Η Μέρκελ επενδύει στον χρόνο

Η πρώτη αντίδραση της Μέρκελ στην είδηση – σοκ από το Λονδίνο ήταν να πιάσει το τηλέφωνο. Και δεν το άφησε ούτε βγαίνοντας από το υπηρεσιακό αμάξι μέχρι την είσοδο στην καγκελαρία χθες το πρωί. Αποτέλεσμα ήταν το νέο τρίγωνο της ΕΕ που θα σηκώσει το βάρος της απάντησης στην αποχώρηση της Βρετανίας: Βερολίνο – Παρίσι – Ρώμη.

Η Μέρκελ κάλεσε τη Δευτέρα στο Βερολίνο τον πρόεδρο της Γαλλίας Φρανσουά Ολάντ και τον πρωθυπουργό της Ιταλίας Ματέο Ρέντσι, ενώ θα προηγηθεί ο πρόεδρος του Συμβουλίου της ΕΕ Ντόναλντ Τουσκ.

«Η Ευρώπη είναι αρκούντως ισχυρή για να δώσει τη σωστή απάντηση τη σημερινή ημέρα» είπε η καγκελάριος χθες το μεσημέρι στους δημοσιογράφους. Μια ένεση αισιοδοξίας για να αποτραπούν τα χειρότερα, έπειτα από την απόφαση των Βρετανών που ούτε λίγο ούτε πολύ είναι «τομή για την Ευρώπη και την ενοποιητική διαδικασία στην ΕΕ». Το εύρος των συνεπειών, κατά τη Μέρκελ, θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των υπολοίπων 27 χωρών-μελών να επεξεργαστούν νηφάλια τα δεδομένα και να αποφύγουν «βεβιασμένες αποφάσεις».

Η διαδικασία είναι σαφής. Προβλέπεται από το άρθρο 50 της Συνθήκης, που έχει «ιστορική πρεμιέρα την οποία δεν θέλαμε», είπε ο εκπρόσωπος της Μέρκελ. Και η κατάληξη στο τέλος των διαπραγματεύσεων δεν μπορεί να είναι άλλη από την έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ.  Το ενδιαφέρον της Μέρκελ είναι να διαμορφωθεί μια «όσο το δυνατόν στενή, εταιρική σχέση» με τη Βρετανία. Η προοπτική μιας «προνομιακής σχέσης», όπως αναφέρεται σε έγγραφο στρατηγικής που διέρρευσε σε δημοσιογραφικά γραφεία, έμεινε ασχολίαστη χθες από τη γερμανική κυβέρνηση.

«Είναι μια θλιβερή ημέρα για την ΕΕ» είπε ο υπουργός Εξωτερικών Φρανκ Βάλτερ Σταϊνμάγερ, ο οποίος κάλεσε σήμερα στο Βερολίνο τους ομολόγους του των έξι ιδρυτικών χωρών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Βέλγιο, Λουξεμβούργο, Ολλανδία).

«Επιθυμούσα ένα διαφορετικό αποτέλεσμα» σχολίασε ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Και δεν ήταν ο μόνος απογοητευμένος από το πολιτικό μήνυμα της επιλογής των Βρετανών για λιγότερη Ευρώπη. Οχι για περισσότερη Ευρώπη που θέλει το Βερολίνο. Το Brexit δεν ήταν στον σχεδιασμό του Βερολίνου γιατί αλλάζει τη στατική του ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Η Γερμανία που είδε το ειδικό της βάρος να αναβαθμίζεται ραγδαία μετά την ευρωκρίση του 2010 δεν θέλει να μείνει εκτεθειμένη στο εντεινόμενο κύμα ευρωσκεπτικισμού. «Συμφέρον και ευθύνη της Γερμανίας είναι η ΕΕ» είπε η Μέρκελ. Με στροφή στους πολίτες, οι οποίοι πρέπει να ενημερωθούν «πόσο συμβάλλει η ΕΕ στη βελτίωση της καθημερινότητάς τους». Ηταν η έμμεση κριτική στον αναξιόπιστο Κάμερον και στη βρετανική πολιτική ελίτ που κατηγορούσαν επί χρόνια τις Βρυξέλλες και τους τελευταίους μήνες προπαγάνδιζαν την παραμονή στην ΕΕ.