Θα τα κατάφερνε καλύτερα ο Σάντερς;
Ενας θερμός εναγκαλισμός λίγο πριν από τις εκλογές. Η υποστήριξη του Μπέρνι Σάντερς, όμως, δεν έφτασε στη Χίλαρι Κλίντον
Εκτιμά ότι ο Ντόναλντ Τραμπ κατάφερε να εκλεγεί πρόεδρος εκμεταλλευόμενος την οργή μιας «παρακμάζουσας μεσαίας τάξης» κατά του συστήματος. Ξεκαθαρίζει ότι θα είναι πάντα απέναντί του και σε οποιαδήποτε πολιτική κρίνει «σεξιστική, ξενοφοβική ή αντιπεριβαλλοντική». Συγχρόνως, όμως, ότι είναι έτοιμος να συνεργαστεί με τον νεοεκλεγέντα πρόεδρο προς όφελος των εργαζόμενων οικογενειών. Με λίγα λόγια, ο Μπέρνι Σάντερς δηλώνει «παρών». Αλλά το ερώτημα είναι άλλο: θα είχε νικήσει αυτός ο αυτοπροσδιοριζόμενος «δημοκρατικός σοσιαλιστής» τον Τραμπ αν ήταν στη θέση της Χίλαρι Κλίντον;
Κάποιοι δεν έχουν αμφιβολία. Ο 74χρονος γερουσιαστής του Βερμόντ θα περνούσε σήμερα το κατώφλι του Λευκού Οίκου αν δεν είχε χάσει τις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών για το χρίσμα – και με τη βοήθεια της επικεφαλής της εκλογικής επιτροπής του κόμματος όπως αποδείχθηκε από τα mail που υπέκλεψαν ρώσοι χάκερ και έδωσε στη δημοσιότητα το Wikileaks. Θα είχε κάνει δηλαδή τη δουλειά που δεν έκανε η Κλίντον. Ο ακαδημαϊκός και συγγραφέας Φρέντερικ ντε Μπόερ πιάνει από αυτή την τελευταία το νήμα για να υποστηρίξει ότι ο Σάντερς θα μπορούσε να είναι αυτός ο νικητής. Η νίκη του Τραμπ, γράφει στην «Ουάσιγκτον Ποστ», θα μας εκπλήξει λιγότερο αν θυμηθούμε ένα απλό γεγονός: η Χίλαρι Κλίντον είναι μια εξαιρετικά αντιδημοφιλής πολιτικός.
Ο Σάντερς, από την άλλη, έγινε εξαιρετικά δημοφιλής. Θα μπορούσε όμως να αντέξει στις επιθέσεις των Ρεπουμπλικανών ένας «σοσιαλιστής»; Δεν θα τρόμαζαν το εκλογικό σώμα τουλάχιστον εκείνες οι θέσεις του που χαρακτηρίστηκαν ούτε λίγο ούτε πολύ ριζοσπαστικές; Για τον Ντε Μπόερ, τίποτε από αυτά δεν θα μπορούσε να επηρεάσει τη δημοφιλία που απολάμβανε ο Σάντερς στην κοινή γνώμη. Επειτα, ο Σάντερς θα προσέφερε στους Δημοκρατικούς ένα πλεονέκτημα μόνο από το είδος της καμπάνιας που θα είχε διεξαγάγει. Η καμπάνια της Κλίντον χαρακτηρίστηκε από την υποστήριξη διασημοτήτων προς το πρόσωπό της. Οι πλούσιες διασημότητες όμως δεν αγγίζουν τον απλό κόσμο.
Ο Σάντερς, από την άλλη, θα είχε επιδείξει διαφορετικού είδους ευαισθησία. Θα ήταν πιο προσηνής, πιο οικείος, ενώ θα είχε επιπλέον επιχείρημα απέναντι στον μεγιστάνα Τραμπ: εκείνος δεν είναι πάμπλουτος όπως η Χίλαρι Κλίντον. Θα ενσάρκωνε ο ίδιος το μήνυμα: πώς μπορείτε να πιστέψετε ότι ένας νεοϋορκέζος δισεκατομμυριούχος θα θέσει τις δικές σας οικονομικές αγωνίες και τα δικά σας συμφέροντα σε προτεραιότητα;
Μια απάντηση δίνει μέσα από τις σελίδες της «Ρεπούμπλικα» ο συγγραφέας Νέιθαν Ενγκλάντερ. Ο Σάντερς δεν θα είχε κερδίσει ποτέ. Μα γιατί; «Επειδή είναι σοσιαλιστής. Και οι σοσιαλιστές στην Αμερική είναι καταδικασμένοι να χάνουν. Ισως όπως και οι γυναίκες» σημειώνει ο συγγραφέας του μπεστ σέλερ «Για τι πράγμα μιλάμε όταν μιλάμε για την Αννα Φρανκ». Κι έπειτα, ο Τραμπ έπαιζε σε άλλο γήπεδο, αυτό του φόβου, των διακρίσεων, των ανέξοδων προσβολών, της απονομιμοποίησης της δημοκρατίας. Κανένας υποψήφιος των Δημοκρατικών δεν μπορούσε να κατεβεί στο επίπεδό του. Ο Μπέρνι Σάντερς επομένως θα ήταν εξίσου ανίσχυρος απέναντι σε αυτό το είδος της ρητορικής. Οπως θα ήταν ενδεχομένως και ο Τζο Μπάιντεν, για τον οποίο ο αρθρογράφος της «Γκάρντιαν» Τόμας Φρανκ λέει πως θα ήταν επίσης ένας υποψήφιος που θα μπορούσε να νικήσει τον Ντόναλντ Τραμπ. Είναι γνωστό πάντως. Η Ιστορία δεν γράφεται με «αν».
Οι μεσοδυτικές πολιτείες
Για τον Φρέντερικ ντε Μπόερ υπάρχει κάτι ακόμη που συνηγορεί υπέρ της υπόθεσης ότι ο Σάντερς θα επικρατούσε του Τραμπ. Το παιχνίδι κρίθηκε στις μεσοδυτικές πολιτείες, εκεί όπου άλλοτε οι Δημοκρατικοί είχαν τον πρώτο λόγο. Ποιος θα εκπροσωπούσε καλύτερα τους λευκούς εργαζομένους που ζουν σε συνθήκες επισφάλειας; Μια πλούσια από τη Νέα Υόρκη με ένα περιβάλλον διασημοτήτων;
Ή ένας «παππούς» από το Βερμόντ που πέρασε την πολιτική του ζωή δουλεύοντας με τα συνδικάτα και αγορεύοντας υπέρ της οικονομικής δικαιοσύνης;