Ακόμη πιο υπεύθυνοι από το 2017

Αν μέχρι πρόσφατα το θέμα της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης  ήταν στη διακριτική ευχέρεια των επιχειρήσεων για το αν θα την εφαρμόσουν ή όχι, η νέα οδηγία της Ευρωπαϊκής Ενωσης την οποία υιοθέτησε το Ευρωκοινοβούλιο τον περασμένο Απρίλιο  αλλάζει τα δεδομένα.

Η εκστρατεία «Report or Explain» των περασμένων ετών σε ολόκληρη την Ευρώπη είχε ως αποτέλεσμα την οδηγία «Comply or Explain», με  την οποία από την άνοιξη του 2017 σε όλες τις χώρες-μέλη οι εταιρείες με προσωπικό άνω των 500 ατόμων θα πρέπει να δημοσιοποιούν πληροφορίες για τις περιβαλλοντικές, κοινωνικές και εργασιακές πολιτικές τους.

Στην Ελλάδα σήμερα σχεδόν το 1/3 των μεγάλων επιχειρήσεων (περίπου 50) εφαρμόζει πολιτική δημοσιοποίησης στα τέλη κάθε έτους στοιχείων από τις δράσεις που πραγματοποιεί στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης, αν και ακόμα δεν υπάρχει σχετική υποχρέωση.

Ωστόσο η νέα οδηγία που θα εφαρμοστεί σε δύο χρόνια θα προβλέπει για όλες τις επιχειρήσεις με προσωπικό περισσότερο των 500 ατόμων να περιλαμβάνουν στην έκθεση διαχείρισης του Διοικητικού τους Συμβουλίου μια μη χρηματοοικονομική έκθεση προκειμένου να γνωστοποιούν τις δραστηριότητες και τις πολιτικές τους σε θέματα περιβαλλοντικά, εργασιακά, καταπολέμησης της διαφθοράς και της δωροδοκίας, της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, της εκπαίδευσης,  και της υγείας.

Παρότι η οδηγία δεν δεσμεύει για την έκδοση της σχετικής έκθεσης κοινωνικού απολογισμού, προβλέπει ωστόσο την υποχρέωση των επιχειρήσεων σε περίπτωση που απέχουν από τη δημοσιοποίηση αυτή, να αναφέρουν τον λόγο για τον οποίο το κάνουν.

Η πρακτική αυτή ισχύει εδώ και πολλά χρόνια σε αρκετές χώρες της Βόρειας Ευρώπης. Είναι ο κανόνας «Comply or Explain», δηλαδή είτε συμμορφώσου είτε εξήγησε επιχειρηματολογώντας τον λόγο για τον οποίο δεν το έκανες.

Η υιοθέτηση της νέας κοινοτικής οδηγίας για την ΕΚΕ χρεώνεται – και όχι άδικα – στο ενεργητικό της ελληνικής προεδρίας της ΕΕ που έληξε τον περασμένο Ιούνιο, η οποία προώθησε αποτελεσματικά την πρόταση που είχε καταθέσει ο επίτροπος Μισέλ Μπαρνιέ. Μάλιστα ο τότε ο υπουργός  Ανάπτυξης Κωστής Xατζηδάκης υπό την ιδιότητα του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας είχε χαρακτηρίσει την οδηγία αυτή πρώτο νομοθέτημα για την προώθηση της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης στην Ευρωπαϊκή Ενωση και «εργαλείο» για την προώθηση της επιχειρηματικής παραγωγικότητας που συμβάλλει σε μιαν ευφυή και βιώσιμη ανάπτυξη και προσθέτει αξία «όχι μόνο προς όφελος των μετόχων αλλά και των συμμετοχών και των πολιτών».

 Στην οδηγία για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη, εκτός των επιχειρήσεων, εμπίπτουν και περί τους 6.000 οργανισμούς στους οποίους υπάρχει δημόσια συμμετοχή και συνεργασία.  

 Η ψήφιση της οδηγίας αποτελεί πιλότο και για τις μικρότερες επιχειρήσεις μελλοντικά.

Προκειμένου μάλιστα οι εταιρείες να ανταποκριθούν στο νέο ρυθμιστικό πλαίσιο που έρχεται, ενθαρρύνονται να χρησιμοποιούν πρότυπα και οδηγίες όπως το Global Reporting Initiative, το UN Global Compact, το ISO 26000, η Δήλωση Αρχών του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας, οι Κατευθυντήριες Γραμμές του ΟΗΕ όπως και του ΟΟΣΑ για τις πολυεθνικές επιχειρήσεις.

Της υιοθέτησης της οδηγίας προηγήθηκε στην ΕΕ η εκστρατεία «Report or Explain» (RoΕ Campaign Forum), στην οποία συμμετείχαν 25 σημαντικοί οργανισμοί που κινητοποίησαν και ενημέρωσαν τις εταιρείες και τους οργανισμούς ότι η υποβολή εκθέσεων αειφορίας αποτελεί βασικό εργαλείο υπεύθυνης διοίκησης.

Το Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής. Με αφορμή λοιπόν την εφαρμογή της νέας κοινοτική οδηγίας από  τον Απρίλιο του 2017 στη χώρα μας, η Γενική Γραμματεία Εμπορίου έχει αναλάβει την πρωτοβουλία της διαμόρφωσης Εθνικού Σχεδίου Στρατηγικής, ενώ υλοποιεί και δράσεις εκπαίδευσης για την ενημέρωση και κατάρτιση των επιχειρήσεων. Για την εκπαίδευση τα θέματα που προωθούνται είναι κυρίως των καλών πρακτικών στον τομέα της αγοράς, σε ένα ευρύ φάσμα θεματικών πεδίων όπως η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και η πράσινη επιχειρηματικότητα, με στόχο την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και την κάλυψη των σύγχρονων αναγκών τους.  

Οσον αφορά το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την ΕΚΕ, αυτό αναμένεται να ολοκληρωθεί τις επόμενες ημέρες (το προηγούμενο διάστημα είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση).