Την περασμένη Τρίτη ξυπνήσαμε με το ιδανικό σενάριο ΦΠΑ να έχει πλασαριστεί από τον υπουργό Οικονομικών Γιάνη Βαρουφάκη. Διπλός συντελεστής 6,5% ο χαμηλός για αγορές με πλαστικό χρήμα (9,5% για τους αμετανόητους των χαρτονομισμάτων), 15% ο υψηλός με πέναλτι στο 18% για όσους συνέχιζαν να γυρίζουν την πλάτη σε χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες.
Ο χρόνος ζωής του σεναρίου ήταν λιγότερος από 24 ώρες. Οι θεσμοί απέρριψαν την πρόταση και η κυβέρνηση επανήλθε με Plan B.
Νέα πρόταση. Να αυξηθεί λιγάκι ο συντελεστής στα χαμηλά, το 6,5% να γίνει 7%, το 13% να γίνει 14%, ας κρατήσουμε το 23% όπως είναι ή ιδανικά ας το μειώσουμε λιγάκι στο 22%. Το σενάριο αυτό συνοδευόταν με μετατάξεις προϊόντων από τα χαμηλά στα ρετιρέ του φόρου. Εδινε, κατά τις ελληνικές μετρήσεις, έξτρα έσοδα 850 εκατ. ευρώ και συνοδευόταν από κατάργηση των εκπτώσεων στα νησιά. Απερρίφθη από τους θεσμούς ως ανεπαρκές.
Την Πέμπτη ξαναγυρίσαμε στο αρχικό σενάριο της διαπραγμάτευσης. Ενιαίος συντελεστής. Οι θεσμοί, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, βάζουν στο τραπέζι πρόταση-βόμβα για ενιαίο συντελεστή 23% στον οποίο θα υπαχθούν τα περισσότερα προϊόντα και υπηρεσίες με κάποιες εξαιρέσεις για φάρμακα, βασικά είδη διατροφής, βιβλία και εισιτήρια θεάτρου, τα οποία θα εντάσσονταν σε έναν ειδικό συντελεστή 11%.
«Δεν υπάρχει περίπτωση να περάσει» διαμηνύουν κυβερνητικά στελέχη. Και κάπως έτσι, φθάσαμε το απόγευμα της Παρασκευής αρμόδιες πηγές να δίνουν ως επικρατέστερο το σενάριο του ενιαίου συντελεστή 20% για τα πολλά και 10% για τα λίγα. Αυτό δηλαδή, το οποίο είχε προτείνει σύμφωνα με πληροφορίες η τρόικα στην προηγούμενη κυβέρνηση και είχε απορριφθεί με το γνωστό e-mail Χαρδούβελη να προκρίνει μετάταξη των ξενοδοχείων από το 6,5% στο 13% χωρίς άλλες αλλαγές.
Τα νησιά στο e-mail Χαρδούβελη τη γλίτωναν. Τώρα οι εκπτώσεις στα νησιά του Αιγαίου θεωρούνται σχεδόν χαμένη υπόθεση, όπως και όλες οι εξαιρέσεις οι οποίες στοιχίζουν αθροιστικά στον προϋπολογισμό κάθε χρόνο κάτι λιγότερο από 1 δισ. ευρώ.
Ο ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ. Αν τελικά η μπίλια της διαπραγμάτευσης καθήσει στον συνδυασμό 10%-20% με ενιαίο συντελεστή και χωρίς καμιά εξαίρεση θα υπάρξουν κάποιοι ωφελημένοι. Τα αγαθά τα οποία σήμερα επιβαρύνονται με 23%, μεταξύ των οποίων νεόδμητα ακίνητα, αυτοκίνητα, καύσιμα και λογαριασμοί τηλεφώνου, θα γίνουν φθηνότερα.
Στην αγορά αυτοκινήτου, ήδη με τη διακίνηση των σεναρίων και μόνο κάποιοι πελάτες ξανασκέφτονται τις παραγγελίες τους. Ισως γι’ αυτό κύκλοι του υπουργείου Οικονομικών έλεγαν χθες ότι η φορολόγηση των ΙΧ όποιες αλλαγές κι αν υπάρξουν στον ΦΠΑ δεν θα αλλάξει. Για να μην «καθήσει» η αγορά ΙΧ η οποία έχει δείξει σημάδια ανάκαμψης.
Για τα απαραίτητα – ψωμί, γάλα, φάρμακα – δίνεται μάχη, για να ενταχθούν στον χαμηλό συντελεστή των εξαιρέσεων.
Για τα ξενοδοχεία, το καλό σενάριο αναφέρει 10% (από 6,5%) το εναλλακτικό 20%. Η κατηγοριοποίηση προϊόντων και υπηρεσιών είναι υπό διαπραγμάτευση, αλλά οι θεσμοί απαιτούν το μέγιστο δυνατό δημοσιονομικό αποτέλεσμα. Τα 850 εκατ. ευρώ της ελληνικής πρότασης τους φάνηκαν λίγα.
Συνδυαστικά με τις αλλαγές στους συντελεστές συζητούνται και μέτρα για την αύξηση της εισπραξιμότητας του φόρου. Η λοταρία αποδείξεων είναι μάλλον το πρώτο το οποίο εκτιμάται ότι μπορεί να εφαρμοστεί πιλοτικά από το καλοκαίρι, ενώ αργότερα σχεδιάζονται κίνητρα για τη χρήση καρτών με επιστροφή κεφαλαίου (από 2% έως 10% ανάλογα με την κατηγορία των αγαθών και υπηρεσιών) και όχι ΦΠΑ.
ΟΙ ΤΑΜΕΙΑΚΕΣ. Σε επόμενη φάση, έχει ξαναμπεί στο τραπέζι η διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τη Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων.
Ολα αυτά τα μέτρα όμως είναι συμπληρωματικά. Και οι πληροφορίες από τις συνεδριάσεις του Brussels Group αναφέρουν ότι το κλείσιμο της συμφωνίας περνά από την καθιέρωση ενιαίου συντελεστή. Αν είναι 9%-19%, 10%-20% ή 11%-21% θα φανεί τις επόμενες ημέρες. Και θα αρχίσει να πληρώνεται από την 1η Οκτωβρίου 2015 καθώς η κυβέρνηση επιχειρεί να μη διαταράξει με αλλαγές στον ΦΠΑ την τουριστική περίοδο στη χώρα.