«Κι όμως, ξεπουλήσαμε με τα capital controls»

«Το Σινέ Μελίνα ήταν κλειστό τρία χρόνια. Οχι πολλά, θα έλεγε κανείς, κι όμως το βρήκαμε σε άθλια κατάσταση. Οι μηχανές και τα ηχητικά ήταν ρημαγμένα. Επικοινώνησε μαζί μου ο αντιδήμαρχος Πολιτισμού της Δραπετσώνας και τελικά καταφέραμε, έστω και με μικρή καθυστέρηση, να ξεκινήσουμε. Και πάει και μια χαρά». Ο Δημήτρης Σπύρου δεν είναι άγνωστος στο κινηματογραφικό στερέωμα: είναι ο άνθρωπος πίσω από το Φεστιβάλ Παιδικού Κινηματογράφου της Ολυμπίας – διακεκριμένος σκηνοθέτης ο ίδιος, υπεύθυνος για την αναβίωση μιας αγαπημένης πειραιώτικης θερινής αίθουσας.

«Είναι μια λαϊκή γειτονιά, αλλά αυτό δεν σημαίνει πως θα τους δώσουμε χόρτο» λέει ο Δημήτρης Σπύρου και απ’ ό,τι φαίνεται το εννοεί. Τις Δευτέρες, για παράδειγμα, προβάλλονται παιδικές ταινίες («όχι χολιγουντιανές, αυτές άλλωστε παίζονται παντού!») με επιλογές από φιλμ πολυβραβευμένα σε διεθνή φεστιβάλ, ενώ ανάλογη προβολή έχουν και το ελληνικό ντοκιμαντέρ αλλά και ταινίες μικρού μήκους («όλες τους πολιτικές ταινίες που καταγράφουν προσπάθειες για νέες συλλογικότητες, ταινίες του σήμερα»). Τις Πέμπτες το πρόγραμμα έχει αριστουργήματα του κλασικού κινηματογράφου, όπως το «Ραντεβού στο Παρίσι», η «Καζαμπλάνκα» ή και το «Ουγκέτσου Μονογκατάρι» («αν οι κόπιες είναι χάλια προτιμάμε ένα ποιοτικό ψηφιακό αρχείο, αλλά τις περισσότερες φορές ευτυχώς προβάλλουμε από φιλμ»), ενώ το τριήμερο προγραμματίζονται δυο ταινίες την ημέρα με ένα ενιαίο εισιτήριο. Και εκεί οι επιλογές είναι εκλεκτές καθώς περιλαμβάνουν τίτλους όπως οι «Ida», «Ο άνθρωπος αντίγραφο», «Ιστορίες για αγρίους» και «Ο εγωιστής γίγαντας».

«Το καλοκαίρι έτσι όπως έχει καταλήξει είναι κυρίως για ανάλαφρες κωμωδίες και για επανεκδόσεις» μου εξομολογείται η Πέγγυ Ρήγγα, υπεύθυνη για μια σειρά αγαπημένων θερινών αιθουσών (Βοξ, Ριβιέρα, Αθηναία – το τελευταίο σινεμά γνώρισε μεγάλο σουξέ προβάλλοντας τη «Διπλή ταυτότητα» του Μπίλι Γουάιλντερ). «Τα νέα για το Μελίνα ήταν πολύ ευχάριστα, αλλά από την άλλη το Σινέ Ψυρρή δεν λειτούργησε φέτος. Σε ό,τι αφορά τις δικές μου αίθουσες, τις Ριβιέρα και Αθηναία, πήγαν πολύ καλά, πέρυσι ήταν χειρότερα τα πράγματα. Και ήταν τεράστιο λάθος η αναβολή των πρώτων προβολών την εβδομάδα των capital controls. Ηταν ακριβώς η περίοδος που ο κόσμος ήθελε πραγματικά να ξεφύγει κι ερχόταν στο σινεμά. Σκέψου πως τα μεγάλα sold out τα είχαμε εκείνες τις μέρες, τις “δύσκολες”! Το δε μέλλον άγνωστο: ο ΦΠΑ τώρα πήγε στο 23% και εμείς δεν μπορούμε πια να αυξήσουμε τα εισιτήρια. Από την άλλη, τα θέατρα είχαν μείωση του ΦΠΑ». Για λόγους που κανείς δεν αντιλαμβάνεται, προσθέτω εγώ.

Ψηφιακές προβολές

Αναπόφευκτα, η κουβέντα πηγαίνει στην αδυναμία των θερινών κινηματογράφων να ανταποκριθούν στη μετάβαση από το φιλμ στο ψηφιακό μέσο. «Η δαπάνη είναι μεγάλη» παραδέχεται ο Δημήτρης Σπύρου. «Πώς να γίνει απόσβεση; Αυτό είναι αναπτυξιακό ζήτημα και κανονικά θα έπρεπε να είχε διευθετηθεί αναλόγως – ακούμε διαρκώς για ΕΣΠΑ που τελικά δεν έχουμε καταλάβει ακριβώς το γιατί και το πώς διατίθενται. Μιλούσα πριν από οκτώ χρόνια με κάποιον από τη Νορβηγία, παραγωγό και αιθουσάρχη, και εκεί ήδη είχαν όλες οι αίθουσες DCP, αλλά εδώ οι μεμονωμένοι ιδιοκτήτες είναι αβοήθητοι. Οι δήμοι ας αποφασίσουν αν θέλουν μόνο να κλείνουν λακκούβες ή πού και πού να φτιάχνουν αίθουσες. Μπορούν να βρουν λεφτά αλλά δεν νοιάζονται. Ευτυχώς η Δραπετσώνα αποτέλεσε εξαίρεση. Βέβαια υπάρχουν και εκείνοι που παίζουν με βιντεοπροτζέκτορα χαμηλής ανάλυσης. Θεωρώ πως κάνουν μεγάλη ζημιά. Ας μη γελιόμαστε, δεν καλλιεργεί τη σινεφιλία αυτή η κατάσταση!».

Πολύ θα θέλαμε κάποιες αίθουσες με μακρά σινεφιλική παράδοση να τιμούσαν αναλόγως το κοινό που τις προτιμούσε επί σειρά δεκαετιών, προσφέροντάς του προβολές κλασικών ταινιών, αν όχι από φιλμ, τουλάχιστον σε συνθήκες ανεκτές και όχι από ψηφιακά κακά αντίγραφα παιγμένα από προβολείς φτωχής ανάλυσης – χρεώνοντας παράλληλα και 7 ευρώ το εισιτήριο. Οπως ήταν φυσικό, οι εταιρείες – διανομείς διστάζουν πλέον να επανεκδώσουν παλιές ταινίες σε νέες κόπιες. Η Odeon, για παράδειγμα, φέτος δεν είχε καμιά επανέκδοση στο καλοκαιρινό της πρόγραμμα. «Είναι γενικά άποψη όλων στην Odeon πως τέτοιες περιπτώσεις είναι καθαρά αντιεπαγγελματικές, ενώ παράλληλα κάνουν μεγάλο κακό στην αγορά» μου λέει ο Ορέστης Πλακιάς, εκπρόσωπος Τύπου της εταιρείας.

Οπως και να ‘χει, το  θερινό σινεμά στην Ελλάδα καλά κρατεί σε επίπεδο εθνικής αντίληψης. Απομένει η επιβίωσή του στο σήμερα.