Tablet αντί για παρτιτούρα!

Μέχρι πρόσφατα, κάθε φορά που ένας μουσικός μελετούσε ή έπαιζε ένα κομμάτι, τοποθετούσε μπροστά του τις παρτιτούρες και μ’ ένα μολύβι σημείωνε τις αλλαγές στους τόνους ανάλογα με τις ανάγκες του κομματιού. Τώρα πια, ωστόσο, τη θέση των σελίδων χαρτιού στο αναλόγιο παίρνει ολοένα και πιο συχνά μια ταμπλέτα και οι σημειώσεις γίνονται αυτόματα με ένα πάτημα στην οθόνη. Αυτό τουλάχιστον ισχυρίζεται η Κορίνα ντα Φονσέκα – Βολχάιμ των «Νιου Γιορκ Τάιμς» στο χθεσινό σημείωμά της. Η σύγχρονη γενιά των μουσικών που είναι περισσότερο εξοικειωμένη με τις νέες τεχνολογίες, μπαίνοντας δυναμικά στον χώρο, έφερε μαζί της και μια διαφορετική προσέγγιση στην τέχνη μέσω της ψηφιακής τεχνολογίας. Βέβαια, στην αλλαγή προς αυτήν την κατεύθυνση συνηγόρησε και η ανάπτυξη λειτουργικών συστημάτων που όχι μόνο διευκολύνουν την αναπαραγωγή των μελωδιών, αλλά βοηθούν στη δημιουργία σχολίων, σημειώσεων στις παρτιτούρες, μέχρι και να προστεθούν επιπλέον νότες.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΥΛΙΚΟ. Η ψηφιακή αυτή στροφή δεν εντοπίζεται μόνο στη διευκόλυνση του ίδιου του καλλιτέχνη, αλλά φαίνεται και στις απεριόριστες δυνατότητες πρόσβασης που του δίνει συνεχώς σε νέο υλικό. Πολλοί από τους μαέστρους συνήθιζαν να εμπιστεύονται τις δημιουργίες τους στους μαθητές τους, μεταλαμπαδεύοντας έτσι ολόκληρη την πολιτιστική κληρονομιά τους. Η διαδικασία αυτή απλουστεύεται πλέον αφού χάρη στο Διαδίκτυο και τις διάφορες εφαρμογές μπορεί κάποιος να ανακαλύψει εκατοντάδες έργα και στην πρωτότυπη τους μορφή.

Προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, η ψηφιοποίηση του αρχείου μεγάλων συνθετών λύνει τα χέρια σε όλους τους μελετητές τους, μια και μ’ ένα κλικ περνούν μπροστά από την οθόνη τους χιλιάδες παρτιτούρες. Πολλές μάλιστα από αυτές δεν βλέπουν κι εύκολα το φως της δημοσιότητας, αφού για να τις ανακαλύψει κάποιος πρέπει να ψάξει ενδελεχώς σε αρχεία και βιβλιοθήκες που λειτουργούν με συγκεκριμένους όρους και αρκετά περιορισμένο ωράριο. Οπως λέει και η Γου Χα, πιανίστρια και μια από τις καλλιτεχνικές διευθύντριες του Champer Music Society του Κέντρου Λίνκολν της Νέας Υόρκης μιλώντας στους «Νιου Γιορκ Τάιμς», «δεν είναι πια όπως τις παλιές ημέρες όπου η πληροφορία περνούσε από τον δάσκαλο. Δεν είναι όλοι ντετέκτιβ».

      

ΝΕΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΑ. Η ίδια είναι υπέρμαχος των νέων συστημάτων στη μουσική και χρησιμοποιεί το iPad, γεγονός που της δίνει μεγάλη ευχέρεια κινήσεων. Τώρα πια δεν χρειάζεται να έχει χώρο στη βαλίτσα της κάθε φορά που βγαίνει σε περιοδεία αλλά μνήμη στην ταμπλέτα της, αφού εκεί αποθηκεύει όλο το υλικό που χρησιμοποιεί στις εμφανίσεις της. Οταν βγαίνει στη σκηνή, το γύρισμα της σελίδας στις παρτιτούρες της γίνεται αυτόματα με το πάτημα ενός μοχλού που τοποθετεί μπροστά στα πόδια της, ενώ δεν χάνει ποτέ τη σειρά του πενταγράμμου που πρέπει να παίξει γιατί ο ηλεκτρονικός κέρσορας της υποδεικνύει το πού βρίσκεται μαζί με όλα τα σχόλια και τις συμβουλές στην τεχνική που έχει περάσει η ίδια νωρίτερα.

Αντίστοιχα, και τα μέλη του συγκροτήματος Borromeo String Quartet στις εμφανίσεις τους πια βασίζονται στις ηλεκτρονικές τους παρτιτούρες. Ανάμεσα σε βιολιά, δοξάρια και κοντραμπάσο μπαίνουν ηλεκτρονικοί υπολογιστές που «τρέχουν» τα ειδικά μουσικά λογισμικά. Εκεί, αντλώντας επιλογές από μια τεράστια γκάμα λειτουργιών που στο παραδοσιακό σύστημα του χάρτινου πενταγράμμου δεν προσφέρονται, σημειώνουν τις νότες με μεγάλη λεπτομέρεια, κρατώντας παράλληλα αρχείο αλλαγών. Μπορεί να χάνεται έτσι η μαγεία της συνηθισμένης μουντζούρας πάνω στο χαρτί με το μολύβι, ωστόσο μένει στο τέλος καθαρό το έργο.