γερμανούς ψηφοφόρους γιατί ένα μέτρο ευρωπαϊκής αλληλεγγύης είναι συνετό μέτρο. Διότι και ο Μάρτιν Σουλτς, όταν υπόσχεται υποστήριξη στους εταίρους, χρειάζεται να δείχνει στους Γερμανούς ότι και οι εταίροι προσπαθούν. Το Παρίσι πρέπει να κάνει πρώτα τα μαθήματά του.

Εκεί ανοίγει άλλο πρόβλημα. Διότι ο Μακρόν θέλει να μεταρρυθμίσει τη Γαλλία όπως ο καγκελάριος Σρέντερ με την Ατζέντα 2010, για την οποία όμως ο σοσιαλδημοκράτης Σουλτς σήμερα δεν θέλει να ακούσει κουβέντα.

Δεν πρόκειται για αντιγραφή του Σρέντερ. Διότι τότε θα έχει απέναντι τα συνδικάτα για τα οποία η ατζέντα   Σρέντερ είναι κόκκινο πανί. Παραμένει όμως η μεγάλη προσδοκία ότι ο μελλοντικός πρόεδρος θα τα καταφέρει καλύτερα από τον προκάτοχό του Ολάντ. Το πρόσθετο πρόβλημα του Μακρόν είναι με ποιόν θα κυβερνήσει. Το Ιούνιο διεξάγονται βουλευτικές εκλογές, ο ίδιος δεν έχει δικό του κόμμα. Εάν δεν αποκτήσει πλειοψηφία με το δικό του κίνημα, θα υποχρεωθεί σε συγκατοίκηση με άλλα κόμματα. Αυτό μπορεί να είναι μια ευκαιρία για τη Γαλλία εάν όλα τα κόμματα αναλάβουν τις ευθύνες τους. Μπορεί όμως ένας συμβιβασμός των κομμάτων να αποδειχτεί ανέφικτος. Και τότε θα είναι πολύ δύσκολο για τον Μακρόν να υλοποιήσει τις μεταρρυθμίσεις. Σήμερα φαντάζει πιθανό τόσο το αρνητικό όσο και το θετικό σενάριο.

Από τη σκοπιά της Γερμανίας, τι θα σημάνει για την Ευρώπη μια προεδρία Μακρόν στη Γαλλία;

Η Γερμανία ελπίζει ότι θα έχει ξανά έναν ισχυρό εταίρο στο πλάι της, για να ξαναλειτουργήσει η γαλλογερμανική ατμομηχανή. Η Γερμανία διαπίστωσε ότι ούτε μόνη της πρέπει να μένει, όπως στην ευρωκρίση, ούτε υπάρχει πραγματική εναλλακτική επιλογή εταίρου ή εταίρων που να υποκαταστήσουν τη γαλλογερμανική συνεργασία. Ο Μακρόν ήταν ο μόνος υποψήφιος με αισιόδοξη πολιτική θέση για την Ευρώπη. Στο Βερολίνο έχουν μεγάλες προσδοκίες ότι με πρόεδρο τον Μακρόν θα γίνει επιτέλους εφικτή μια θετική προσέγγιση στην Ευρώπη, ότι θα ξεπεραστεί η φάση της στασιμότητας και των κρίσεων. Είναι καλή είδηση για την Ευρώπη να κερδίζουν φιλευρωπαϊκές φωνές. Υστερα από μια επώδυνη περίοδο δίνουν αισιόδοξη προοπτική στην Ευρώπη.