Σφήνα του Πούτιν ανάμεσα στη Μέρκελ και τον Σταϊνμάγερ

«Ανοησίες» χαρακτήρισε χθες η εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών τα σχόλια για διαφοροποίηση του υπουργού Φρανκ – Βάλτερ Σταϊνμάγερ από την καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ απέναντι στη Ρωσία. Η ενιαία στάση της γερμανικής κυβέρνησης είναι «αρραγής» διαβεβαίωσε και ο εκπρόσωπος της Μέρκελ.

Το Βερολίνο δεν θέλει να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι ο Πούτιν διασπά το μέτωπο της Δύσης στην κρίση της Ουκρανίας – ακόμη περισσότερο ότι διασπά τη γερμανική κυβέρνηση. Στην ουκρανική κρίση μόνο οι Γερμανοί μιλούσαν επί ίσοις όροις με τους Ρώσους. Μέρκελ και Πούτιν τα είπαν πάνω από 40 φορές, συναντήθηκαν και κατ’ ιδίαν για τέσσερις ώρες στο περιθώριο της διάσκεψης του G20. Η διαπραγμάτευση ήταν άκαρπη και η Μέρκελ προειδοποίησε για τον κίνδυνο «ανάφλεξης» στην Ευρώπη εξαιτίας της Ρωσίας και της επιστροφής στη λογική των σφαιρών επιρροής. Για πρώτη φορά η καγκελάριος χρησιμοποίησε τέτοιους τόνους.

Η αντίθετη τακτική. Ο Πούτιν ακολουθούσε ακριβώς αντίθετη τακτική. Ενώ το κανάλι ρωσικής προπαγάνδας Russia Τoday εκπέμπει ήδη και στα γερμανικά, ο Πούτιν έδωσε τριαντάλεπτη συνέντευξη στο πρώτο γερμανικό κανάλι ARD που μεταδόθηκε στην κυριακάτικη εκπομπή υψηλής τηλεθέασης του Γκίντερ Γιάουχ. Προχθές δέχθηκε στο Κρεμλίνο τον υπουργό Εξωτερικών Φρανκ – Βάλτερ Σταϊνμάγερ μετά τη συνάντηση με τον ρώσο ομόλογό του Λαβρόφ. Ακολούθησε η προτροπή του Σταϊνμάγερ να είναι όλοι συγκρατημένοι στη φρασεολογία.

Ηταν, τουλάχιστον όσον αφορά τη δημιουργία κλίματος, μια σαφής διαφοροποίηση από τη Μέρκελ και ένα είδος σύγχρονης οστπολιτίκ. Για τη γενιά των Σοσιαλδημοκρατών στην οποία ανήκει ο Σταϊνμάγερ, η οποία διαμορφώθηκε σε μεγάλο βαθμό από τον Βίλι Μπραντ, η Ρωσία δεν ήταν απλώς ο αντίπαλος της Δύσης την εποχή του Ψυχρού Πολέμου. Ηταν και η χώρα που συνέβαλε αποφασιστικά στο να ηττηθούν οι Ναζί. Και στο θέμα της Ουκρανίας ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών βαδίζει σε μια λεπτή γραμμή, γνωρίζοντας ότι 25 χρόνια μετά την πτώση του Τείχους η χώρα αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια νέα διαίρεση της Ευρώπης. «Εάν ο κ. Σταϊνμάγερ ασκεί δική του διπλωματία δίπλα στην καγκελάριο είναι άκρως επικίνδυνο» δήλωσε στο «Σπίγκελ» ο τρίτος κυβερνητικός εταίρος, ο βαυαρός πρωθυπουργός και πρόεδρος του CSU Χορστ Ζεεχόφερ. Η αιχμηρή δήλωσή του απευθυνόταν και στους συντηρητικούς. Διότι η Γερμανία είναι χωρισμένη στα δύο: στους αντιπάλους του Πούτιν και στους υποστηρικτές του.

Η διάσκεψη. Στους τελευταίους ανήκουν περίπου 700 άτομα που συμμετείχαν την Κυριακή στη διάσκεψη του μηνιαίου ακροδεξιού περιοδικού «Compact». Η συμμετοχή κόστιζε έως 350 ευρώ για το εννιάωρο πρόγραμμα εισηγήσεων σε ξενοδοχείο του Βερολίνου, κεκλεισμένων των θυρών, με θέμα «Ειρήνη με τη Ρωσία – για μια κυρίαρχη Ευρώπη».  

Ο διοργανωτής, διευθυντής του περιοδικού, Γιούργκεν Ελζέσερ είναι πρώην ακροαριστερός που μεταπήδησε στο άλλο άκρο. Απευθύνεται στους εχθρούς της ΕΕ, ρατσιστές και πάσης φύσεως συνωμοσιολόγους. Προπαγανδίζει την «ευρασιατική γέφυρα» Πεκίνο, Μόσχα, Βερολίνο, Παρίσι ως αντίβαρο στην «κυριαρχία του αμερικανικού κεφαλαίου», αναζητά συμμαχίες με ακροδεξιά κόμματα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Παρόντες ήταν ο αντιπρόεδρος της Εναλλακτικής για τη Γερμανία Αλεξάντερ Γκάουλαντ, εκπρόσωπος του δεξιού ελβετικού κόμματος SVP, o νομικός Καρλ Αλμπρεχτ Σαχτσνάιντερ που είχε προσφύγει κατά του μηχανισμού στήριξης στην ευρωκρίση και τώρα υποστηρίζει το «δικαίωμα στην απόσχιση». Τα περισσότερα χειροκροτήματα όμως απέσπασε ο 92χρονος Εγκον Μπαρ, εμπνευστής της ρεαλπολιτίκ του Βίλι Μπραντ. Οχι ως εισηγητής, αλλά με έναν χαιρετισμό. Παρ’ όλα αυτά είναι «δύσκολο να εξηγηθεί», έγραψε η αριστερή «Ταγκεστσάιτουνγκ», «πώς ένας από τους πιο αξιόλογους πολιτικούς της μεταπολεμικής Γερμανίας» βρέθηκε σε αυτό το συνονθύλευμα.