Ζητείται περισσότερο θεάτρο

ανολοκλήρωτος έρωτας και η πορεία προς την ενηλικίωση του Γιώργη, που ζει σε ένα χωριό της Κρήτης, βρίσκεται στον πυρήνα της «Πρώτης αγάπης» του Ιωάννη Κονδυλάκη. Κυρίαρχη η μορφή της μάνας με τον εξουσιαστικό χαρακτήρα απέναντι στον «αμούστακο» γιο που αγάπησε ένα κορίτσι δεκαπέντε χρόνια μεγαλύτερο. Ο μελαγχολικός Γιώργης θα σταλεί σε έναν ξάδελφο στο βουνό, το κορίτσι θα αρρωστήσει βαριά. Ο έρωτας θα περάσει μέσα από τον θάνατο.

Ο Ιωάννης Κονδυλάκης (1861-1920) έγραψε την «Πρώτη αγάπη» το 1918 (κυκλοφορεί από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2014). Ο συγγραφέας γεννήθηκε στη Βιάννο της Κρήτης και στα γράμματα εμφανίστηκε με ψευδώνυμα, ενώ υπηρετούσε ήδη ως δάσκαλος. Εγκαταστάθηκε στην Αθήνα και ασχολήθηκε με τη δημοσιογραφία (ήταν εκ των ιδρυτών της ΕΣΗΕΑ και πρώτος πρόεδρός της): οι εφημερίδες της εποχής φιλοξένησαν τα πρώτα του λογοτεχνικά κείμενα και χρονογραφήματα που κατατάσσονται στις ηθογραφίες. Με τον «Πατούχα» όπως και με την «Πρώτη αγάπη» ο συγγραφέας μετεξέλιξε την πεζογραφία του, περνώντας από την ηθογραφία στην ψυχογραφία. Εγραφε στην καθαρεύουα αλλά λίγο πριν από τον θάνατό του υιοθέτησε τη δημοτική.

Η παράσταση της ομάδας Bijoux de Kant αποτελεί μια παραλλαγή στο θέμα της «Πρώτης αγάπης», όπως βαφτίζει το κείμενό του ο Ακης Δήμου. Εχουν διατηρηθεί τα βασικά χαρακτηριστικά, τα πρόσωπα, το τρίγωνο μάνας – γιου – ερωμένης, ενώ η γλώσσα του Κονδυλάκη εμφανίζεται αυτούσια στην αφήγηση του ονείρου του Γιώργη.

Η ΟΜΑΔΑ. Με αρκετές μεταγραφές μυθιστορημάτων στο ενεργητικό του (Η «Κυρία με τις καμέλιες», «Κερένια κούκλα», «Λωξάντρα», «Η κυρία Κούλα»), ο Δήμου στην «Πρώτη αγάπη» συνεργάζεται για πρώτη φορά με τους Βijoux de Kant. Η ομάδα δημιουργήθηκε στα τέλη του 2010 και στοχεύει σε ένα θέατρο που ξεπερνά τα όρια της τέχνης του, εντάσσοντας άλλες μορφές τέχνης και έναν κοινωνικό σχολιασμό. Οι παραστάσεις των Βijoux διαθέτουν έντονα ψυχολογικά στοιχεία, ποιητικότητα και μια ιδιαίτερη αισθητική. Είναι ρομαντικές.

Ο Γιάννης Σκουρλέτης, σκηνοθέτης και εκ των ιδρυτών της ομάδας, εγκατέστησε στη σκηνή του Θεάτρου Τέχνης στη Φρυνίχου όλο το σύμπαν του έργου μέσα από στοιχεία και πρωτότυπα υλικά. Μέσα είναι το χωριό, το σπίτι, τα δωμάτια, η οικογένεια, οι γείτονες. Εξω από αυτόν τον οριοθετημένο χώρο είναι η φύση, το βουνό, εκεί όπου συναντιούνται οι άνδρες, το κυνήγι. Μέσα οι κινήσεις, τα λόγια, τα βλέμματα ακολουθούν τους πόθους και τα συναισθήματα. Εξω τα πράγματα είναι τραχιά…  

Η παράσταση ουσιαστικά ανέδειξε το κείμενο τόσο μέσα από τις ερμηνείες όσο και μέσα από τη διασκευή του Δήμου. Το σημαντικό είναι ότι η συγκεκριμένη ομάδα εξακολουθεί να πορεύεται στον δρόμο που χάραξε και σε αυτό συμβάλλουν τα πρόσωπα που την απαρτίζουν και η συνοχή τους. Πρόκειται για μια προσέγγιση λιγότερο θεατρική και περισσότερη ποιητική, χωρίς να χάνεται το δραματικό στοιχείο. Πολύ ενδιαφέρουσα η σκηνογραφία.

Η Τάνια Τσανακλίδου μεταφέρει στη σκηνή, με τρόπο θερμό και μεστό, της μάνας τις πτυχές, που απλώνονται από τη μεγάλη αγάπη και την προστασία ώς την απόλυτη επιβολή. Ξεχωριστή κι αυτή τη φορά η Λένα Δροσάκη, μεταμορφώνεται σκηνικά από νέα κοπέλα σε άρρωστη γυναίκα. Ο Νικόλας Αγγελής ανταποκρίνεται σε αυτόν τον κόντρα ρόλο του εξαδέλφου. Τέλος, ο Γιάννης Παπαδόπουλος με τις αρετές της δικής του νιότης ερμηνεύει τον Γιώργη και καλείται να σηκώσει το μεγάλο βάρος της παράστασης – δύσκολο.

Κείμενο: Ακης Δήμου
Σκηνοθεσία: Γιάννης Σκουρλέτης
Μουσική: Κώστας Δαλακούρας
Σκηνική εγκατάσταση: Ανδρέας Κασάπης
Κοστούμια: Δήμητρα Λιάκουρα
Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα
Παίζουν: Τάνια Τσανακλίδου, Λένα Δροσάκη, Γιάννης Παπαδόπουλος, Νικόλας Αγγελής
Που: Στο Θέατρο Τέχνης Κάρολος Κουν (Φρυνίχου 14, Πλάκα, τηλ. 210-3222.464) από Πέμπτη ώς Σάββατο (21.15), & Κυριακή στις 19.00. Ώς 21/2.