Νέοι, Ευρωπαίοι και ακροδεξιοί

Με την προσφυγική/μεταναστευτική κρίση να μαίνεται και τα ρήγματα που προκάλεσαν η οικονομική κρίση και οι εθνικοί εγωισμοί να γίνονται ολοένα και βαθύτερα, είναι σπάνιες πια οι εκλογικές αναμετρήσεις στην Ευρώπη που δεν καταλήγουν σε τίτλους τύπου «Ανοδο της Ακροδεξιάς έδειξαν οι κάλπες στην…». Από τη Σουηδία και τη Δανία μέχρι τη Γαλλία, την Αυστρία και τη Σλοβακία, οι εθνολαϊκιστές κερδίζουν διαρκώς έδαφος.

Η Ισπανία είναι μια από τις ελάχιστες χώρες που δεν έχει υποκύψει σε αυτές τις μισαλλόδοξες σειρήνες – οι ιστορικοί του μέλλοντος σίγουρα θα θελήσουν να μελετήσουν τα αίτια αυτής της εξαίρεσης. Η Γερμανία, πάλι, αυτή τη φορά δεν ξέφυγε από τον κανόνα. Η πολιτική των «ανοιχτών συνόρων», που εφάρμοσε από τον περασμένο Αύγουστο και μέχρι πολύ πρόσφατα η Ανγκελα Μέρκελ, μεταφράστηκε την περασμένη Κυριακή στις κάλπες που στήθηκαν σε τρία κρατίδια σε πρωτοφανή ποσοστά μεταξύ 12% και 24% για το κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD). Η ηγέτιδά του, η 40χρονη Φράουκε Πέτρι, «το χαμογελαστό πρόσωπο της Ακροδεξιάς», όπως τη χαρακτήρισε η «Μοντ», έγινε το πρόσωπο των ημερών.

Η άνοδός της όμως ανέδειξε και μια άλλη διάσταση του φαινομένου: την πληθώρα των νέων σε ηλικία, συχνά χαμογελαστών και φωτογενών προσώπων που παίζουν τον ρόλο της βιτρίνας στα εθνολαϊκιστικά κόμματα, εξωραΐζοντας την αρτηριοσκληρωτική τους σκέψη, κάνοντας τις ακραίες τους θέσεις να μη φαίνονται πια και τόσο τρομακτικές στον μέσο ψηφοφόρο. «Νέοι, Ευρωπαίοι και ακροδεξιοί» λοιπόν: ο κατάλογος μεγαλώνει ολοένα και περισσότερο. Και ενώ κάποτε ήταν καθηλωμένοι στο περιθώριο ως γραφικές φιγούρες, τώρα η δύναμή τους έχει αρχίσει να συναγωνίζεται τις κραυγές τους.

Γερμανία 
ΦράουΚε Πέτρι
Η «Οντρεϊ Χέπμπορν» που μισεί τους μετανάστες
Οι φίλοι της τη συγκρίνουν με την Οντρεϊ Χέπμπορν. Οι εχθροί της, με τη Μαρίν Λεπέν. Η ίδια θεωρεί την ηγέτιδα του γαλλικού Εθνικού Μετώπου «υπερβολικά διχαστική». Δεν δίστασε παρ’ όλα αυτά να δηλώσει τον Ιανουάριο ότι «σε περίπτωση ανάγκης», η αστυνομία θα έπρεπε να μπορεί να ανοίγει πυρ εναντίον των αιτούντων άσυλο που προσπαθούν να περάσουν παράνομα τα σύνορα. Η δήλωση αυτή προκάλεσε σάλο και αποδοκιμάστηκε από όλους. Δεν στάθηκε ωστόσο ικανή να εμποδίσει τη θεαματική εκλογική επίδοση του AfD την περασμένη Κυριακή. Το κόμμα γεννήθηκε το 2013 από τον Μπερντ Λούκε και μια ομάδα άλλων καθηγητών Οικονομικών προκειμένου να πολεμήσει το ευρώ και το πρόγραμμα διάσωσης της Ελλάδας, που «το πληρώνουν υπερβολικά ακριβά» οι φορολογούμενοι. Η Φράουκε Πέτρι ήταν αυτή που αναλαμβάνοντας τα ηνία το 2015, πήρε από το ευρώ και έδωσε στο (πιο πιασάρικο) θέμα της μετανάστευσης τον τίτλο τού υπ’ αριθμόν ένα εχθρού. Λένε πως έχει αρκετά κοινά με την Μέρκελ. Μεγάλωσαν και οι δύο στην Ανατολική Γερμανία, είναι προτεστάντισσες, υπήρξαν λαμπρές μαθήτριες. Κόρη πάστορα η Μέρκελ, παντρεμένη για χρόνια με πάστορα η Πέτρι. Η Πέτρι εγκατέλειψε τον σύζυγό της πέρυσι χάριν ενός στελέχους του AfD. Και εκείνος αποφάσισε να γίνει μέλος του CDU, για να στηρίξει τη μεταναστευτική πολιτική της Μέρκελ.

Γαλλία 
Μαριόν Μαρεσάλ Λεπέν
Η 26χρονη που είναι πιο επικίνδυνη από τη θεία της
Μπορεί να μην κατάφερε τον Δεκέμβριο να γίνει περιφερειάρχης της Προβάνς-Αλπ-Κοτ ντ’ Αζίρ, έγινε όμως επικεφαλής της αντιπολίτευσης στο περιφερειακό συμβούλιο. Παραμένει επίσης η μοναδική βουλευτής του Εθνικού Μετώπου, η νεότερη βουλευτής στην Ιστορία της Γαλλίας. Και με τον αέρα των 26 της χρόνων, δεν δίστασε να παρουσιάσει πρόσφατα σε ένα νέο ηλεκτρονικό περιοδικό με σαφείς ακροδεξιές τάσεις, το «France», τη σύνθεση της ιδανικής κυβέρνησης με την οποία θα ήθελε να κυβερνήσει. Συμπεριέλαβε μάλιστα σε αυτήν αρκετές προσωπικότητες της (σκληροπυρηνικής) Δεξιάς, όπως τον πρώην λογογράφο του Νικολά Σαρκοζί, τον Ανρί Γκενό. Και περίπου το ίδιο διάστημα, ταξίδεψε στην Ιταλία ως προσκεκλημένη των ηγετών της Λέγκας του Βορρά, ενός κόμματος με γνωστή στρατηγική πολιτικής συμμαχίας με τη Δεξιά. Ολα δείχνουν λοιπόν πως η Μαριόν Μαρεσάλ Λεπέν, η ανιψιά της Μαρίν Λεπέν, προβάλλει ήδη τον εαυτό της στη μετά το 2017 (όταν θα γίνουν οι επόμενες προεδρικές εκλογές στη Γαλλία) εποχή και ονειρεύεται να κάνει το Εθνικό Μέτωπο το κέντρο βαρύτητας μιας μελλοντικής πολιτικής ανασύνθεσης του δεξιού πολιτικού χώρου. Δεν είναι τυχαίο που πολλοί τη θεωρούν ως «την πραγματική κληρονόμο του Ζαν-Μαρί Λεπέν στο Εθνικό Μέτωπο», με θέσεις σχεδόν ταυτόσημες με εκείνον αν εξαιρέσει κανείς τον αντισημιτισμό, πιο επικίνδυνη και από τη θεία της.

Σουηδία 
Τζίμι Ακεσον
Ενας σκίνχεντ με εμφάνιση καλοχτενισμένου γιάπη
«Οι μεγάλες παρατάξεις θα αναγκαστούν τώρα να αλλάξουν την πολιτική τους, ιδίως όσον αφορά τη μετανάστευση, αν δεν θέλουν να συνεχίσουν να χάνουν ψήφους από εμάς» είχε δηλώσει ο Τζίμι Ακεσον το 2010, λίγο αφότου το κόμμα του εισήλθε για πρώτη φορά στο σουηδικό Κοινοβούλιο με 5,7% των ψήφων και 20 βουλευτές, συμπεριλαμβανομένου του ίδιου. «Ως Σουηδός Δημοκράτης βλέπω αυτόν τον αυξανόμενο αριθμό μουσουλμάνων ως τη μεγαλύτερη ξένη απειλή από τον Β’ Παγκόσμιο και θα κάνω ό,τι μπορώ για την αναχαίτισή της» είχε προσθέσει αυτός ο απόφοιτος Πολιτικών Επιστημών, που έγινε μέλος του κόμματος στα 16 του χρόνια και ανέλαβε την ηγεσία στα 26 του, το 2005. Οι Σουηδοί Δημοκράτες είναι σήμερα η τρίτη πολιτική δύναμη της Σουηδίας. Στις εκλογές του 2014 πήραν ένα 12,9% των ψήφων και 49 έδρες. Ο Σοσιαλδημοκράτης σουηδός πρωθυπουργός Στεφάν Λεβέν έχει χαρακτηρίσει επανειλημμένως το κόμμα «νεοφασιστικό». Ο Ακεσον έχει ομολογήσει ότι συμμετείχε μικρός σε ομάδα σκίνχεντ. Αλλά η εικόνα που προβάλλει πλέον είναι εκείνη ενός καλοχτενισμένου γιάπη. Από το καλοκαίρι του 2015 η δημοτικότητα του κόμματος ανεβαίνει. Και η μεταναστευτική πολιτική της Σουηδίας πράγματι άλλαξε. Μπορεί η χώρα να πρόταξε αρχικά την αλληλεγγύη, τον Νοέμβριο όμως επανέφερε τους ελέγχους στα σύνορά της και ανακοίνωσε πρωτοφανή σκλήρυνση των διαδικασιών χορήγησης ασύλου.

Ουγγαρία 
Γκάμπορ Βόνα
Από «ξυρισμένος φασίστας» έγινε «σέξι και κουλ»
Το Γιόμπικ ή Κίνημα για μια Καλύτερη Ουγγαρία ιδρύθηκε το 2003, μπήκε για πρώτη φορά στο Ευρωκοινοβούλιο το 2009, έκανε την πρώτη του είσοδο στο ουγγρικό Κοινοβούλιο το 2010, διαθέτει σήμερα τρεις και είκοσι τέσσερις έδρες αντίστοιχα, θεωρείται ως η δεύτερη μεγαλύτερη πολιτική δύναμη της Ουγγαρίας και φιλοδοξεί να κυβερνήσει τη χώρα μετά τις εκλογές του 2018. Διαθέτει ένα μεγάλο ατού: τον ηγέτη του, τον 38χρονο Γκάμπορ Βόνα, ο οποίος ψηφίστηκε το 2013 από γυναικείο περιοδικό ως «ο πιο σέξι άνδρας της Ουγγαρίας». Συνιδρυτής του Γιόμπικ, ηγέτης του από το 2006, ο Βόνα βρίσκεται πίσω από μια ευφυή εκστρατεία αποδαιμονοποίησης που μετασχηματίζει κομμάτι κομμάτι την εικόνα-πρόσωπο του κόμματος, μετατρέποντας τον «φασίστα με το ξυρισμένο κεφάλι» σε έναν «σέξι και κουλ» νέο άνθρωπο που προτιμά τη δράση από τα λόγια. Και η εκστρατεία αποδίδει: το 33% των νέων στην Ουγγαρία στηρίζει αυτό το «συντηρητικό και ριζοσπαστικά πατριωτικό χριστιανικό κόμμα αρχών» που θέτει ως «θεμελιώδη στόχο» την «προστασία των ουγγρικών αξιών και συμφερόντων». Απέναντί του έχει όμως έναν ισχυρό αντίπαλο: τον εθνολαϊκιστή πρωθυπουργό της Ουγγαρίας, τον Βίκτορ Ορμπαν, αυτόν που εισήγαγε και τελικά επέβαλε στην Ευρώπη την πολιτική των κλειστών συνόρων και των ορθωμένων τειχών και είδε τα ποσοστά του στις δημοσκοπήσεις να εκτοξεύονται.

Σλοβακία 
Μαριάν Κοτλέμπα
Παίζει το χαρτί του «διεφθαρμένου συστήματος»
Ο 38χρονος Μαριάν Κοτλέμπα συνήθιζε να φοράει μια στολή που παρέπεμπε στην πολιτοφυλακή του σλοβακικού κράτους-μαριονέτα των Ναζί στον Β’ Παγκόσμιο Πολεμο. Είναι φανατικός αντι-Ρομά και θαυμάζει απροκάλυπτα τον Γιόζεφ Τίσο, τον καθολικό ιερέα που  ως ηγέτης του κράτους την περίοδο 1939-1945 έστειλε στα ναζιστικά στρατόπεδα θανάτου δεκάδες χιλιάδες Εβραίους της Σλοβακίας. Η Ευρώπη έχει δει μία μακρά σειρά εξτρεμιστών, που κατά κανόνα παρήγαν πολύ θόρυβο έχοντας ελάχιστη δύναμη. Αλλά ο Κοτλέμπα, περιφερειακός κυβερνήτης εδώ και δύο χρόνια της Μπάνσκα Μπίστριτσα και επικεφαλής του σχηματισμού Λαϊκό Κόμμα – Η Σλοβακία μας, δεν είναι πλέον περιορισμένος στο περιθώριο. Περισσότεροι από 200.000 άνθρωποι ψήφισαν το κόμμα του στις εκλογές της 5ης Μαρτίου, δίνοντάς του για πρώτη φορά τις 14 από τις 150 έδρες του σλοβακικού Κοινοβουλίου. Ο θρίαμβος του Κοτλέμπα σόκαρε πολλούς στην Ευρώπη – η Σλοβακία υποτίθεται πως ήταν ένα από τα success stories της ΕΕ. Πολλοί επιρρίπτουν την ευθύνη για την άνοδο της Ακροδεξιάς στην αντιμεταναστευτική ρητορική του «σοσιαλδημοκράτη» λαϊκιστή πρωθυπουργού Ρόμπερτ Φίτσο. Ο Κοτλέμπα όμως, που έχει μάστερ στα οικονομικά θυμίζει λίγο και τον Ντόναλντ Τραμπ: ένα από τα μεγαλύτερα όπλα του είναι η εντεινόμενη οργή στη Σλοβακία κατά του «διεφθαρμένου συστήματος».