Οι πρωτιές, οι συμπαραγωγές, τα κλασικά κείμενα

Μόλις επέστρεψαν από τη Βραζιλία, όπου βρήκαν ευήκοα ώτα για τη μουσικότητα του λόγου του Παπαδιαμάντη – στον «Εμπορο των Εθνών». Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι ο Θοδωρής Αμπατζής, αναπληρωτής διευθυντής του Εθνικού, έχει ήδη βάλει στα σκαριά το επόμενο πλάνο του που και πάλι εστιάζει στη μουσικότητα του λόγου. Αυτή τη φορά με άξονα έναν λογοτεχνικό ογκόλιθο του «ομολόγου» του και κατά κάποιον τρόπο συνομιλητή τού Παπαδιαμάντη, Φιόντορ Ντοστογέφσκι. Οι «Δαιμονισμένοι» ετοιμάζονται για τον Ιανουάριο του 2017 και είναι μία από τις προτάσεις της πρώτης κρατικής σκηνής για την ερχόμενη σεζόν, οι οποίες παρουσιάστηκαν χθες. Ο Αμπαζής έκανε λόγο στο «Νσυν» για «μουσικές εικόνες», αποκαλύπτοντας την πολύ καλή διανομή: Δημήτρης Ημελλος, Θέμης Πάνου και ο νεαρός Γιάννης Νιάρρος (οι δύο τελευταίοι πρωταγωνιστές πρόσφατα και στο ντοστογεφσκικό «Εγκλημα και τιμωρία» του Εθνικού, αλλά και του φιλμικού «Νοτιά» του Τάσου Μπουλμέτη), Ολια Λαζαρίδου, Κωνσταντίνος Αβαρικιώτης, Αναστασία Κονίδη (η νεαρή Αντιγόνη του Εθνικού), Αντιγόνη Φρυδά. Και βέβαια δεν μιλάμε για έναν 12ωρο μαραθώνιο, αλλά για μια πολύ πιο σύντομη εκδοχή. Κι αυτό στην πάνω σκηνή του Ρεξ, καθώς η σκηνή του ισογείου, που πρόσφατα επέστρεψε στο Εθνικό, θα μείνει κλειστή αφού θα διαμορφωθεί σε καθαρά παιδική.

Σκηνή δεύτερη. Η επιστροφή του Αντώνη Αντύπα ύστερα από 30 και πλέον χρόνια δημιουργίας στο δικό του Απλό Θέατρο. Το πλάνο που δουλεύει ήδη εννέα μήνες θα είναι η πρεμιέρα του στο Εθνικό: «Πόθοι κάτω από τις λεύκες» και Ευγένιος Ο’Νιλ, με θέμα ιρλανδούς μετανάστες. Τρίτος μάλιστα Ο’Νιλ για τον ίδιο μετά το «Μακρύ ταξίδι της μέρας μέσα στη νύχτα» και το «Φεγγάρι για καταραμένους». Ενα έργο που έχει αναφορές στην αρχαία τραγωδία και θα ντυθεί μουσικά από την Ελένη Καραΐνδρου, με παρόντα στη σκηνή και έναν ηθοποιό – βιολιστή (Ιανουάριος 2017, Κεντρική Σκηνή). Με τη σκηνική υπογραφή του Γιώργου Πάτσα και τον Γιώργο Κέντρο και τη Μαρία Κίτσου στους πρώτους ρόλους.

Σκηνή τρίτη. Στο Ακαπούλκο. Για διακοπές. Δύο ζευγάρια και μια μόνη γυναίκα. Ενα από τα ζευγάρια σε συνεχή επικοινωνία με τα παιδιά τους στην Ελλάδα. Με την κρίση – των σχέσεων κυρίως – να σοβεί και να αποκαλύπτεται. Μέσα από το χιουμοριστικό ύφος, αυτή τη φορά, του Δημήτρη Δημητριάδη που με τον «Θερισμό» του θα πρωτοπατήσει πόδι στο Εθνικό. Ιθύνων νους ο Δημήτρης Τάρλοου, που μπορεί να μην αφήνει την επιτυχία της «Μεγάλης χίμαιρας» και των «Τριών αδελφών» στο θέατρό του, το Πορεία, αλλά θα φωτίσει και το έργο του θεσσαλονικιού συγγραφέα που, όπως είπε στο «Νσυν», «δεν μοιάζει με τα άλλα του έργα ως προς το ύφος κυρίως. Είναι ελαφρώς πιο ανάλαφρο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχει τραγικό υπόβαθρο». Στη διανομή οι Νίκος Ψαρράς, Αννα Μάσχα, Αλεξία Καλτσίκη, Περικλής Μουστάκης και Θεοδώρα Τζήμου.

Τρεις σκηνές από τα προσεχώς του Εθνικού που βάζει πλώρη όχι πλέον με «ήρωες για μεγάλες αποφάσεις», όπως ήταν το περσινό μότο του, αλλά με έμβλημα ένα τσιτάτο της Αριάν Μνουσκίν: «Η ουτοπία δεν είναι αυτό που δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί αλλά αυτό που δεν έχει πραγματοποιηθεί ακόμα». Αυτό το «ακόμα» θέλει να πραγματοποιήσει ο διευθυντής του Στάθης Λιβαθινός. Με άξονα κάποιες πρωτιές, όπως οι προαναφερθείσες, με συμπαραγωγές όπως με το ιστορικό Θέατρο Τέχνης στις εμβληματικές «Ακυβέρνητες Πολιτείες» του Στρατή Τσίρκα (σε τρία μέρη, «Η λέσχη», «Αριάγνη», «Νυχτερίδα», από τον Μάρτιο έως τον Δεκέμβριο του 2017) και φιλοξενίες όπως οι τρεις παραστάσεις («Παντρολογήματα» του Γκόγκολ, «Μάκβεθ» του Σαίξπηρ, «Οι αδερφοί Καραμάζοφ» του Ντοστογέφσκι) από το Εθνικό Θέατρο Saint Petersburg. Αλλά και με τη σκηνική – χορευτική σύνθεση του Αντώνη Φωνιαδάκη, διευθυντή του Μπαλέτου της Εθνικής Λυρικής Σκηνής (σε συμπαραγωγή με την ΕΛΣ), πάνω σε μουσικές Λιγκέτι, Ξενάκη κ.ά.

Σταχυολογώντας από το πρόγραμμα, να αναφέρουμε επίσης: την πρωτοποριακή δράση σε συμπαραγωγή με το Μουσείο Μπενάκη (Νοέμβριος) «Από τη σιωπή της προθήκης στον θεατρικό λόγο», υπό τον Στρατή Πανούριο, «μια μουσειακή “περιήγηση” στην οποία δραματοποιημένα κείμενα θα φωτίζουν πτυχές της Ιστορίας που τα ίδια τα αντικείμενα αφηγούνται». Τη δράση «Συνέβη στην Ελλάδα» υπό τον Νίκο Χατζόπουλο, που θα δραματοποιεί κομβικά γεγονότα από την ιστορία του νεοελληνικού κράτους, ενώ την Ιστορία το 1947 θα δραματοποιήσει η Φένια Παπαδόδημα, σε συμπαραγωγή με το Γαλλικό Ινστιτούτο, στη δράση «Η Ελλάδα μέσα από τα μάτια του Ζακ Λακαριέρ». Ενα «Κοντέινερ» γεμάτο «κομμάτια κι αποσπάσματα» από την ελληνική λογοτεχνία, υπό την Εφη Θεοδώρου, σε σύμπραξη με τον Δήμο Αθηναίων. Ακόμη, το «Επισκεπτήριο» που ξεκίνησε ο Σωτήρης Χατζάκης με παραστάσεις σε νοσοκομεία και «Τα παραμύθια του Εθνικού» στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά.

Πέρα από το πολύπλευρο εκπαιδευτικό έργο του Εθνικού και την Πειραματική Σκηνή (που θα ανακοινώσει αργότερα πρόγραμμα), στα οποία ο Λιβαθινός ρίχνει ιδιαίτερο βάρος, από τις παραστάσεις στην Κεντρική Σκηνή, στη Σκηνή Νίκος Κούρκουλος (για τον αείμνηστο διευθυντή του Εθνικού θα οργανωθεί και ειδική εκδήλωση) και στο Ρεξ αναμένονται: Το κλείσιμο του αφιερώματος στον Σαίξπηρ, που ξεκίνησε πέρυσι, με την κωμωδία του βάρδου «Δωδεκάτη νύχτα», σε σκηνοθεσία Δημήτρη Καραντζά. Την «Τάξη» του Πολωνού Ταντέους Σλομποντζιάνεκ από τον Τάκη Τζαμαργιά. Τον «Ευτυχισμένο πρίγκιπα» του Οσκαρ Ουάιλντ για τους μικρούς θεατές, κατά Αρη Τρουπάκη. Τη «Στέλλα Βιολάντη» στη σύγχρονη ανάγνωση των Βαγγέλη Μουρίκη και Γιάννη Οικονομίδη (που σκηνοθετεί), υπό τον τίτλο «Στέλλα κοιμήσου». Τον – σμυρνιό – «Εξηνταβελόνη» του 19ου αιώνα κατά Κωνσταντίνο Οικονόμου εξ Οικονόμων, σε σκηνοθεσία Λίλλυς Μελεμέ. Τη δράση «Ο συγγραφέας του μήνα», από τον Φεβρουάριο του 2017, με παραστάσεις έργων των Χαράλαμπου Γιάννου, Νάντιας Δρακούλα, Σοφίας Καψούρου, Νατάσας Σίδερη. Τη μουσική – σκηνική σύνθεση του Κωνσταντίνου Ρήγου «Ανεμος» στα πρότυπα της «Bossa Nova» του. Την ανατρεπτική «Οπερέτα» του Βίτολντ Γκομπρόβιτς κατά Νίκο Καραθάνο.