Νέο ψαλίδι 10% έρχεται στις επικουρικές συντάξεις

Μείωση κατά 10% στις επικουρικές συντάξεις για ένα εκατομμύριο συνταξιούχους του Ενιαίου Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης (ΕΤΕΑ) αναμένεται το 2015, σύμφωνα με την Πανελλήνια Ομοσπονδία Προσωπικού Οργανισμών Κοινωνικής Πολιτικής (ΠΟΠΟΚΠ). Σε δήλωσή του στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της ΠΟΠΟΚΠ Θανάσης Καποτάς τονίζει ότι η επερχόμενη νέα μείωση στις επικουρικές συντάξεις (πέραν του 5,2% που έγινε από 17/1/2014) θα είναι της τάξεως του 10%. Τα στοιχεία του εννεαμήνου 2014 «φωτογραφίζουν» πιο δυσοίωνη την κατάσταση για το 2015 με τις εισφορές στο 1,5 δισ. ευρώ και τις παροχές στα 2,15 δισ. ευρώ. Το έλλειμμα εννεαμήνου στο ΕΤΕΑ κλείδωσε στα 305 εκατ. ευρώ και για το 2015 φαίνεται να κλείνει στα 350 εκατ. ευρώ. Παρά τη χρηματοδότηση του Ταμείου από το Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ) διαφαίνεται μεγάλο έλλειμμα για το επικουρικό. «Με δεδομένα τα χρηματοοικονομικά στοιχεία του Ταμείου και τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος, η μείωση των επικουρικών συντάξεων για το 2015 εκτιμάται πάνω από 10%» παρατηρεί ο κ. Καποτάς.

ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Το ΕΤΕΑ λειτουργεί σύμφωνα με διανεμητικό σύστημα προκαθορισμένων εισφορών με νοητή κεφαλαιοποίηση για όσους ασφαλίστηκαν από το 2001 (με ατομικές μερίδες). Το ίδιο σύστημα θα ισχύει και για τους ασφαλισμένους πριν από το 2001, για τον χρόνο ασφάλισής τους από 1/1/2015 και μετά. Πλέον το Ταμείο λειτουργεί ως φορέας «καθορισμένων εισφορών» και όχι «παροχών». Δηλαδή ο ασφαλισμένος, ανεξάρτητα από τις εισφορές που έχει δώσει, δεν έχει την παραμικρή εγγύηση για το ύψος της σύνταξής του στο τέλος του εργάσιμου βίου.

Η λεγόμενη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος που εφαρμόζεται από φέτος – πρώτο χρόνο λειτουργίας του ΕΤΕΑ – κρύβει και νέες μειώσεις (πέραν του 5,2% από 1/7/2014), καθώς κάθε τρίμηνο το ύψος των συντάξεων που αποδίδεται θα επανεξετάζεται με βάση αυτή τη ρήτρα. Μάλιστα αποκαλύπτεται ότι κατά τη διάρκεια υπολογισμού της πρόσφατης μείωσης στο ΕΤΕΑ και ενώ στις προθέσεις της ηγεσίας του υπουργείου Εργασίας ήταν η μείωση να κυμαίνεται μεταξύ 5% και 8%, ο συντελεστής βιωσιμότητας του Ταμείου υπολογίσθηκε με βάση τα έσοδα του ΕΤΕΑ το πρώτο τετράμηνο του 2014. Εάν λαμβάνονταν υπόψη για τον καθορισμό του κρίσιμου συντελεστή τα έσοδα του Ταμείου το 2013, τότε η μείωση θα έπρεπε να είναι σχεδόν τριπλάσια, φθάνοντας το 15%.

ΣΕΙΡΑ ΑΛΛΑΓΩΝ. Σημειώνεται ότι με τον ίδιο τρόπο οι μειώσεις θα εφαρμοστούν και στα υπόλοιπα επικουρικά ταμεία, που δεν υπάγονται στο ΕΤΕΑ, από 1/1/2015.

Οπως παρατηρεί ο Θανάσης Καποτάς, η στόχευση του Ν. 4052/2012 δεν είναι μόνο τα αποθεματικά των εντασσόμενων πλεονασματικών Ταμείων αλλά και μια σειρά από αλλαγές:

n Καταργεί το διανεμητικό σύστημα και καθιερώνει ένα καθαρά κεφαλαιοποιητικό σύστημα με τη δημιουργία ατομικών μερίδων ασφαλισμένων.

n Καθορίζει το ποσό σύνταξης με δημογραφικά δεδομένα από επίσημους πίνακες θνησιμότητας.

n Εισάγει το πλασματικό ποσοστό επιστροφής που θα εφαρμόζεται στις συνολικά καταβληθείσες εισφορές.

n Πρωτοπορεί εισάγοντας την επιλογή ή όχι της μεταβίβασης της σύνταξης στα δικαιοδόχα μέλη κατά τη στιγμή της συνταξιοδότησης του ασφαλισμένου.

n Προβλέπει συντελεστή βιωσιμότητας ο οποίος θα αναπροσαρμόζεται σε ετήσια βάση στις νέες και στις ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις, μέσω ενός μηχανισμού μειωμένης τιμαριθμικής αναπροσαρμογής, ανάλογα με τις καταβαλλόμενες εισφορές.

n Επιβάλλει μηδενικό έλλειμμα.

Αν προκύψει έλλειμμα δεν αποκλείεται η αναπροσαρμογή της σύνταξης κάθε τρίμηνο με πρόταση της Εθνικής Αναλογιστικής Αρχής – αποκλειόμενης κάθε μεταφοράς πόρων από τον κρατικό προϋπολογισμό.

Σημειώνεται ότι έχουν γίνει τέσσερις μειώσεις στις επικουρικές συντάξεις από το 2011 μέχρι σήμερα, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε απώλειες από 24 έως 272 ευρώ ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.

ΕΚΑΤΟ ΔΟΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΟΑΕΕ. Διευκρινίσεις και οδηγίες για την εφαρμογή της νέας ρύθμισης χρεών με τις έως και 100 δόσεις δίνει με εγκύκλιό του ο ΟΑΕΕ, επισημαίνοντας ότι βασική προϋπόθεση για την ένταξη στη ρύθμιση είναι η πληρωμή των τρεχουσών εισφορών από τον Οκτώβριο και μέχρι την υπαγωγή στη ρύθμιση. Στη νέα ρύθμιση μπορούν να υπαχθούν όλοι οι ασφαλισμένοι (ενεργοί και σε διακοπή, σε κύρια και επικουρική ασφάλιση ΟΑΕΕ), πλην των προαιρετικά ασφαλισμένων (αυτασφάλιση).

Ο οφειλέτης μπορεί να ρυθμίσει ληξιπρόθεσμες ασφαλιστικές οφειλές έως τις 31/8/2014, οι οποίες:

n Δεν τελούν σε οποιοδήποτε καθεστώς ρύθμισης, διευκόλυνσης, διακανονισμού ή άλλης νομοθετικής ρύθμισης τμηματικής καταβολής.

n Εχουν υπαχθεί σε άλλες ρυθμίσεις και είναι ενεργές.

n Τελούν σε αναστολή διοικητική ή δικαστική ή εκ του νόμου.

Οι προαναφερόμενες οφειλές δεν μπορούν να υπερβαίνουν το ένα εκατομμύριο ευρώ  κύριας οφειλής. Για οφειλές άνω του ενός εκατομμυρίου ευρώ  παραμένει σε ισχύ η ρύθμιση «νέα αρχή» του Ν. 4152/2013.

Δεν μπορούν να υπαχθούν στην παρούσα ρύθμιση οφειλές από αναγνωρίσεις χρόνου και χρόνου προαιρετικής ασφάλισης (αυτασφάλιση).

Οι αιτήσεις μπορούν να γίνουν στα κατά τόπους καταστήματα του ΟΑΕΕ ή του ΚΕΑΟ (εφόσον έχουν μεταφερθεί σε αυτό οι οφειλές), ενώ δεν έχει ακόμη ανοίξει πλατφόρμα για ηλεκτρονικές αιτήσεις. Η πρώτη δόση θα καταβάλλεται σε τράπεζες ή ΕΛΤΑ έως την 21η ημέρα του μήνα υποβολής της αίτησης ή του μήνα που ακολουθεί και αν δεν είναι εργάσιμη, την επόμενη εργάσιμη ημέρα.