Εφεραν ανακατατάξεις και στο λιανεμπόριο

Μεγάλες ανακατατάξεις στον τζίρο του λιανεμπορίου και αλλαγές στον τρόπο που κάνουν τις αγορές τους οι καταναλωτές έφεραν τα capital controls στις τράπεζες. Η επιβολή των περιορισμών στις αναλήψεις μετρητών από τους καταναλωτές οδήγησε σε μεγάλη πτώση του τζίρου στην αγορά, κατά την οποία όμως μεγάλοι χαμένοι αποδεικνύονται οι κλάδοι των ειδών ψυχαγωγίας και ειδών ένδυσης και υπόδησης. Οι κλάδοι αυτοί ήρθαν αντιμέτωποι με τη μεγαλύτερη πτώση του τζίρου τους, ο οποίος συνολικά για όλο το λιανεμπόριο το φετινό καλοκαίρι μειώθηκε κατά 1,3 δισ. ευρώ σε σχέση με τον περσινό. Παράλληλα, οι καταναλωτές εξ ανάγκης αύξησαν τη χρήση του πλαστικού χρήματος στις αγορές τους. Ετσι, χρησιμοποίησαν μόνο πιστωτικές κάρτες για το 32% των δαπανών τους, μόνο μετρητά για το 44%, ενώ αξιοποίησαν και τα δύο μέσα για το 24% των πληρωμών τους.

Τα ευρήματα της ετήσιας έρευνας του Ινστιτούτου Εμπορίου και Υπηρεσιών της ΕΣΕΕ στις επιχειρήσεις για τις θερινές εκπτώσεις είναι αποκαλυπτικά για το ντόμινο επιπτώσεων που έφεραν στην αγορά οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων. Η αγορά γνώρισε μια από τις μεγαλύτερες πτώσεις στον τζίρο της, μεγάλοι κλάδοι βυθίστηκαν ενώ οι κάρτες αύξησαν το μερίδιό τους στις συναλλαγές.

Είναι ενδεικτικό ότι στο διάστημα των θερινών εκπτώσεων μείωση τζίρου σημείωσε το 84% των επιχειρήσεων στην αγορά. Σε αυτές περιλαμβάνονται το σύνολο των επιχειρήσεων των ειδών ψυχαγωγίας που ούτως ή άλλως είναι ευάλωτες σε περιόδους κρίσεων. Επίσης μείωση τζίρου βίωσαν οι 9 στις 10 επιχειρήσεις (το 92%) του κλάδου των ειδών ένδυσης και υπόδησης και μάλιστα παρά τα υψηλά ποσοστά των εκπτώσεων στις τιμές. Μεγάλες απώλειες είχε και το 67% των επιχειρήσεων των ειδών οικιακού εξοπλισμού, οι οποίες φαίνεται να αντιστάθηκαν περισσότερο από τους άλλους κλάδους του λιανεμπορίου.

Ενας ιδιαίτερα περιορισμένος αριθμός επιχειρήσεων είδε τον τζίρο του να αυξάνεται κατά τη διάρκεια των φετινών θερινών εκπτώσεων, αν και η αύξηση αυτή κυμάνθηκε σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα (6%) όπως προκύπτει από την έρευνα της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ελληνικού Εμπορίου. Σε αυτές συγκαταλέγεται το 14% των ειδών οικιακού εξοπλισμού και μόνο το 2% των επιχειρήσεων των ειδών ένδυσης και υπόδησης.

Εχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, σε ό,τι αφορά την αντίδραση των καταναλωτών μετά την επιβολή των περιορισμών στις αναλήψεις μετρητών από τις τράπεζες, το εξής εύρημα της έρευνας: τον Ιούλιο η ζήτηση για τρόφιμα και καύσιμα ήταν αυξημένη σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις της αγοράς. Πρόκειται για εξέλιξη που αποδίδεται στον φόβο που κυριάρχησε στις επιλογές των καταναλωτών, με αποτέλεσμα η κατανάλωση στις δύο αυτές κατηγορίες ειδών να ανέλθει την καλοκαιρινή περίοδο σε 7,05 δισ. ευρώ έναντι 6,51 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2014.