Χρηστικά αντικείμενα τοποθετούνται πάνω στις χορδές του πιάνου, διάφορα μικρόφωνα είναι συνδεδεμένα με έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή ο οποίος επεξεργάζεται τον ήχο ζωντανά και στη συνέχεια τον στέλνει σε μια surround εγκατάσταση 24 καναλιών «τοποθετώντας» το κοινό μέσα στο πιάνο! Αυτό είναι το «Expanded piano» του Σταύρου Γασπαράτου, το νέο του σόλο πρότζεκτ, το οποίο θα παρουσιάσει αύριο στο νεοϋρκέζικο κοινό. Η ιδέα, εξηγεί ο δημιουργός, στηρίζεται στο «Prepared piano» (προετοιμασμένο πιάνο) που έχει τη ρίζα του στις διάσημες συνθέσεις του Τζoν Κέιτζ (του δημιουργού της διάσημης πλέον σύνθεσης «4’33», από το 1952, που εκτελείται χωρίς να παιχτεί ούτε μια νότα!).
Τέχνη και τεχνολογία θα μπορούσε να είναι ένας από τους υπότιτλους της εν λόγω παράστασης. Μπορούν να υπάρξουν αρμονικά ή μία από τις δύο πάντοτε θα υπερέχει; Ο Σταύρος Γασπαράτος εξηγεί πως «η τεχνολογία συνοδεύει την τέχνη από πολύ παλιά. Το ίδιο το πιάνο είναι ένα όργανο με απίθανη τεχνολογία. Το να αρνείσαι να τη χρησιμοποιήσεις είναι απλώς ηλίθιο κατά την άποψή μου. Φυσικά υπάρχει πάντα κίνδυνος να καπελώσει την τέχνη, αλλά υπάρχουν και τόσοι άλλοι…». Ο βραβευμένος συνθέτης με σημαντική παρουσία στον χώρο του θεάτρου και του κινηματογράφου θα δώσει αυτή τη «μάχη» στη αίθουσα του EMPAC στη Νέα Υόρκη. Με αυτό το πρότζεκτ επιχειρεί να ενώσει κατά κάποιον τρόπο το πιάνο με τις δυνατότητες ενός υπολογιστή για παραγωγή ήχου και να γράψει μουσική που να μπορεί να παιχτεί ζωντανά από αυτό το «νέο» όργανο. «Δεν με αφορά όμως μόνο το τεχνικό κομμάτι του εγχειρήματος, αλλά η μουσική που προκύπτει. Η συνύπαρξη άλλωστε της κλασικής φόρμας με έναν ήχο του σήμερα είναι πάντα κάτι που με ενδιαφέρει».
Μπορεί η τεχνολογία να καλύψει τις μουσικές ελλείψεις; «Ισως να μπορεί. Αν όμως η μουσική που παράγει κάποιο παιδί, οπουδήποτε, μου αρέσει δεν θα ασχοληθώ με το ποιες μουσικές γνώσεις τού λείπουν. Είναι γεγονός πάντως ότι όσο περισσότερες γνώσεις έχεις πάνω σε αυτό που κάνεις τόσο πιο ελεύθερος είσαι να δημιουργήσεις. Εμένα μου λείπει πάντα ο χρόνος να μελετήσω τόσο το κλασικό κομμάτι της μουσικής όσο και το μέρος της τεχνολογίας».
INFO
To «Expanded piano» παρουσιάζεται αύριο στη Νέα Υόρκη. Ο Σταύρος Γασπαράτος «υπογράφει» τη μουσική στις παραστάσεις «Ποιος σκότωσε τον σκύλο τα μεσάνυχτα;» {LF}(από 26/11 στο θέατρο Θησείο) και «Ο θείος Βάνιας» (από 5/12 στο θέατρο Δημήτρης Χορν)