Σκεπτικισμός για τη συμφωνία

Η συμφωνία για τρίτο πακέτο διάσωσης της Ελλάδας εξασφαλίζει την παραμονή της χώρας μας στην ευρωζώνη, αλλά αρκετοί οικονομολόγοι, δημοσιογράφοι και πολιτικοί στην Ευρώπη εκφράζουν τον σκεπτικισμό τους για το αν η συμφωνία των 86 δισ. ευρώ θα είναι επαρκής προκειμένου να αποκατασταθεί η πορεία της ελληνικής οικονομίας. Τα μέτρα που περιλαμβάνει μπορεί να προκαλέσουν περαιτέρω συρρίκνωση της οικονομίας προτού μπει σε φάση χαμηλής ανάπτυξης.

Η αποτελεσματικότητα των μέτρων αυτών αμφισβητείται. Η Κριστιάν Οντεντάλ, επικεφαλής οικονομολόγος ενός think tank, του Κέντρου για Ευρωπαϊκές Μεταρρυθμίσεις, πιστεύει ότι η πρόσθετη λιτότητα θα οδηγήσει σε συρρίκνωση κατά 4,2% μέχρι το 2018. «Το τρίτο πακέτο διάσωσης θα αποτύχει για τους ίδιους λόγους που απέτυχαν και τα άλλα δύο προγράμματος» λέει. «Και μάλιστα αυτό θα το διαχειρισθεί μια κυβέρνηση που ήταν εναντίον της λιτότητας». Αλλοι, πιο αισιόδοξοι, υποστηρίζουν ότι οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις – όπως το άνοιγμα των αγορών προϊόντων – θα έχουν θετικές επιδράσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση. Θεωρούν μάλιστα ότι με το να εξασφαλίζει την παραμονή της Ελλάδας στην ευρωζώνη, η συμφωνία θα βελτιώσει την εικόνα της χώρας και θα προσελκύσει επενδύσεις.

«Αν η συμφωνία υλοποιηθεί με ευρεία υποστήριξη, μπορεί ακόμα και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των Ελλήνων για το μέλλον τους» σχολιάζει ο Χόλγκερ Σμίντινγκ, επικεφαλής της τράπεζας Μπέρενμπεργκ. «Μπορεί να αρχίσει η επιστροφή καταθέσεων έπειτα από λίγο καιρό και η ελληνική οικονομία να επιστρέψει στην ανάπτυξη στα τέλη της χρονιάς».

Την αισιοδοξία του δεν συμμερίζεται ο Γκάμπριελ Στερν, οικονομολόγος στην Oxford Economics και πρώην στέλεχος του ΔΝΤ, που αμφισβητεί τη δυνατότητα να δώσει η συμφωνία αυτή μια νέα πραγματική ώθηση στην ανάπτυξη. «Ορισμένα στοιχεία είναι ενθαρρυντικά, είμαι όμως πολύ απαισιόδοξος όσον αφορά τον πραγματικό αντίκτυπο που θα έχει. Ο φόβος μου είναι ότι το νέο πρόγραμμα μεγαλώνει την αγωνία της ελληνικής οικονομίας, αντί να την αφουγκραστεί και να την περιορίσει» σχολιάζει υπενθυμίζοντας τα λάθη του ΔΝΤ το 2013. Χαρακτηρίζει τα μέτρα «δρακόντεια», ενώ το ίδιο το πρόγραμμα «τιμωρητικό, ασταθές και ριψοκίνδυνο».

Παρά ταύτα, υπάρχουν θετικά στοιχεία λέει στη «Μοντ» ο Ντιέγκο Ισκάρο, οικονομολόγος στην IHS Global: «Πρώτον, ότι απομακρύνθηκε η απειλή του Grexit. Δεύτερον, περιέχει πολλές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις ικανές να ενισχύσουν θετικά την ελληνική οικονομία, όπως το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων ή η καταπολέμηση της διαφθοράς. Το πρόβλημα όμως είναι ότι τα θετικά αποτελέσματα από αυτές τις μεταρρυθμίσεις θα χρειασθούν χρόνια για να γίνουν αισθητά».

Αντίθετα, σημειώνεται σε άρθρο της γαλλικής εφημερίδας, το πρόγραμμα έχει μέτρα τα οποία βραχυπρόθεσμα θα έχουν αρνητικές επιδράσεις. Συνολικά οι φορολογικές αυξήσεις και οι περικοπές των δημοσίων δαπανών θα σημάνουν δημοσιονομική συρρίκνωση άνω των 6 δισ. ευρώ το 2015 και το 2016, δηλαδή 3,4% του ΑΕΠ. «Ενας παραληρηματικός στόχος, δεδομένου μάλιστα ότι η χώρα έχει βυθιστεί σε ύφεση από τα τέλη του 2014» σχολιάζει ο Ερικ Ντορ, οικονομολόγος στο IESEG. Πυρά συγκεντρώνει και η δημιουργία του ειδικού Ταμείου με τα περιουσιακά στοιχεία της Ελλάδας. «Ο στόχος των 50 δισ. ευρώ» επισημαίνει ο Ισκάρο, «είναι μη ρεαλιστικός και ανέφικτος, διότι με την ύφεση έχει μειωθεί η αξία των περιουσιακών στοιχείων που θα μπορούσαν να ιδιωτικοποιηθούν».

Γιόζεφ Γιόφε
Ποιος θα γελάσει τελευταίος;
Σε πρώτη ματιά φαίνεται ότι από τη συμφωνία κερδίζει το Βερολίνο. Ομως το ανακοινωθέν της Συνόδου περιέχει και πάλι προηγούμενες δεσμεύσεις που δεν υλοποιήθηκαν. Πού θα βρει το πολιτικό κεφάλαιο ο Τσίπρας να ξεριζώσει τις κακές συνήθειες που συντήρησαν οι προκάτοχοί του; Δεν υπάρχει τόση δημόσια περιουσία που θα φέρει 50 δισ. ευρώ. Πώς θα αντιμετωπίσει τη διαφθορά σε μια οικονομία που κινείται με μετρητά; Ισως τελικά οι Ελληνες γελάσουν τελευταίοι. Για τρίτη φορά, οι Ελληνες έμαθαν ότι η αδυναμία είναι δύναμη, διότι η Ευρώπη δεν τολμά.
Ο Γιόζεφ Γιόφε είναι διευθυντής της γερμανικής εφημερίδας «Die Zeit»

Πιερ Ασκί
Μια πικρή γεύση
Κάτι που αρχικά έμοιαζε με «νίκη» μού έχει αφήσει μια πικρή γεύση. Το πολιτικό ρίσκο του Ολάντ να ηγηθεί της προσπάθειας παραμονής της Ελλάδας στην ευρωζώνη απέδωσε. Τίποτα δεν αρέσει τόσο στη γαλλική κοινή γνώμη όσο ένας πρόεδρος που το παίζει υπερήρωας. Ανακουφίστηκα με το αποτέλεσμα, όμως βρίσκω τους όρους της συμφωνίας προσβλητικούς με εμφανή την αλαζονεία με την οποία αντιμετωπίζουν συνήθως οι πλούσιοι και επιτυχημένοι τούς φτωχούς συγγενείς. Αυτό δεν πρόκειται να κάνει την Ευρώπη πιο δημοφιλή μεταξύ των Ευρωπαίων.
Ο Πιερ Ασκί είναι διευθυντής της γαλλικής ενημερωτικής ιστοσελίδας Rue89

Πάμπλο Ιγκλέσιας
Προσοχή στα γεράκια
Θα είμαι ειλικρινής: Δεν μου αρέσει η συμφωνία που επετεύχθη στο Eurogroup με την Ελλάδα. Ομως είμαι βέβαιος ότι η Μέρκελ και τα γεράκια της τρόικας δεν πέτυχαν τους σκοπούς τους. Δηλαδή να ανατρέψουν την ελληνική κυβέρνηση ώστε ο Σόιμπλε να πάρει το κεφάλι του Τσίπρα ως τρόπαιο. Αυτό δεν συνέβη. Τα γεράκια έχασαν μερικά από τα φτερά τους. Ομως η επιθυμία της Μέρκελ για έλεγχο της Ευρώπης θέτει σε κίνδυνο όλο το ευρωπαϊκό σχέδιο. Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα ιστορικό σταυροδρόμι. Δημοκρατία ή βαρβαρότητα. Πρέπει να υπερασπιστούμε το πρώτο.
O Πάμπλο Ιγκλέσιας είναι επικεφαλής του ισπανικού κόμματος Podemos

Γκι Φέρχοφστατ
Σημαντικά μαθήματα
Η συμφωνία απέχει πολύ από το να είναι τέλεια, μας προσφέρει όμως σημαντικά μαθήματα. Οσο παραμένει ο βυζαντινισμός του αρχιτεκτονήματος της ευρωζώνης θα συνεχίσουμε να πληρώνουμε το υψηλό τίμημα. Για να βγει η Ευρώπη από την κρίση πρέπει να προχωρήσουμε μπροστά πιο γρήγορα και όσα κράτη βρίσκονται στο ευρώ να μοιραστούν την εθνική κυριαρχία, να δημιουργήσουν κοινό σύστημα διαχείρισης χρέους και ευρωπαϊκό υπουργείο Οικονομικών. Μέχρι τώρα οι ευρωπαίοι ηγέτες δεν είχαν το κουράγιο να τα προωθήσουν, αλλά η περίπτωση της Ελλάδας μάς υπενθύμισε όσα διακυβεύονται.
Ο Γκι Φέρχοστατ είναι πρώην πρωθυπουργός του Βελγίου