Στο καμπαρέ «1914» του Μπομπ Γουίλσον

Το ότι ο Μπομπ Γουίλσον εργάζεται πάνω σε ένα νέο θέαμα προφανώς δεν αποτελεί είδηση. Ο πολυσχιδής δημιουργός, που, παρεμπιπτόντως, αναμένεται στην Αθήνα για την έκθεση με τα βιντεοπορτρέτα της Lady Gaga, παραδίδει το «1914», με αναφορές στη φρίκη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, βασισμένο στο διάσημο μυθιστόρημα του Γιάροσλαβ Χάσεκ «Ο καλός στρατιώτης Τσβάιχ» και στο σατιρικό αριστούργημα του Καρλ Κράους «Οι τελευταίες ημέρες της ανθρωπότητας». Με ατμόσφαιρα θεάτρου μπουρλέσκ, καμπαρέ και σπασμωδικών χειρονομιών, σημασία στην ελάχιστη λεπτομέρεια καθ’ υπαγόρευση της χαρακτηριστικής αισθητικής τελειομανίας που διακρίνει τον αμερικανό σκηνοθέτη, το έργο ανέβηκε στο Εθνικό Θέατρο της Πράγας τον περασμένο μήνα. Και συμμετέχει σήμερα και αύριο με δύο παραστάσεις στο φεστιβάλ Σκηνές της Ευρώπης, στη γαλλική πόλη Ρεμς (εκεί όπου ο Αϊζενχάουερ δέχθηκε την άνευ όρων παράδοση της γερμανικής Βέρμαχτ τον Μάιο του 1945).

Ο Μπομπ Γουίλσον δεν επιχειρεί να διηγηθεί μια ενιαία ιστορία, όπως σημειώνει η εφημερίδα «Λιμπερασιόν». Χρησιμοποιεί δύο αφηγητές, τον Αισιόδοξο και τον Απαισιόδοξο, σε ρόλους σχολιαστών. Το «1914» είναι ένα θεατρικό ποίημα που διανύει την καταστροφική πορεία του πολέμου μέσα από σπονδυλωτά επεισόδια. Ενας σταθμός κατάταξης, μια λέσχη αξιωματικών και ένα στρατιωτικό νοσοκομείο παρέχουν το πεδίο δράσης για τα συμβάντα απάνθρωπης και βίαιης συμπεριφοράς. «Νομίζω ότι τα γεγονότα του 1914 συμβαίνουν και το 2014» έγραφε ο σκηνοθέτης σε ένα περυσινό σημείωμά του. «Διαβάστε απλώς την εφημερίδα σήμερα, τα πρωτοσέλιδα, ή ακούστε το δελτίο ειδήσεων στις τηλεοράσεις. Επομένως ακόμη και το 3014 θα παρακολουθούμε την ίδια ιστορία».

«ΧΟΝΤΡΟΣ – ΛΙΓΝΟΣ». Από τις πιο δυνατές στιγμές της παράστασης είναι το ντουέτο των σχολιαστών. Σαν άλλοι Χοντρός και Λιγνός, οι ηθοποιοί Βάτσλαβ Ποστρανέκι και Βλαντίμιρ Γιαβόρσκι δίνουν ρυθμό σε αυτόν τον τρελό χορό που δημιούργησε ο Γουίλσον για να σχολιάσει τις αγριότητες της σύγκρουσης. Το επιχειρεί με την παρέλαση ενός τσίρκου για να παρωδήσει μια στρατιωτική πομπή και να διατηρήσει την εμμονή του με τη θεωρία του ρώσου σκηνοθέτη της πρωτοπορίας Βζέβολοντ Μέγερχολντ: οι ηθοποιοί μετατρέπονται σε μηχανικές μαριονέτες. «Για μένα τα πάντα είναι μουσική» λέει ο Γουίλσον.«Είτε είναι κάποιος που μιλά, οπότε είναι ο τόνος της φωνής, ή ακόμη και όταν δεν μιλά, πάντα ακούγεται κάτι. Ακόμη και η σιωπή είναι μέρος του ηχητικού τοπίου. Ολα λοιπόν είναι ένα μιούζικαλ».

Το «1914» εγκαινιάζει τη σειρά θεατρικών εκδηλώσεων με τον γενικό τίτλο «Conflict Zones» («Ζώνες Σύγκρουσης») που οργάνωσε η Ενωση Θεάτρων της Ευρώπης. «Οποιαδήποτε περιοχή συγκρούσεων ενέχει κίνδυνο και εμείς από την πλευρά μας ως καλλιτέχνες μπορούμε να χτίσουμε γέφυρες προς τις δύο πλευρές βοηθώντας την αποφυγή της επόμενης πολεμικής έκρηξης. Μπορεί να συμβεί κάθε μέρα» είχε επισημάνει ο διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου του Ισραήλ και επικεφαλής της Ενωσης Ευρωπαϊκών Θεάτρων Ιλάν Ρόνεν, κατά την παρουσίαση του επετειακού κύκλου τον περασμένο Μάιο.

INFO
Η παράσταση περιοδεύει στην Πράγα, στη Βουδαπέστη και στο Μιλάνο