Ροκ, ρεκόρ και μπίζνες

Η μεγαλύτερη κυκλοφορία άλμπουμ στην ιστορία της μουσικής; Ή η πιο έξυπνη εμπορική κίνηση του δαιμόνιου Μπόνο; Μετά τη στρατηγική του μάρκετινγκ καιρός είναι να ακούσουμε – επιτέλους – και τα τραγούδια του συγκροτήματος

Βασισµένο σε µια λογική που προφανώς θεωρεί ότι η κυκλοφορία ενός άλµπουµ δεν είναι από µόνη της κάτι σπουδαίο, το µάρκετινγκ παρουσίασε εσχάτως κάµποσες στρατηγικές προώθησης που υποτίθεται ότι ριζοσπαστικοποιούν τη διανοµή της µουσικής.

Τα τελευταία ένα ή δύο χρόνια, έγιναν τα εξής: η Μπιγιονσέ, χωρίς να βγάλει τσιµουδιά, διέθεσε το επώνυµο άλµπουµ της στο διαδικτυακό κατάστηµα iTunes. Ο Jay Z πούλησε στη Samsung «αντίτυπα» του «Magna Carta Holy Grail» και εκείνη µε τη σειρά της τα πρόσφερε σε πελάτες της. Ο Eminem αποκάλυψε το «Marshal Mathers LP 2» την ίδια ηµέρα µε την τελευταία εκδοχή του βιντεογκέιµ «Call of Duty» που περιείχε ένα τραγούδι του, ενώ η Κέιτι Πέρι παρουσίασε το τραγούδι «Roar» σε συνεργασία µε την Pepsi και το MTV. Φαίνεται πως οι U2, έπρεπε να βρουν κάτι που θα έκανε τα παραπάνω να µοιάζουν βαρετά.

Ο 13ος δίσκος τους με τον τίτλο «Songs of Innocence», όμοιος παρά ένα «s» με έναν παλαιότερο του Ντέιβιντ Αξελροντ και με αναφορές στον Γουίλιαμ Μπλέικ, ανακοινώθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου, στην εκδήλωση της Apple για την παρουσίαση του τελευταίου iPhone.

Το συγκρότημα και η εταιρεία δεν συναντήθηκαν σαν δύο άγνωστοι: η κυκλοφορία του «How to dismantle an atomic bomb» είχε συγχρονιστεί με το ντεμπούτο του iPod, το οποίο τροφοδοτήθηκε τότε με τον πλήρη κατάλογο των U2. Αυτή τη φορά, όπως ανακοίνωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Apple Τιμ Κουκ, το νέο άλμπουμ προστέθηκε αυτόματα στη «δισκοθήκη» όλων των συνδρομητών του iTunes. Ακόμη και όσοι δεν το είχαν παραγγείλει, όσοι δεν γούσταραν την μπάντα βρε αδερφέ, θα το έβρισκαν να τους περιμένει στον λογαριασμό τους.

ΕΡΧΕΤΑΙ ΚΑΙ ΤΟ CD. Να διευκρινιστεί εδώ ότι μιλάμε για 500 εκατ. συνδρομητές – χώρια εκείνους που στις 13 Οκτωβρίου θα μπορούν να προμηθευτούν το κανονικό CD. «Μέρος του DNA αυτής της μπάντας ήταν πάντα να απευθύνουμε τη μουσική μας σε όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους γίνεται» έγραφε στην επίσημη ιστοσελίδα των U2 ο αρχηγός τους – δήλωση, που σε συνδυασμό με την ασταμάτητη φιλανθρωπία του Μπόνο κάνει λίγο πιο έντονο το υπόστρωμα μεσσιανικού συνδρόμου που κοντεύει να τον χαρακτηρίσει.

Οπως και να ΄χει, αυτή τη φορά οι Ιρλανδοί παρέδωσαν ένα δίσκο «προσωπικό», με τον οποίο προσπαθούν να καταλάβουν «γιατί θέλαμε να κάνουμε συγκρότημα, τις σχέσεις γύρω από την μπάντα, τις φιλίες μας, τις σχέσεις μας, την οικογένειά μας. Ολος ο δίσκος είναι πρώτα ταξίδια – γεωγραφικά, πνευματικά, σεξουαλικά. Και αυτό είναι δύσκολο. Αλλά το καταφέραμε».

Ενα ερώτημα είναι αν η δωρεάν διάθεση του «Songs of Innocence» με αυτό τον τρόπο (και οι Radiohead ή οι Nine Inch Nails έχουν «χαρίσει» άλμπουμ τους, πιο αυτόνομα όμως) μπορεί να εκληφθεί ως κίνηση δήθεν καλής προαίρεσης, πίσω από την οποία κρύβεται η συνεργασία μιας μπάντας γεμάτης αμφιβολίες για το μέλλον της και μιας υπηρεσίας που βλέπει το κοινό να στρέφεται στο φθηνό streaming του Spotify. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, επίσης, πολλοί ήταν εκείνοι που θέλησαν να αφαιρέσουν από το iTunes «τον ιό που λέγεται U2», για αυτό και η Apple πρόσφερε την αναγκαία λειτουργία.

Ανακοίνωσε δε ότι 33 εκατ. ακροατές το άκουσαν, νούμερο που δεν το λες και μικρό. Εστω κι έτσι, το χειρότερο με όλα αυτά δεν είναι απλώς η νοοτροπία «μαζί με τις αγορές σας, δώρο CD» αλλά η ολοένα εντονότερη θολούρα μεταξύ καλλιτεχνικών και άλλων προϊόντων. Η απόστασή τους γίνεται πλέον τόσο μικρή, οι γέφυρες ανάμεσα σε μουσική και κινητά, αναψυκτικά ή βιντεογκέιμ χτίζονται με τόση συχνότητα ώστε για όποιον στέκεται από κάτω τους, σε λίγο δεν θα φαίνεται ούτε ο ουρανός.