Το παιχνίδι των υποκλοπών

Η κρίση στην κυβέρνηση της Πολωνίας έβραζε εδώ και έναν χρόνο. Η αφορμή για να ξεσπάσει όμως ήταν τα αποτελέσματα των πρόσφατων προεδρικών εκλογών. Ο υποψήφιος της κυβέρνησης έχασε και έτσι η πρωθυπουργός Εβα Κόπατς απέπεμψε στελέχη της κυβέρνησής της που αναμείχθηκαν σε σκάνδαλο παρακολουθήσεων, προσπαθώντας έστω και την τελευταία στιγμή να εμποδίσει τη διαρροή και άλλων ψήφων ενόψει των βουλευτικών εκλογών που θα γίνουν σε λίγους μήνες.  

Η 58χρονη Κόπατς έδιωξε επιφανείς πολιτικούς που είχαν συνδεθεί με το σκάνδαλο, μεταξύ των οποίων και τον Ράντεκ Σικόρσκι, πρόεδρο του Κοινοβουλίου και πρώην υπουργό Εξωτερικών και Αμυνας. «Είχα μια δύσκολη συζήτηση με τον Σικόρσκι» δήλωσε η πρωθυπουργός. «Τελικά δέχθηκε να υποβάλει την παραίτησή του». Εκτός κυβέρνησης τέθηκε και ο Γιάτσεκ Ροστόφσκι, πρώην υπουργός Οικονομικών και ένας εκ των στενότερων οικονομικών συμβούλων της Κόπατς. Οι αποπεμφθέντες ήταν μεταξύ εκείνων των πολιτικών που είχαν ηχογραφηθεί μυστικά σε ένα ακριβό εστιατόριο της Βαρσοβίας να μιλούν χυδαία για άλλους πολιτικούς και να καταστρώνουν ύποπτα πολιτικά σχέδια.

Ομως οι κασέτες του «σερβιτορο-γκέιτ», όπως ονομάστηκε, είδαν το φως της δημοσιότητας πριν από 12 μήνες ακριβώς, όταν ακόμα πρωθυπουργός της Πολωνίας ήταν ο σημερινός πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ. Ετσι η ζημιά στο κυβερνών κόμμα της Πλατφόρμας των Πολιτών έχει ήδη γίνει. Και αυτό φάνηκε στις πρόσφατες προεδρικές εκλογές όπου έχασε αναπάντεχα ο Μπρονισλάβ Κομορόφσκι και νίκησε ο συντηρητικός λαϊκιστής εθνικιστής Αντρέι Ντούντα, ένα ισχυρό μήνυμα δυσαρέσκειας των πολιτών προς την κυβέρνηση και ενώ το κυβερνών κόμμα έρχεται δεύτερο στις δημοσκοπήσεις για τις εκλογές που θα γίνουν τον Οκτώβριο. Η Πλατφόρμα των Πολιτών φέρεται να συγκεντρώνει 24% έναντι του δεξιού κόμματος της αντιπολίτευσης Νόμου και Δικαιοσύνης που συγκεντρώνει 32%. «Η Εβα Κόπατς, με αυτόν τον ανασχηματισμό, έκανε εκείνο που έπρεπε να είχε κάνει ο Τουσκ πριν από έναν χρόνο» σχολίασε στέλεχος του κυβερνώντος κόμματος.

Επισήμως, η απόφαση της πρωθυπουργού οφείλεται στη διαρροή και άλλων μυστικών ηχογραφημένων συνομιλιών γνωστών πολιτικών που έπιναν ακριβό κρασί σε εστιατόρια της Βαρσοβίας μιλώντας εναντίον άλλων πολιτικών με χυδαίο τρόπο. Η Κόπατς ανακοίνωσε τις παραιτήσεις τριών υπουργών, τριών υφυπουργών και του προέδρου της Βουλής. Ανακοίνωσε επίσης ότι χρειάζεται ένας νέος γενικός εισαγγελέας και καθαίρεσε τον επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών της Πολωνίας. «Βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο» δήλωσε. «Ως πρωθυπουργός δεν θα επιτρέψω να μετατραπεί σε παιχνίδι ηχογραφήσεων». Θέλοντας, πάντως, να σταματήσει την κατρακύλα του κόμματός της στις δημοσκοπήσεις, η Κόπατς υποσχέθηκε και αύξηση του κατώτατου μισθού.

Οι υποκλοπές έγιναν από μια ομάδα σερβιτόρων, που έχουν παραπεμφθεί στη Δικαιοσύνη. Οι περισσότερες ηχογραφήσεις έγιναν στο ακριβό εστιατόριο Σόβα ι Πριζατσιέλε της Βαρσοβίας. Στις συνομιλίες που δημοσιοποιήθηκαν πέρυσι, ο Σικόρσκι και ο Ροστόφσκι απολαμβάνοντας χταπόδι έβριζαν τον βρετανό πρωθυπουργό Ντέιβιντ Κάμερον, με τον οποίο ο Σικόρσκι ήταν συμφοιτητής στην Οξφόρδη. Σε ένα άλλο δείπνο, ο Μάρεκ Μπέλκα, διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας (δεν μπορεί να τον απομακρύνει η Κόπατς), μιλούσε με τον πρώην υπουργό Εσωτερικών Μπαρτλομέι Σιενκίβιτς (παραιτήθηκε προ μηνών) για αλλαγή της νομισματικής πολιτικής εάν η Πλατφόρμα των Πολιτών αρχίσει να πέφτει στις δημοσκοπήσεις. Οι αποκαλύψεις είχαν δημοσιευθεί στο εβδομαδιαίο περιοδικό «Wprost».

Μισθοί για «ηλίθιους»
Στις παράνομες ηχογραφήσεις που δημοσιοποιήθηκαν πρόσφατα, η Ελζμπιέτα Μπιενκόφσκα, σήμερα επίτροπος της Πολωνίας υπεύθυνη για την εσωτερική αγορά της ΕΕ και τότε αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, ακούγεται να λέει ότι μόνο ένας ηλίθιος θα εργαζόταν για λιγότερα από 6.000 ζλότι τον μήνα (1.460 ευρώ) – ποσό διπλάσιο του μέσου μηνιαίου μισθού στη χώρα της