Το Λονδίνο πήγε Εδιμβούργο

Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας Ντέιβιντ Κάμερον παρακάλεσε χθες από το Εδιμβούργο τους Σκωτσέζους να μη διαλύσουν «την οικογένεια των εθνών που αποτελούν το Ηνωμένο Βασίλειο», λέγοντας ότι «θα του ραγίσει την καρδιά» εάν στο δημοψήφισμα της ερχόμενης Πέμπτης επιλέξουν την ανεξαρτησία. Σε μια ασυνήθιστα συναισθηματικά φορτισμένη ομιλία ο Κάμερον ζήτησε από τους Σκωτσέζους να προσέλθουν στις κάλπες της 18ης Σεπτεμβρίου με το μυαλό και την καρδιά και μίλησε για την κοινή ιστορία που συνδέει τη Σκωτία με την Αγγλία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία. Προειδοποίησε πάντως ότι μια ανεξάρτητη Σκωτία δεν θα μπορέσει να διατηρήσει τη στερλίνα ως νόμισμα, θα απολέσει θέσεις εργασίας προς τον Νότο και θα αποδυναμωθεί η άμυνα της χώρας.

Η επίσκεψη του πρωθυπουργού στο Εδιμβούργο, όπου επίσης βρέθηκαν χθες και οι ηγέτες των άλλων δύο μεγάλων κομμάτων, ο Εντ Μίλιμπαντ των Εργατικών και ο Νικ Κλεγκ των Φιλελεύθερων Δημοκρατών, που συμμετέχουν στην κυβέρνηση, δείχνει τον πανικό που έχει καταλάβει τον πολιτικό κόσμο της Βρετανίας απέναντι στην πιθανότητα να αποσχισθεί η Σκωτία έπειτα από 307 χρόνια ένωσης. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι τα δύο αντίπαλα στρατόπεδα συγκεντρώνουν ίδια ποσοστά ενώ μέχρι πριν από έναν μήνα το «όχι» φαινόταν να προηγείται άνετα. Και τα τρία βρετανικά κόμματα έχουν προσφέρει στη Σκωτία μεγαλύτερη αυτονομία, προκειμένου να πείσουν τους ψηφοφόρους να ταχθούν υπέρ της διατήρησης της ένωσης.

Ο πρωθυπουργός, από τον οποίο πολλοί ζητούν ήδη να παραιτηθεί σε περίπτωση που η Σκωτία αποχωρήσει από το Ηνωμένο Βασίλειο, προειδοποίησε τους Σκωτσέζους ότι μια πιθανή απόσχιση θα είναι για πάντα. «Μπορεί ο κόσμος να πάρει αυτό το δημοψήφισμα ως εκλογές – ότι δηλαδή παίρνεις μια απόφαση και πέντε χρόνια αργότερα μπορείς να την αλλάξεις. Ομως είναι κάτι πολύ διαφορετικό: αυτή είναι μια απόφαση για τον επόμενο αιώνα. Ενδιαφέρομαι περισσότερο για τη χώρα μου παρά για το κόμμα μου» είπε ο Κάμερον κατά τη διάρκεια μιας επίσκεψης που πραγματοποίησε στα γραφεία της ασφαλιστικής εταιρείας Scottish Widows στο Εδιμβούργο. «Ενδιαφέρομαι πάρα πολύ για αυτήν την εκπληκτική χώρα, το Ηνωμένο Βασίλειο, που χτίσαμε όλοι μαζί. Θα με συνέτριβε εάν αυτή η οικογένεια των εθνών που συγκροτήσαμε διαλυθεί». Ο ηγέτης των Συντηρητικών δεν εμφανίστηκε σε κάποια συγκέντρωση ή στον δρόμο, όπου πολλοί Σκωτσέζοι εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους γι’ αυτόν. Αλλωστε η Σκωτία παραδοσιακά ψηφίζει Κεντροαριστερά: το 2010 από τους 59 σκωτσέζους βουλευτές που πήγαν στη Βουλή των Κοινοτήτων μόνο ένας ανήκε στους Τόρις.

Οι επιπτώσεις της απόσχισης θα είναι τεράστιες για τη Βρετανία, με δεδομένη τη θέση της στην οικονομία ως μέλους του G8, ως μέλους του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ενωσης και μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Επίσης πολλές μεγάλες εταιρείες προειδοποίησαν για τις πιθανές εξελίξεις. Η Standard Life ανακοίνωσε ότι θα μεταφέρει τα γραφεία της στην Αγγλία, ενώ ο πρόεδρος της πετρελαϊκής εταιρείας ΒΡ Μπομπ Ντάντλεϊ είπε ότι το μέλλον των πετρελαίων της Βόρειας Θάλασσας θα είναι καλύτερο σε μια ενωμένη Βρετανία.

Επειτα από ένα αποτέλεσμα υπέρ της ανεξαρτησίας, το Λονδίνο και το Εδιμβούργο θα εμπλακούν σε διαπραγματεύσεις διάρκειας 18 μηνών για το πώς θα μοιράσουν τα πάντα – από το πετρέλαιο της Βόρειας Θάλασσας και τη συμμετοχή στην ΕΕ έως τη μεγάλη βάση πυρηνικών υποβρυχίων στο Φασλέιν.

Στην καρδιά της συζήτησης, όμως, βρίσκεται το τι θα γίνει με το νόμισμα. Οι σκωτσέζοι εθνικιστές επιθυμούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν τη στερλίνα μέσω μιας νομισματικής ένωσης με το Ηνωμένο Βασίλειο, όμως τα μεγάλα βρετανικά κόμματα το αρνούνται. Μια ήδη τοξική κατάσταση έχει διαμορφωθεί για τη στερλίνα που είναι το τέταρτο σε συχνότητα ανταλλάξιμο νόμισμα στον πλανήτη. Εχει πέσει στη χαμηλότερη ισοτιμία των τελευταίων 10 μηνών έναντι του δολαρίου: 1,6052.