H τέχνη της ζωής

«Η άλλη Μποβαρί»: Στη «Μαντάμ Μποβαρί» του 1856, το λογοτεχνικό ντεμπούτο του Φλομπέρ, μια νεαρή κοπέλα (το alter ego του συγγραφέα της;) αφήνει το μοναστήρι όπου μεγάλωσε και αναζητά σε αγκαλιές συζύγων και εραστών μια διέξοδο από ένα ανδροκρατούμενο σύστημα που την καταπιέζει ακόμη και διά της αγάπης. Μέχρι που εκείνη αυτοκτονεί εξασφαλίζοντας τη μόνη φυγή που της είναι προσιτή. «Είναι ένα βιβλίο στο οποίο δεν συμβαίνει τίποτα, κι όμως έχει ενδιαφέρον» ακούγεται κάποια στιγμή να λέει η Τζέμα Αρτερτον, η ηθοποιός που ενσαρκώνει την κεντρική ηρωίδα του φιλμ.

Εχει απόλυτο δίκιο: Το μεγαλείο της φαινομενικά ρεαλιστικής γραφής του Φλομπέρ έγκειται στον τρόπο με τον οποίο είναι σε θέση να συλλάβει τη νωθρότητα της μεσοαστικής τάξης, μιας και κάθε λεπτομέρεια στο βιβλίο είναι στενά συνδεδεμένη με αυτές που έχουν προηγηθεί ή και που ακολουθούν. Με έναν τρόπο μάλιστα που δεν θα μπορούσε να είναι εμφανής στη δική μας καθημερινότητα, καθιστώντας την απολύτως συναρπαστική.

Στην «Αλλη Μποβαρί» της Αν Φοντέν, η Τζέμα μετακομίζει με τον άνδρα της, από το Λονδίνο στην επαρχία της Νορμανδίας, όπου ωστόσο ο αρχικός ενθουσιασμός τους για τη μαγεία της γαλλικής επαρχίας αναμένεται σύντομα να εξαφανιστεί. Ανεβαίνει όμως ο ενθουσιασμός του Μαρτέν (ο υπέροχος Φαμπρίς Λουκινί), ενός φούρναρη που γοητεύεται τόσο από την ίδια όσο και από τη ζωή της, καθώς η τελευταία γειτνιάζει επικίνδυνα με αυτήν της ηρωίδας του Φλομπέρ: ακόμα και το επώνυμό της είναι Μποβαρί! Φοβούμενος λοιπόν πως το αντικείμενο του πόθου του ενδέχεται να αυτοκτονήσει, κάνει ό,τι μπορεί για να αποτρέψει το μοιραίο κακό.

Η τέχνη βέβαια μιμείται τη ζωή, όχι από επιλογή, αλλά από ανάγκη – αξίωμα που λειτουργεί και αντίστροφα. Και η Αν Φοντέν ξεκινά, όχι από τη Μαντάμ Μποβαρί, αλλά από ένα μυθιστόρημα της Πόσι Σίμοντς που καταπιάνεται με αυτή την αντιπαραβολή, κατορθώνοντας να τονίσει όλα τα σωστά σημεία, δίχως ποτέ η ταινία να χάνει την ελαφράδα μιας σημαίνουσας μεν, αραχνοΰφαντης δε ρομαντικής κομεντί. Δίχως να πρόκειται για κάτι το συνταρακτικό (οι περισσότεροι χαρακτήρες παραμένουν χάρτινοι μέχρι τέλους), είναι και αυτό ένα κάποιο επίτευγμα.

Βαθμοί: 5