Διπλός θρίαμβος για τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ

Αυτό το διήμερο ήταν του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ: ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής παρουσίασε την Τετάρτη ένα επενδυτικό σχέδιο ύψους 315 δισεκατομμυρίων ευρώ. Και χθες, το Ευρωκοινοβούλιο απέρριψε την πρόταση μομφής που είχαν καταθέσει εις βάρος του 76 ευρωβουλευτές για την υπόθεση LuxLeaks. Αυτό το διήμερο θα μπορούσε να είναι ένας διπλός θρίαμβος για τον πρόεδρο της Κομισιόν. Σε σύνολο 650 ευρωβουλευτών, κατά της παραπομπής ψήφισαν 461, υπέρ μόλις 101, ενώ 88 δήλωσαν παρόντες. Το «σκορ» που πέτυχε χθες ήταν καλύτερο από εκείνο που είχε πετύχει στις 22 Οκτωβρίου κατά τη διαδικασία έγκρισης της νέας Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Δύσκολα, όμως, μπορεί να καταγραφεί ως νίκη. Η σκιά για την ευθύνη του στη δημιουργία του φορολογικού παραδείσου που είναι το Λουξεμβούργο, παραμένει. Παραμένει, επίσης, το ερώτημα για τη σύγκρουση συμφερόντων, δεδομένου ότι ως πρόεδρος της Κομισιόν καλείται να σκοτώσει το τέρας που έτρεφε ως πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου.

Ερωτηματικά προκαλεί, ωστόσο, και το επενδυτικό σχέδιο για την απασχόληση, το οποίο υποτίθεται ότι θα ήταν ο ακρογωνιαίος λίθος της πολιτικής του. Αυτά τα 315 δισ. υποτίθεται ότι θα διατεθούν για την τόνωση των επενδύσεων στις υποδομές και σε ορισμένους σημαντικούς τομείς όπως είναι οι νέες τεχνολογίες. Σύμφωνα, όμως, με το σχέδιο που ανακοίνωσε ο Γιούνκερ, το νεοσύστατο ευρωπαϊκό ταμείο στρατηγικών επενδύσεων θα χρηματοδοτηθεί με 5 δισεκατομμύρια σε μετρητά από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ενώ άλλα 16 δισεκατομμύρια ευρώ θα αντληθούν από τον προϋπολογισμό της ΕΕ ως «εγγυήσεις» με την ελπίδα να προσελκύσουν 15πλάσιες ιδιωτικές επενδύσεις. Ο στόχος αυτός, ωστόσο, δεν φαίνεται πολύ ρεαλιστικός στους αναλυτές. Το σχέδιο γεμίζει, επομένως, και με άλλα βέλη τη φαρέτρα των επικριτών του προέδρου. Μπορεί με την παρουσίαση του σχεδίου η Ευρώπη να δείχνει ότι στρέφεται στην ανάπτυξη, αλλά η στροφή αυτή είναι κυρίως συμβολική. Οπως σημειώνει η «Μοντ», η πρόταση Γιούνκερ δεν είναι σε καμία περίπτωση στο ύψος των προσδοκιών. Δεν είναι καν σαφές ποια επενδυτικά σχέδια θα χρηματοδοτηθούν από το νεοσυσταθέν ταμείο, ενώ θεωρείται σίγουρο ότι η τελική λίστα χρηματοδότησης θα είναι προϊόν σκληρών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στα κράτη-μέλη της ΕΕ.

Το αντεπιχείρημα του προέδρου της Κομισιόν είναι ότι σκοπός του σχεδίου δεν είναι η επιβάρυνση του δημόσιου χρέους. «Δεν έχουμε μια μηχανή που τυπώνει χρήμα» τόνισε στο Ευρωκοινοβούλιο. Σε αυτό που υποτίθεται ότι είναι ο ναός της ευρωπαϊκής δημοκρατίας, το σχέδιο χαιρετίστηκε ως μια καλή αρχή. Και οι τρεις βασικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου ωστόσο (κεντροδεξιά, κεντροαριστερά και φιλελεύθεροι) τόνισαν ότι το επενδυτικό ταμείο θα έπρεπε να ξεκινήσει με μεγαλύτερο κεφάλαιο. Πιο επικριτικοί ήταν οι ευρωβουλευτές της Ακρας Δεξιάς, της Αριστεράς και των Πρασίνων που χαρακτήρισαν το σχέδιο «φάρσα». Οι εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Αριστεράς ειδικότερα σημείωσαν ότι με βάση το σχέδιο το Δημόσιο αναλαμβάνει το επενδυτικό ρίσκο, ενώ οι ιδιώτες θα καρπωθούν τα κέρδη. Ενστάσεις ως προς την αποτελεσματικότητα διατύπωσαν επίσης τόσο το Παρίσι όσο και η Ρώμη.