Κάκαλος με γλώσσα-τσεκούρι

Αν άκουγε κάποιος μόνο τα ονόματα των τηλεοπτικών του ρόλων (Κάκαλος, Μαυροτσούκαλος, Δόγκανος, Μαμαλούκος) θα νόμιζε ότι έχει να κάνει με έναν στρυφνό, ξιπασμένο χαρακτήρα. Αν προσέθετε και κάποιους θεατρικούς ρόλους του (Αρχοντοχωριάτης, Κατά φαντασίαν ασθενής) θα πίστευε ότι είναι κολλημένος. Κι ας έχει παίξει Στρίντμπεργκ και Ανούιγ. Κι ας έχει τολμήσει να ενσαρκώσει και τον πρώτο γκέι χαρακτήρα στην ελληνική τηλεόραση («Οι απαράδεκτοι»).

Ακόμη και στην ξινή Πραξαγόρα του, στις «Εκκλησιάζουσες» του Εθνικού που παίζονται και απόψε στην Επίδαυρο, κάποιοι «είδαν» την Πρόεδρο της Βουλής Ζωή Κωνσταντοπούλου. Μπορεί μορφολογικά να παραπέμπει, λέει ο ίδιος ο Γιάννης Μπέζος, αλλά δεν υπάρχει πρόθεση σάτιρας επιθεωρησιακού τύπου που θα το δικαιολογούσε αναφανδόν (και ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος ως Ντόρα Μπακογιάννη είχε κάνει την Πραξαγόρα του Ανδρέα Βουτσινά). Να είναι που ο Γιάννης Μπέζος στυλιζαρίστηκε σε ρόλο υπερόπτη πλην σοβαρού; Να είναι που θέλει να κάνει πάντα το δικό του – εξού και επιμένει να αυτοσκηνοθετείται; Να είναι ότι «τα λέει» επί παντός και οι δηλώσεις του αναπαράγονται σαν τρελές στο ανερμάτιστο Διαδίκτυο; Να είναι που αντιπαθεί – και το λέει – τις αγκαλιές και τα φιλιά από το κοινό και αφήνει πεδίο να πλάσουν κάποιοι ιστορίες για αγρίους;

Ξεκινήσαμε όμως από τα… κάκαλα και θα χάσουμε την ουσία. Σε μια ιστορία ζωής που ξεκινάει τον Σεπτέμβριο του 1956 με τον γόνο ενός εκπαιδευτικού και μιας νοικοκυράς στου Φιλοπάππου. Ενα απλό παιδί της πόλης ήταν. Που πήγε δημοτικό κάτω από την Ακρόπολη και στο Α’ Γυμνάσιο της Πλάκας και δεν έδειξε παρά στα 18 ότι θα ήθελε να γίνει ηθοποιός. Τότε που δεν ήταν της μόδας. Οχι όπως σήμερα, «που θέλουν να γίνουν ηθοποιοί όλοι μόλις γεννιούνται».

Στο εργαστήρι του θεατρολόγου Δημήτρη Κωνσταντινίδη βρήκε τον δρόμο του. Και αφού στρατεύτηκε βρήκε ρολάκια, «φιγκιράν» όπως τα λέει – κομπάρσος δηλαδή, καθώς τότε δίχως άδεια δεν είχες ομιλούντα ρόλο. Και όμως. Ο Θύμιος Καρακατσάνης τον ξεχώρισε σε μια παράσταση στο «Σμαρούλα». Επειτα ήρθε η Αλίκη Βουγιουκλάκη – κι ας βρέθηκε σε κόντρα με διαχειριστή της – και τον πήρε στην «Εβίτα», στην «Εύθυμη χήρα», στην «Κυρία δε με μέλλει».

Στο μεγάλο μπαμ της ιδιωτικής τηλεόρασης, το ’90, το στρυφνό στυλ του Μπέζου τον έφερε στα πλατό και στις πρώτες μεγάλες επιτυχίες. Κάποιοι μάλιστα θεώρησαν ότι η τηλεοπτική δόξα του έδωσε το δικαίωμα να μη ζυγιάζει πάντα τα λόγια του. Κινούμενος – με ισορροπία εντυπωσιακή, είναι η αλήθεια, όπως και στους ρόλους του – μεταξύ οίησης, γκρίνιας ίσως και (κακοειπωμένης, έστω) σοφίας. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι έχει την αλαζονεία να λέει το χειρότερο και την εξυπνάδα να τα μπαλώνει.

Σε δηλώσεις, όπως: «Με τους αγράμματους και τους ηλίθιους είμαι σνομπ», «τοποθετώ τον εαυτό μου ψηλά. Καμιά φορά λέω  ότι “είμαι καλύτερος από τους ρόλους”. Ρόλοι δεν υπάρχουν. Τους κάνω ό,τι θέλω εγώ», «έζησα την εποχή της υπερβολής. Υπήρξαν άνθρωποι που εκμεταλλεύτηκαν την τηλεόραση σαν χώρο άσκησης εξουσίας». Εξω από τα δόντια; Ενοχλητικές αλήθειες; Ή υπερβολές;

Ενα επεισόδιο κατά τη διάρκεια της υπόκλισής του, οπότε φέρεται να προπηλάκισε λεκτικά ένα κοριτσάκι που θέλησε να τον φωτογραφίσει και τη μητέρα του, πιστοποιήθηκε ως «γεγονός» από τις κακόγλωσσες του Διαδικτύου. Εκείνος απάντησε, ξαναπάντησε, διέψευσε ότι υπάρχει μήνυση εις βάρος του και πλέον το θεωρεί αστείο. Ξέροντας ότι σε επόμενη ευκαιρία θα τον ξαναστήσουν στον τοίχο ως τον «κακό». Κάποιος πάλι θα του βρει ερμηνευτική «μανιέρα», θεωρώντας ότι επαναλαμβάνει τον εαυτό του και βαυκαλίζεται πως ξέρει εκείνο που θέλει το κοινό και του το προσφέρει ξανά και ξανά.

Ωστόσο, δεν έχουμε ξαπλώσει τον Γιάννη Μπέζο στο ντιβάνι της ψυχανάλυσης. Αλλωστε μπορεί να εκστόμιζε και κει καμιά βαριά – και ενοχλητική – αλήθεια εις βάρος του ψυχαναλυτή. Την πορεία του σκιαγραφούμε. Γεμάτη δηλώσεις που ενόχλησαν, δίχασαν, μεγεθύνθηκαν. Που πέρασαν και από την πολιτική, στην οποία έχει αναμειχθεί, σε μη εκλόγιμη θέση με τη ΔΗΜΑΡ (στρέφοντας τα βέλη του στη συνέχεια κατά του Φώτη Κουβέλη) και τώρα ως «συμπαθών», όπως λέει, Το Ποτάμι. Οχι ότι τα κόμματα και οι πολιτικοί γλίτωσαν από τη γλώσσα-τσεκούρι.

Λες και είναι κισμέτ. «Ξεκίνησα από πολύ χαμηλά, δίχως γνωριμίες, δούλεψα πολύ και με συνέπεια και δεν είπα ψέματα ποτέ σε κανέναν» λέει σήμερα. «Δικαιούμαι λοιπόν να λέω πράγματα που ενοχλούν». Οπως όταν μίλησε, εν μέσω κρίσης, για ευκαιρία να γίνει ένα «ξεσκαρτάρισμα» στον χώρο των ηθοποιών, στο τηλεοπτικό τοπίο. Κάποιοι συνάδελφοί του το γενίκευσαν και αντέδρασαν. Αλλοι τον κατηγόρησαν ότι είναι βολεμένος και μιλάει για ξεσκαρτάρισμα των άλλων. Βάζοντας, βέβαια, όλοι το ταλέντο του στο ζύγι.

Αν του ζητηθεί να αποτιμήσει την πορεία του, στρωμένη με ρόλους, επιτυχίες, σύμπνοια ή μη με τις ηθοποιούς της ζωής του, τη σύζυγό του Ναταλία Τσαλίκη και την κόρη του Ηρώ, κάποτε και μοναξιές (όπως το περυσινό καλοκαίρι, που περιόδευσε με τα «Παντρολογήματα» του Γκόγκολ και έπαιξε σε σχετικά άδεια θέατρα και κάποιοι το θεώρησαν «τιμωρία» από το κοινό, ύστερα από τόσα ενοχλητικά), θα πει: «Δουλεύω συγκεντρωτικά, γιατί θέλω να έχω τον έλεγχο και καμιά φορά έχω εκρήξεις. Δεν ήταν πολύ τιμητικό για μένα και το πολέμησα». Και θα θυμηθεί τον Κρέοντα στην «Αντιγόνη» του Ανούιγ, όταν εκείνη τον ρωτάει γιατί δεν είπε όχι: «Πρέπει κάποιοι να λένε ναι, για να γίνει η δουλειά».