Πώς κινήθηκαν τα βαριά χαρτιά και οι νεοεισηγμένες αξίες του πολιτισμού το καλοκαίρι των capital controls. Μια αποτίμηση για την άνοδο και την πτώση των εντυπώσεων
Τα πάνω…
Η «Σονάτα» της Μαρινέλλας
Η ερμηνεύτρια επέστρεψε ως μαθήτρια του Σταύρου Ξαρχάκου και ως «ηθοποιός» του Γιώργου Νανούρη απαγγέλλοντας και τραγουδώντας Ρίτσο. Στη «Σονάτα του σεληνόφωτος» της Πειραιώς 260 απέδειξε ότι μπορεί να ξεχάσει τους ερμηνευτικούς κώδικες της πίστας και να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις μιας κόντρα παράστασης, τσαλακώνοντας σε μια νύχτα το προφίλ δεκαετιών.
Δημήτρης Δουλγερίδης
Ο «Οδυσσέας» των Ιαπώνων
Η κάθοδος του Οδυσσέα στον Αδη μέσα από τη γλώσσα του ιαπωνικού θεάτρου Νο σε συνεργασία με τον Μιχαήλ Μαρμαρινό. Οχι μόνο επειδή ένα κείμενο – θεμέλιο του δυτικού πολιτισμού που χρονολογείται κατά μία άποψη στον 8ο αι. π.Χ. συναντήθηκε με την ιδιαίτερη θεατρική γλώσσα του 14ου αι. μ.Χ. και έδεσαν άψογα, αλλά και επειδή το ρεπερτόριο του θεάτρου Νο ανανεώθηκε με ένα κείμενο της ελληνικής γραμματείας.
Μαίρη Αδαμοπούλου
«Τρωάδες» και «Αίας»
Ο τραγικός λόγος που φωτίστηκε στις «Τρωάδες» (επάνω) κατά Εθνικό και Σωτήρη Χατζάκη από τον Κ.Χ. Μύρη και στον «Αίαντα» κατά Βαγγέλη Θεοδωρόπουλο από τον Δημήτρη Ν. Μαρωνίτη στην Επίδαυρο ήταν από τους νικητές του καλοκαιριού. Μαζί με την επιμονή του Εθνικού Θεάτρου να δείξει, στα δύσκολα, ότι «το θέατρο είναι εδώ», επικουρούμενο από τους θεατές.
Παύλος Ηλ. Αγιαννίδης
Ρετρό Ταινιοθήκη
Χρειάζεται να ασχοληθεί περισσότερο με τον ελληνικό κινηματογράφο και να τον αναδείξει με ανάλογης σοβαρότητας αφιερώματα. Αλλά η Ταινιοθήκη της Ελλάδος κατόρθωσε να παρουσιάσει ένα ευπρεπές πρόγραμμα, με ρετροσπεκτίβες στον Νίκο Παπατάκη, τον Κασσαβέτη και τον Γιάννη Οικονομίδη που το νεανικό σινεφίλ κοινό τίμησε δεόντως.
ΑΚΗΣ ΚΑΠΡΑΝΟΣ
Ο Robbie τα ‘σπασε!
Ισως φταίει που ήταν η πρώτη του φορά στην Ελλάδα. Ισως πάλι, απλώς να κέρδισε στην αναπόφευκτη σύγκριση με τους διεκπεραιωτικούς Black Keys ή με τους ξαναφερμένους Manu Chao, Judas Priest και Prodigy. Οπως και να έχει, ο Robbie Williams έδωσε στις 20 Ιουνίου μια από τις καλύτερες συναυλίες στην ιστορία τού ξαναγεννημένου φέτος Rockwave, την οποία φάνηκε να διασκέδασε ιδιαιτέρως και ο ίδιος. Τόσο που υποσχέθηκε, ειλικρινά μάλλον, να την επαναλάβει.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΖΩΗΣ
Πειραγμένα κλασικά
Η σύμπραξη της «βετεράνου» Δήμητρας Γαλάνη και των τεσσάρων κορυφαίων μουσικών της ανερχόμενης γενιάς (Πέτρος Κλαμπάνης, κοντραμπάσο, Θωμάς Κωνσταντίνου, ούτι, λαούτο και κιθάρα, Σπύρος Μάνεσης, πιάνο, Χρήστος Ραφαηλίδης, βιμπράφωνο) στη σκηνή της Μικρής Επιδαύρου. Το αφιέρωμα της τζαζ με τα «πειραγμένα» των Τσιτσάνη και Χατζιδάκι απέδειξε ότι τα τραγούδια με εσωτερική μνήμη αντέχουν «αλλιώς».
ΖΩΗ ΛΙΑΚΑ
Διεθνείς κομίστες
Κάνουν αυτό που λέμε διεθνή καριέρα. Και με τις δημοφιλέστερες από τις τελευταίες τους σειρές επιβεβαιώνουν ότι το αξίζουν. Ο λόγος για τους κομίστες Μιχάλη Διαλυνά και Ηλία Κυριαζή: με τη σχεδιαστική συμμετοχή του ο πρώτος στο παραμυθένιο «The Woods» και ο δεύτερος στο υπερηρωικό «Secret Identities» (της BOOM! Studios και Image Comics αντίστοιχα), μοιάζει να γίνονται όλο και πιο περιζήτητοι στους ξένους οίκους. Για του λόγου το αληθές, μια ματιά στα πρόσφατα καλοκαιρινά τεύχη που ολοκληρώνουν σιγά σιγά τις ιστορίες ή στους επικείμενους, συγκεντρωτικούς τόμους, αρκεί.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΖΩΗΣ
Terrapolis και ameτρια
Το πλούσιο εικαστικό καλοκαίρι με τις διεθνείς παρουσίες του προκάλεσε το ενδιαφέρον ακόμη και του ξένου Τύπου. Ο απροσπέλαστος κήπος της Γαλλικής Αρχαιολογικής Σχολής που μετατράπηκε στην έκθεση Terrapolis (εξού και το εκτενές δημοσίευμα του «Γκάρντιαν»), το υπαίθριο πάρκο γλυπτικής από το «ΝΕΟΝ», αλλά και ο λαβύρινθος έργων τέχνης από το 2000 π.Χ. ώς τις ημέρες μας που συνέθετε την ameτρια του Μουσείου Μπενάκη σε συνεργασία με το ΔΕΣΤΕ ήταν δύο σπουδαίες στιγμές.
Μαίρη Αδαμοπούλου
Τα κάτω…
Οχι άλλα ευρήματα!
Εντάξει διασκευή. Εντάξει πειραματισμός. Αλλά κάπου μπουχτίσαμε. Και εν πάση περιπτώσει, υπάρχει και η Μικρή Επίδαυρος ή η Πειραιώς 260. Ο «Ορέστης» στην Επίδαυρο – διά χειρός τού κατά τα άλλα ταλαντούχου Σίμου Κακάλα – ήταν το κερασάκι στην τούρτα ενός αμήχανου καλοκαιριού. Το φόρτωμα σε ευρήματα και πειράγματα με ζεϊμπέκικα και φωτογραφίες με κινητά μάς οδήγησε στη μελαγχολική διαπίστωση πως και ο νεωτερισμός προϋποθέτει μια φόρμα. Και για να φτάσεις στο λοξό οφείλεις να έχεις θητεύσει στο κλασικό.
Δημήτρης
Ν. Μανιάτης
Σοβαροφάνεια στο Ηρώδειο
Oι συναυλίες του Γιάννη Κότσιρα και της νυν υπουργού Τουρισμού Αλκηστης Πρωτοψάλτη στο Ηρώδειο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. Και οι δύο υπέκυψαν στο σύνδρομο «τραγουδώ στο Ηρώδειο, πρέπει να είμαι σοβαρός», με αποτέλεσμα ο πρώτος να παραδοθεί στο τρακ του και η δεύτερη να επιλέξει ένα υποτονικό ρεπερτόριο, την ώρα που το κοινό διψούσε να εκτονωθεί τραγουδώντας όσα αγαπά.
Μαίρη Αδαμοπούλου
Το λουκέτο σε έκθεση
H έκθεση «Ενα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια… Περίπατος στην Αθήνα των περιηγητών, 17ος – 19ος αιώνας» στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, αν και έτοιμη από τον Ιούνιο, επειδή γινόταν με τη συνεργασία της Βουλής δεν εγκαινιάστηκε, καθώς η τότε πρόεδρος Ζωή Κωνσταντοπούλου δεν κατάφερε να βρει ελεύθερο χρόνο για την τελετή. Ετσι, το μεγαλύτερο μουσείο της χώρας έχασε ολόκληρη την τουριστική περίοδο με λουκέτο στην αίθουσα περιοδικών εκθέσεων. Αναμένεται να ανοίξει τη Δευτέρα.
Μαίρη Αδαμοπούλου
Σε άλλη συχνότητα
Το διαφορετικό μήκος κύματος στο οποίο βρίσκονταν οι ηθοποιοί στην «Ιφιγένεια» του Θωμά Μοσχόπουλου: ειρωνική η Αμαλία Μουτούση, χύμα λαϊκός ο Γιώργος Χρυσοστόμου (Ορέστης), πολύ πολιτισμένος για αρχηγός των βαρβάρων ο Γιώργος Κολοβός (Θόας). Σαν να υπήρχαν τρεις γραμμές σε μια Επίδαυρο, που έτσι κι αλλιώς φέτος δεν εξέπεμψε ισχυρό στίγμα.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΟΥΛΓΕΡΙΔΗΣ
Υπερβολές
Ο απονευρωμένος, σχεδόν σκωπτικός και πολύ μακριά από το σαιξπηρικό πνεύμα και κείμενο «Ιούλιος Καίσαρ» (αριστερά) δεν με κέρδισε. Το αντίθετο. Οπως και οι υπερβολές του Σίμου Κακάλα επί του «Ορέστη» στην Επίδαυρο (εμφανώς εσφαλμένος χώρος για την παράσταση, αλλά κάπου φαίνεται έπρεπε να τον χωρέσουν) με όχημα το κείμενο κατά Γιάννη Τσαρούχη.
Παύλος Ηλ. Αγιαννίδης
Ξεπέτες ταινιών
Αγοράζουν οι έλληνες διανομείς ολόκληρο το διαγωνιστικό του Βερολίνου και των Καννών πολλές φορές πανάκριβα λόγω του μεταξύ τους ανταγωνισμού και αφού τα «αρπάξουν» από τις ταινίες των μεγάλων βραβείων, ξεπετούν τις υπόλοιπες όπως όπως. Ετσι, για να έχουμε οκτώ και δέκα πρεμιέρες την εβδομάδα. Ούτε στο Μανχάταν!
ΑΚΗΣ ΚΑΠΡΑΝΟΣ
Θερινοί με προτζέκτορα!
Ενας ψηφιακός προτζέκτορας (όχι και ιδιαίτερα υψηλής ανάλυσης – πού καιρός για έξοδα), μια χούφτα ταινίες από τον χώρο του public domain, δίχως δηλαδή πνευματικά δικαιώματα (αλλά και να υπάρχουν, ποιος θα το ψάξει μωρέ), ένας – οποιοσδήποτε – χώρος και ιδού ένας θερινός «κινηματογράφος» σινεφίλ προδιαγραφών.
ΑΚΗΣ ΚΑΠΡΑΝΟΣ
Η σιωπηλή επιτροπή
Ακουγόταν στις λογοτεχνικές παρέες για μήνες. Μέχρι που το τεύχος Ιουνίου γνωστής βιβλιοφιλικής επιθεώρησης έφερε το ερώτημα στο φως: ήταν αντικανονική η διάκριση της μετάφρασης στο μυθιστόρημα «Ζωή και πεπρωμένο» του Βασίλι Γκρόσμαν με το Κρατικό Βραβείο; Μετέφραζε όντως από το πρωτότυπο ο Γιώργος Μπλάνας; Ολοι σχεδόν οι εμπλεκόμενοι πήραν θέση. Η μόνη που δεν έβγαλε άχνα ήταν η επιτροπή βράβευσης. Δεν περίμενε κανείς αναλυτική απάντηση εφόσον δεν της κατατέθηκε επίσημη ένσταση. Θα ήταν κόπος όμως, έστω δυο γραφειοκρατικές, άψυχες αράδες;
ΝΙΚΟΛΑΣ ΖΩΗΣ
Ακούρδιστη Ορχήστρα
Η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, που κατά τ’ άλλα μας έχει χαρίσει στιγμές συγκίνησης, δεν αποδείχθηκε τόσο καλοκουρδισμένη όσο θα περίμενε κανείς για την απόδοση του «Αξιον εστί», στη συναυλία του Ηρωδείου, για τα 90χρονα του Μίκη Θεοδωράκη (14 Ιουλίου). Εντύπωση επίσης προκάλεσε η ηλεκτρική ενίσχυση των χορωδιών, των συνολικά 200 ατόμων! Στο τέλος, βέβαια, επικράτησε το χειροκρότημα για τον κορυφαίο μουσικοσυνθέτη.
ΖΩΗ ΛΙΑΚΑ