Δεύτερη ευκαιρία για τους πιο πολλούς υπουργούς
Η Ολγα Γεροβασίλη και ο Νίκος Παππάς παραμένουν στο επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα
Προσωρινό μπλακάουτ στον σχηματισμό κυβέρνησης προκάλεσε το θέμα του συντονισμού του νέου κυβερνητικού σχήματος τόσο ως προς τις μνημονιακές υποχρεώσεις όσο και ως προς το έργο που αφορά τα θέματα εσωτερικής διακυβέρνησης. Εξ αυτού του λόγου η σύνθεσή της ανακοινώθηκε λίγο πριν από τα μεσάνυχτα με το θέμα του Συντονισμού, κυρίως των παραγωγικών υπουργείων που συνδέονται με τους δανειστές, να παραμένει σε εκκρεμότητα.
Πάντως ο Αλέξης Τσίπρας έδωσε μια δεύτερη ευκαιρία σχεδόν στο σύνολο των υπουργών που στήριξαν την κυβέρνηση αλλά και τον ΣΥΡΙΖΑ μετά τη διάσπασή του, αναγνωρίζοντας τη συμβολή τους και κατά την προεκλογική περίοδο.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι μέχρι την τελευταία στιγμή ο Πρωθυπουργός αμφιταλαντευόταν για τον ρόλο που επρόκειτο να αναθέσει στον Αλέκο Φλαμπουράρη και έτσι, έπειτα από μαραθώνιες συσκέψεις αργά το βράδυ αποφάσισε να τον διατηρήσει στα ίδια καθήκοντα ως υπουργό Επικρατείας αρμόδιο για τον Συντονισμό του Κυβερνητικού Εργου.
Ο Αλέξης Τσίπρας διατήρησε στην κυβέρνηση τον Αλέκο Φλαμπουράρη θέλοντας να καταδείξει με τον πλέον σαφή τρόπο την υποστήριξη προς το πρόσωπό του και να απαντήσει έτσι στις προεκλογικές αποκαλύψεις για τις επαγγελματικές δραστηριότητές του προ της υπουργοποίησης. Κοντά στον Πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου παραμένει ως υπουργός Επικρατείας και ο Νίκος Παππάς.
ΑΛΛΑΓΕΣ. Ο Αλέξης Τσίπρας προχώρησε πάντως σε τολμηρές αποφάσεις και απομάκρυνε από κρίσιμα υπουργεία πρόσωπα που είχαν προκαλέσει κυβερνητικές αρρυθμίες αλλά και αρνητικό σχολιασμό στην κοινωνία. Ετσι, εκτός κυβερνητικού σχήματος έμειναν η πρώην αναπληρώτρια υπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής Τασία Χριστοδουλοπούλου, όπως και ο πρώην αναπληρωτής υπουργός Προστασίας του Πολίτη Γιάννης Πανούσης. Η μη επανάκαμψη του Πανούση – στη θέση του πηγαίνει ο Νίκος Τόσκας φεύγοντας από το Αμυνας – αποφασίστηκε κυρίως λόγω έντονης εσωκομματικής δυσαρέσκειας για κατά καιρούς δηλώσεις του που ενοχλούσαν τα αριστερά της Κουμουνδούρου και μεγάλο κομμάτι της Νεολαίας του ΣΥΡΙΖΑ. Επίσης ο Πρωθυπουργός αντικατέστησε στο κρίσιμο υπουργείο Παιδείας τον Αριστείδη Μπαλτά και κάνοντας μια κίνηση τακτικής τον διόρισε υπουργό Πολιτισμού, μεταθέτοντας τον Νίκο Ξυδάκη στο υπουργείο Εξωτερικών με αρμοδιότητα τα Ευρωπαϊκά Θέματα.
Στις εκπλήξεις περιλαμβάνεται και η έξοδος από την κυβέρνηση του πρώην υπουργού Επικρατείας για θέματα Διαφθοράς Παναγιώτη Νικολούδη, καθώς οι αρμοδιότητές του μεταφέρονται στο υπουργείο Δικαιοσύνης. Ως εκ τούτου ο Δημήτρης Παπαγγελόπουλος αναλαμβάνει κομβικό ρόλο και του εκχωρούνται αυξημένες αρμοδιότητες για θέματα Καταπολέμησης Διαφθοράς και Διαπλοκής. Με βάση την κατανομή των αρμοδιοτήτων, στο Δικαιοσύνης ο ρόλος των Παρασκευόπουλου και Παπαγγελόπουλου είναι περίπου ισότιμος καθώς ο πρώτος περιορίζεται στη διαχείριση αμιγώς θεμάτων Δικαιοσύνης.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Νικολούδης δυσαρεστήθηκε από τη μεταφορά στο Δικαιοσύνης των αρμοδιοτήτων που κατείχε και δεν δέχτηκε να παραμείνει στην κυβέρνηση διαπιστώνοντας την αναβάθμιση Παπαγγελόπουλου.
Είναι σαφές ότι ο Αλέξης Τσίπρας επιθυμεί να έχει και πάλι ειδικό βάρος στην κυβέρνησή του ο Γιάννης Δραγασάκης, ο οποίος διατηρεί την αντιπροεδρία της Κυβέρνησης, ενδεχομένως και με αυξημένα καθήκοντα σε ό,τι αφορά τον συντονισμό των παραγωγικών υπουργείων ως προς τις μνημονιακές δεσμεύσεις, κάτι ωστόσο στο οποίο δεν κατέληξε κατά τη διάρκεια μαραθώνιας σύσκεψης που είχε το βράδυ στην Κουμουνδούρου παρουσία και του αντιπροέδρου και των Τσακαλώτου, Χουλιαράκη και Παππά.
ΙΣΟΡΡΟΠΙΕΣ. Επίσης, γίνεται αντιληπτό ότι ο Πρωθυπουργός προσπαθεί να διατηρήσει ισορροπίες στο κλονισμένο εσωκομματικό περιβάλλον αναγνωρίζοντας τον ρόλο του Ευκλείδη Τσακαλώτου στην υπογραφή της συμφωνίας αλλά και τη χρησιμότητά του προφανώς στην εφαρμογή της. Κάτω από τον Τσακαλώτο αναλαμβάνει καθήκοντα αναπληρωτή υπουργού αρμόδιου για το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους και για το Μεσοπρόθεσμο ο Γιώργος Χουλιαράκης, που διατηρεί και την ιδιότητα του επικεφαλής του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων. Στην κυβέρνηση δεν μπήκε τελικώς ο Γαβριήλ Σακελλαρίδης, το όνομα του οποίου συζητήθηκε για το Παιδείας.
Οι δύο πιο ενδεικτικές διορθώσεις σε χαρτοφυλάκια έγιναν στο Υγείας και στο Παιδείας. Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα η αποχώρηση του Αριστείδη Μπαλτά από το υπουργείο Παιδείας – μολονότι ο ίδιος δεν το επιθυμούσε – και η μετακόμισή του στο υπουργείο Πολιτισμού. Σημειώνεται ότι ακόμη και οι δανειστές κατά τη διάρκεια της προτελευταίας φάσης της διαπραγμάτευσης στο Brussels Group είχαν θέσει ζήτημα κατάργησης του νόμου Μπαλτά για την Παιδεία. Το πόστο του αναλαμβάνει ο πρώην κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Νίκος Φίλης, ο οποίος δήλωσε στα «ΝΕΑ» ότι «είμαι πολύ ευχαριστημένος από αυτή την επιλογή, με εμπνέει». Είναι μνημειώδεις οι αντιπαραθέσεις που είχε ο Φίλης στη Βουλή με την απελθούσα Πρόεδρο για θέματα λειτουργίας του Κοινοβουλίου όπως και για τα προσκόμματα που εκείνη έβαζε σε θέματα διαδικασίας. Υφυπουργός θα ορκιστεί ο πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδόσης Πελεγρίνης, που είχε ξεσηκώσει πολλές αντιδράσεις για τις θέσεις του σχετικά με τα πανεπιστήμια.
Ο πρώην υπουργός Υγείας Παναγιώτης Κουρουμπλής δεν ήθελε να εγκαταλείψει το χαρτοφυλάκιο, το απόγευμα ωστόσο πείστηκε και δέχτηκε να αναβαθμιστεί αναλαμβάνοντας το υπουργείο Εσωτερικών που βρίσκεται πρώτο στην επετηρίδα της κυβέρνησης. Αρχικώς είχε προταθεί στην Ολγα Γεροβασίλη να αναλάβει το Υγείας, εκείνη όμως είπε στον Πρωθυπουργό ότι προτιμούσε να επιστρέψει στα καθήκοντά της ως κυβερνητική εκπρόσωπος.
ΚΟΡΜΟΣ. Τα κύρια χαρακτηριστικά της σύνθεσης του νέου κυβερνητικού σχήματος είναι: η διατήρηση του κεντρικού κορμού των υπουργών στα βασικά χαρτοφυλάκια με έμφαση στην οικονομία και στην ανάπτυξη, γεγονός που σημαίνει ότι ο Αλέξης Τσίπρας επιθυμεί τα ίδια πρόσωπα να «τρέξουν» τις κρίσιμες μνημονιακές ρυθμίσεις. Ενδεικτικό είναι ότι παραμένουν στις θέσεις τους οι Ευκλείδης Τσακαλώτος στο Οικονομικών, Γιώργος Σταθάκης στο Ανάπτυξης, Πάνος Σκουρλέτης στο ανανεωμένο Περιβάλλοντος και Ενέργειας που αντικαθιστά το Παραγωγικής Ανασυγκρότησης. Επίσης οι αλλαγές στη δομή ορισμένων υπουργείων που θεωρούνταν δυσκίνητα και αντιπαραγωγικά, καθώς το μοντέλο που λειτούργησε με ορισμένα υπουργεία αποδείχτηκε ότι δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα, αντιθέτως προκάλεσε εμπλοκές και δυσλειτουργίες.
Παράλληλα, υπήρξε είσοδος στελεχών της εσωκομματικής τάσης Πλατφόρμα 2010 στην κυβέρνηση: στο πρώτο σχήμα δεν υπουργοποιήθηκε κανένα στέλεχος της εν λόγω ομάδας, αλλά η είσοδος του Γιάννη Μπαλάφα στη δεύτερη κυβέρνηση Τσίπρα και δη στο υπουργείο Εσωτερικών συμβολίζει την αναγνώριση της στήριξης που είχε ο Πρωθυπουργός κατά την περίοδο της κρίσης, της διάσπασης αλλά και προεκλογικά. Η ένταξη Μπαλάφα στην κυβέρνηση αποφασίστηκε το απόγευμα από την Κουμουνδούρου καθώς ο ίδιος μέχρι το μεσημέρι δήλωνε ότι θα είναι Α’ Αντιπρόεδρος της Βουλής (θέση που κατείχε ο αποχωρών Αλέξης Μητρόπουλος). Οταν του τηλεφώνησε ο Αλέξης Τσίπρας για να του ζητήσει να συμμετάσχει στο κυβερνητικό σχήμα, εκείνος δέχτηκε ασμένως και αργότερα δήλωνε στα «ΝΕΑ» ότι θα στηρίξει τον Πρωθυπουργό και την κυβέρνηση.
ΔΥΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ. Στις εκπλήξεις της τελευταίας στιγμής η ένταξη στη νέα κυβέρνηση δύο πασοκογενών στελεχών, πρώην υπουργών της κυβέρνησης Παπανδρέου, της Θεοδώρας Τζάκρη ως υφυπουργού Βιομηχανίας και του Μάρκου Μπόλαρη ως αναπληρωτή υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης.
Επίσης, στο υπουργείο Ναυτιλίας παραμένει ο Θοδωρής Δρίτσας, παρά τη διαφωνία του με τον τρόπο ιδιωτικοποίησης των λιμανιών.
Οι ΑΝΕΛ στο νέο σχήμα
Μειωμένη κατά μία υπουργική καρέκλα (αν συνυπολογίσουμε και τη συμμετοχή του Παύλου Χαϊκάλη ως υφυπουργού Εργασίας στη μετά Λαφαζάνη φάση της κυβέρνησης Τσίπρα) είναι η συμμετοχή των Ανεξαρτήτων Ελλήνων. Οσοι συμμετείχαν στο προηγούμενο σχήμα επανακάμπτουν στα ίδια πόστα, πλην του Παναγιώτη Σγουρίδη που «αριθμητικά» έδωσε τη θέση του στον Δημήτρη Καμμένο. Ο βουλευτής Β’ Πειραιά αναλαμβάνει καθήκοντα υφυπουργού Υποδομών κάτω από τον Χρήστο Σπίρτζη που ανέλαβε πλέον το αυτονομημένο χαρτοφυλάκιο μετά την αποσυμφόρηση του υπερυπουργείου Οικονομίας και Ανάπτυξης.
Ο Νίκος Βούτσης θα προταθεί για νέος Πρόεδρος της Βουλής
Αλλαγή κλίματος επιθυμεί να σηματοδοτήσει ο Αλέξης Τσίπρας στη Βουλή. Την ομολογία αποτυχίας στο πρόσωπο της Ζωής Κωνσταντοπούλου με τη διαπίστωση ότι «ήταν απλώς μία λάθος επιλογή» ακολουθεί η πρόταση του Πρωθυπουργού να αναλάβει καθήκοντα Προέδρου ο Νίκος Βούτσης, που γενικώς χαίρει εκτίμησης από το σύνολο των κομμάτων. Ο Αλέξης Τσίπρας τηλεφώνησε χθες το πρωί στον Νίκο Βούτση και του είπε ότι επιθυμεί να αναλάβει τα συγκεκριμένα αυξημένα καθήκοντα, επιθυμώντας να σηματοδοτήσει την πείρα, τη νηφαλιότητα και την ψυχραιμία στον αντίποδα της συμπεριφοράς της απελθούσης Προέδρου.