Μόλις έξι χρόνια φυλακή στον Οσκαρ Πιστόριους

Τον Σεπτέμβριο είχε καταδικαστεί σε πέντε χρόνια φυλάκιση για ανθρωποκτονία εξ αμελείας. Το ανώτατο δικαστήριο ανέτρεψε όμως την απόφαση αυτή και μετέτρεψε την κατηγορία του σε δολοφονία. Και ποιο ήταν το αποτέλεσμα; Ο Οσκαρ Πιστόριους καταδικάστηκε μόνο σε έναν επιπλέον χρόνο φυλάκισης αιφνιδιάζοντας όλη τη χώρα. Και αυτό ενώ η ελάχιστη διάρκεια φυλάκισης για δολοφονία στη Νότια Αφρική είναι τουλάχιστον δεκαπέντε χρόνια. Γιατί άραγε πήρε η δικαστής Θοκοζίλε Μασίπα αυτήν την απόφαση;

Η δικαστής δικαιολόγησε την απόφασή της λέγοντας πως οι ελαφρυντικές περιστάσεις υπερτερούν των επιβαρυντικών παραγόντων. Αυτοί είναι κατά τη γνώμη της οι εξής: ο Πιστόριους χρησιμοποίησε θανατηφόρο όπλο με πυρομαχικά υψηλής ποιότητας. Πυροβόλησε τέσσερις φορές συνεχόμενα γνωρίζοντας πολύ καλά ότι κάποιος βρισκόταν μέσα στο μπάνιο. Επίσης, δεν έριξε προειδοποιητική βολή πριν να ανοίξει πυρ. Από την άλλη όμως η Μασίπα υποστηρίζει πως ο αθλητής ήταν ευάλωτος εφόσον δεν φορούσε τα προσθετικά του μέλη. Επίσης, φαίνεται να μη γνώριζε πως το άτομο το οποίο βρισκόταν στο μπάνιο ήταν η Ρίβα Στέενκαμπ, σύντροφός του. Πίστευε πως ήταν κάποιος εισβολέας. Τέλος, η δικαστής δηλώνει πως ο Πιστόριους, μόλις συνειδητοποίησε αυτό που είχε κάνει, προσπάθησε να σώσει τη ζωή του θύματος, στοιχείο το οποίο δείχνει κατ’ αυτήν πως είχε πραγματικά μετανιώσει για την πράξη του. Αλλοι παράγοντες οι οποίοι δικαιολογούν την ελάφρυνση της ποινής σύμφωνα με τη δικαστή είναι πως ο Πιστόριους έχει ήδη περάσει έναν χρόνο στη φυλακή και πως εύκολα θα επανενταχθεί στην κοινωνία.

Η Μασίπα είχε πάντως προβλέψει τις εχθρικές αντιδράσεις της κοινής γνώμης αφού φρόντισε να επισημάνει πριν να αναγγείλει την ποινή πως «τα δικαστήριά μας είναι δικαστήρια δικαιοσύνης, όχι κοινής γνώμης». Τόνισε επίσης πως η ποινή είναι «δυσάρεστη και επώδυνη», πριν να πει πως ο Πιστόριους είναι έτσι και αλλιώς «ένας πεσμένος ήρωας ο οποίος έχασε την καριέρα του και είναι οικονομικά κατεστραμμένος. Δεν μπορεί πλέον να είναι γαλήνιος».

Παρά τις εξηγήσεις της δικαστού, δεν έλειψαν οι κριτικές για τη διάρκεια της ποινής. Πολλοί Νοτιοαφρικανοί περίμεναν πολύ πιο βαριά ποινή. Στους δρόμους των μεγάλων πόλεων της χώρας αλλά και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εκφράζονται συχνά δύο απόψεις. Πρώτον, ακούγεται η γνώμη πως ο Πιστόριους δεν καταδικάστηκε για δεκαπέντε χρόνια όπως οι περισσότεροι δολοφόνοι χάρη στη διεθνή του φήμη και στην οικονομική του κατάσταση ως ξακουστού αθλητή. Πιο συχνά όμως οι κριτικές εστιάζονται στο ότι είναι λευκός. Φαίνεται πως κάποια άλλα αδικήματα όπως το εμπόριο ναρκωτικών ή η κλοπή, τα οποία είναι λιγότερο σοβαρά από δολοφονία, επισύρουν μεγαλύτερες ποινές, ιδιαιτέρως για τους μη λευκούς. Η άλλη κατηγορία η οποία διαμορφώνεται μετά τη λήψη της δικαστικής απόφασης είναι πως ο Πιστόριους έλαβε τόσο ελαφριά ποινή διότι το θύμα του εγκλήματος ήταν γυναίκα. Πολλοί ακτιβιστές των γυναικείων δικαιωμάτων είναι ιδιαίτερα απογοητευμένοι, όπως η Τζάκι Μόφοκενγκ, μέλος της ένωσης γυναικών του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου, η οποία παρακολούθησε τη δίκη και δήλωσε πως «η απόφαση αποτελεί προσβολή για τις γυναίκες. Στέλνει το λάθος μήνυμα».

«Τίποτα δεν θα φέρει τη Ρίβα πίσω»
Η οικογένεια της δολοφονημένης Ρίβα Στέενκαμπ δήλωσε ότι δεν θα κάνει έφεση ώστε να ακυρωθεί η δικαστική απόφαση η οποία καταδικάζει τον Οσκαρ Πιστόριους σε έξι χρόνια φυλάκιση. Οι θλιμμένοι γονείς της εικοσιεννιάχρονης διατήρησαν μια αξιοπρεπή σιγή ακούγοντας τη δικαστική απόφαση και φάνηκε να αποδέχονται την ευσπλαγχνία τής δικαστού προς τον αθλητή, ο οποίος θα μπορούσε να αποφυλακισθεί σε δεκαπέντε χρόνια. Ο Ντουπ ντε Μπρούιν, δικηγόρος της οικογένειας Στέενκαμπ, δήλωσε αργότερα ότι «η Δικαιοσύνη πήρε τις αποφάσεις της, τίποτα δεν θα φέρει τη Ρίβα πίσω».

Δεν θα ασκήσει έφεση
Παρά τις πολλές αμφισβητήσεις τής δικαστικής απόφασης, το πιθανότερο είναι να ισχύσει ως έχει. Ο Οσκαρ Πιστόριους έχει ήδη μεταφερθεί στη φυλακή ενώ οι δικηγόροι του έχουν δηλώσει πως δεν θα κάνει έφεση. Η μόνη πιθανότητα να αρθεί η δικαστική απόφαση είναι να κάνει έφεση η πολιτεία, η οποία θα μπορούσε να θεωρήσει πως η απόφαση είναι υπερβολικά επιεικής.