Η εκπαίδευση σε καιρούς κρίσης

Η πρόταση μπορεί να ακούγεται ελκυστική: επιστροφή στα θρανία και μάλιστα χωρίς να πρέπει να κλειστούμε στους τέσσερις τοίχους μιας αίθουσας, αλλά κάτω από τον γαλανό ουρανό της Αθήνας. Οταν όμως βρισκόμαστε μπροστά στην υπαίθρια αίθουσα διδασκαλίας που έχει στηθεί στο αίθριο του Μουσείου Μπενάκη (στην Πειραιώς) τα πράγματα δεν δείχνουν τόσο ιδανικά όσο ακούγονται, καθώς τα 18 θρανία, οι 36 καρέκλες και η έδρα – όλος ο εξοπλισμός της αίθουσας, δηλαδή – γέρνουν κατά επτά μοίρες. Και υποψήφιοι μαθητές και δάσκαλοι θα πρέπει να βρουν την ισορροπία τους για να μπορέσουν να βολευτούν στην ιδιαίτερη αυτή τάξη, η οποία αποτελεί τη νέα εικαστική εγκατάσταση του Ζάφου Ξαγοράρη.

«Πρόκειται για θρανία και καρέκλες που ήταν κατεστραμμένα και δεν χρησιμοποιούνταν από το Γυμνάσιο Καμινίων» μας διευκρινίζει ο αναπληρωτής καθηγητής στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών που έχει ξεχωρίσει με τις εικαστικές του προτάσεις εντός και εκτός συνόρων. «Χρειάστηκε να τα επισκευάσω και στη συνέχεια να τα ξανακαταστρέψω, ώστε να αποκτήσουν όλα τους κλίση επτά μοιρών, τόση δηλαδή ώστε να είναι ανεκτή για να μπορεί να καθήσει κάποιος, αλλά και ενοχλητική ταυτοχρόνως».

ΚΟΜΜΕΝΑ ΘΡΑΝΙΑ. Πριν στήσει το έργο του στο Μουσείο Μπενάκη – είναι η τέταρτη παραγωγή που εντάσσεται στο πλαίσιο του προγράμματος «Καλλιτέχνες σε διάλογο με το Μουσείο Μπενάκη» και υλοποιείται με τη στήριξη του Βρετανικού Συμβουλίου – και κόψει τα πόδια θρανίων και καθισμάτων από τη μια μεριά για να τα κολλήσει στην άλλη και να δημιουργήσει την κλίση, ο 52χρονος καλλιτέχνης είχε κάνει πρόβα προ ημερών με την καλλιτεχνική ομάδα του Γυμνασίου Καμινίων σε έναν κατηφορικό δρόμο του Θησείου. «Το ζήτημα του δημόσιου χώρου κατά τη γνώμη μου συνδέεται με την επικοινωνία και τη διαδικασία της εκπαίδευσης. Το έργο μου αναφέρεται σε μορφές εκπαίδευσης που εφαρμόζονται σε συνθήκες κρίσης, όπως  ένας πόλεμος ή ένας σεισμός, όταν δηλαδή δεν υπάρχει δυνατότητα διδασκαλίας σε στεγασμένο χώρο. Πλαισιώνεται, δε, από αρχειακό υλικό του μουσείου, που σχετίζεται με την εκπαίδευση σε εξωτερικούς χώρους, όπως την περίοδο της  δικτατορίας του Μεταξά ή του Εμφυλίου» σχολιάζει, αφήνοντας σαφώς να διαφανούν οι αναφορές σε διαφορετικές πολιτικοοικονομικές συνθήκες.

Τελικά τι διαπιστώνει; «Γέρνει» η δημόσια εκπαίδευση, της οποίας είναι και ο ίδιος λειτουργός; «Βάλλεται συνολικά και είναι ένα αγαθό που όλοι μας πρέπει να προασπιστούμε. Προσωπικά τάσσομαι υπέρ της διδασκαλίας που βασίζεται στη συζήτηση. Δεν θα ήθελα να δει κάποιος το έργο ως ένα συγκεκριμένο σχόλιο, αλλά ως μια αφορμή, μια διέξοδο για να διερωτηθεί για διάφορα ζητήματα» καταλήγει.

INFO
Zάφος Ξαγοράρης, «Λοξή Τάξη», στο αίθριο του Μουσείου Μπενάκη, Πειραιώς 138 και Ανδρονίκου. Εως 17 Μαΐου.