Επιστροφή στην έρημο για τους βρετανούς Εργατικούς

Ο Τζέρεμι Κόρμπιν έχει σταματήσει τον τελευταίο καιρό να φορά στις δημόσιες εμφανίσεις του τισέρτ και πλέον προτιμά μπλε πουκάμισα και σκουρόχρωμα σακάκια. Ομως ακόμα και με αυτή την «πιο πρωθυπουργική» εμφάνιση, είναι δύσκολο να φανταστεί κάποιος τους βρετανούς ψηφοφόρους που μόλις έδωσαν στους Συντηρητικούς την κοινοβουλευτική πλειοψηφία να επιστρέφουν στους Εργατικούς, οι οποίοι πλέον με τον Κόρμπιν στο τιμόνι, ετοιμάζονται για μια μεγάλη στροφή προς τα αριστερά.

Αντίθετα, η εντυπωσιακή εκλογή του 66χρονου ριζοσπάστη Κόρμπιν στην ηγεσία του Εργατικού Κόμματος το Σάββατο, με ποσοστό 59,5% των ψήφων, κατά πολλούς αναλυτές προοιωνίζεται την επιστροφή των Εργατικών στην «πορεία στην έρημο» τις δεκαετίες του ’80 και του ’90: οι Τόρις κυβερνούσαν από το 1979 έως το 1997. Και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για να διαδεχθεί τον Συντηρητικό Ντέιβιντ Κάμερον στο Νο 10 της Ντάουνιγκ Στριτ ο 44χρονος ομοϊδεάτης του Τζορτζ Οσμπορν, σημερινός υπουργός Οικονομικών.

Η νίκη του Κόρμπιν μοιάζει με μια μικρή επανάσταση στο εσωτερικό των Εργατικών, οι οποίοι μέχρι πρόσφατα ακολουθούσαν το σοσιαλδημοκρατικό μοντέλο του πρώην πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ. Στους κόλπους των Εργατικών, όλοι συμφωνούν ότι ο Κόρμπιν που δηλώνει ευρωσκεπτικιστής και είναι σφοδρός επικριτής των πολιτικών λιτότητας, είναι ο πιο αριστερός ηγέτης του κόμματος εδώ και περισσότερα από 30 χρόνια.

Ο Τζέρεμι Κόρμπιν που εκλέγεται εδώ και 30 χρόνια στην περιοχή του Ισλινγκτον, στο Λονδίνο, είναι συνεπής και ειλικρινής, ένας πολιτικός που αυτοχαρακτηρίζεται «σκληρός αριστερός» και πιστεύει ότι οι Εργατικοί πρέπει να επιστρέψουν στις ρίζες τους, δηλαδή στην εργατική τάξη και στον αγώνα εναντίον των ανισοτήτων. Επικρίνει σταθερά την αμερικανική και την ισραηλινή εξωτερική πολιτική. Θέλει να εγκαταλείψει η Βρετανία τα πυρηνικά όπλα και έχει ταχθεί υπέρ της εξόδου της χώρας από το ΝΑΤΟ. Στην ομιλία που εκφώνησε αμέσως μετά την εκλογή του, εστιάζοντας την προσοχή του στα θέματα εσωτερικής πολιτικής, κατήγγειλε «τις ανισότητες που έφθασαν σε δυσθεώρητα ύψη» και «ένα άδικο σύστημα κοινωνικής προστασίας». Κάλεσε τη συντηρητική κυβέρνηση να δείξει μεγαλύτερη «συμπόνια» προς τους πρόσφυγες που ζητούν άσυλο στην Ευρώπη και ανακοίνωσε πως θα λάβει μέρος στη διαδήλωση που θα πραγματοποιηθεί υπέρ των προσφύγων στο Λονδίνο. Η εκστρατεία για τις εκλογές αυτές «έδειξε πως το κόμμα και το κίνημά μας, παθιασμένο, δημοκρατικό, ποικιλόμορφο, ήταν ενωμένο και αποφασισμένο στην αναζήτησή μας μιας καλύτερης και δίκαιης κοινωνίας για όλους. Τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν και θα αλλάξουν» υποσχέθηκε.

Η νίκη του αποτελεί δίκοπο μαχαίρι για τους Εργατικούς. Από τη μια, κινητοποίησε πολύ κόσμο που μέχρι τώρα απείχε – όποιος πλήρωνε τρεις λίρες μπορούσε να εγγραφεί και να ψηφίσει – από την άλλη, όμως, αποξενώνει παλιά στελέχη και οπαδούς μιας πιο μετριοπαθούς πολιτικής. Το Εργατικό Κόμμα υπέστη μεγάλη ήττα στις εκλογές του Μαΐου όταν το αποτέλεσμα ήταν από τα χειρότερα των τελευταίων δεκαετιών, ενώ σχεδόν χάθηκε το παραδοσιακό προπύργιο της Σκωτίας και εξελέγη μόνο ένας Εργατικός βουλευτής. Ο Κόρμπιν φαίνεται να έχει απήχηση στα εργατικά συνδικάτα και στους νέους που πλήττονται ιδιαίτερα από την κρίση. Ομως το Εργατικό Κόμμα ήδη θεωρούνταν πολύ αριστερό υπό την ηγεσία του Εντ Μίλιμπαντ σε αρκετές περιοχές της χώρας. Ποια θα είναι η αντίδραση των ψηφοφόρων όταν τώρα στρέφεται ακόμα πιο αριστερά;

Ενα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι η επιρροή που θα έχει ο νέος ηγέτης μέσα στο κόμμα, αν δηλαδή μπορέσει να το κρατήσει ενωμένο. Ηδη δύο από τις συνυποψήφιές του για την ηγεσία, η Ιβέτ Κούπερ και η Λιζ Κένταλ έχουν δηλώσει ότι δεν θα μπουν στη σκιώδη κυβέρνηση που θα διαμορφώσει επειδή έχουν μεγάλες πολιτικές διαφορές. Ο Κόρμπιν, ο οποίος στη βουλευτική του σταδιοδρομία συνήθως ψήφιζε τα αντίθετα από εκείνα που έλεγε το κόμμα του, βρίσκεται επίσης σε αντιπαράθεση με την πλειοψηφία των 232 Εργατικών βουλευτών. Δυσκολεύθηκε ακόμα και για να συγκεντρώσει τις ψήφους 35 βουλευτών που χρειαζόταν για να θέσει υποψηφιότητα και κάποιοι εξ αυτών υπέγραψαν – όπως δήλωσαν – μόνο και μόνο για να ανοίξει το εύρος της συζήτησης, χωρίς να φαντάζονται ότι τελικά θα κερδίσει την ηγεσία. Τώρα πολλοί σχολιάζουν ότι ο Κόρμπιν είναι 20 χρόνια μεγαλύτερος από τους άλλους υποψηφίους και ίσως αποτελέσει μόνο «ένα διάλειμμα από το παρελθόν, από τη ρητορική της καταστροφικής εκστρατείας του Μάικλ Φουτ το 1983».

Η διαφωνία του Τόνι Μπλερ
Ο τρεις φορές πρωθυπουργός και πρώην ηγέτης των Εργατικών Τόνι Μπλερ από τον περασμένο μήνα είχε δείξει τη διαφωνία του με την επιλογή του Κόρμπιν. «Δεν κερδίζεις με ένα πρόγραμμα πιο αριστερό από την Αριστερά» σχολίασε.