Ανακαλύπτουν ξανά το 3-5-2

Το Παγκόσμιο Κύπελλο έχει μακρά παράδοση στην καινοτομία της τακτικής. Μπορεί το Θαύμα της Βέρνης να απέτρεψε την Ουγγαρία από το να κατακτήσει το τρόπαιο το 1954 αλλά οι Υπέροχοι Μαγυάροι άφησαν κληρονομιά το σύστημα 3-2-3-2. Το 1958, χάρη στην επιρροή του επίσης Μαγυάρου Μπέλα Γκούτμαν, που τότε ήταν προπονητής της Σάο Πάολο, η Βραζιλία εξέλιξε την τακτική 4-2-4 στην οποία στηρίχτηκε η Σελεσάο και κυριάρχησε στο Μουντιάλ εκείνης της χρονιάς και τέσσερα χρόνια αργότερα.

Το 1966 ήταν η σειρά του σερ Αλφ Ράμσεϊ να επιβληθεί στο ποδοσφαιρικό στερέωμα με τους Αγγλους και το 4-4-2.

Οταν ο Λουίς φαν Γκάαλ ανακοίνωσε παραμονές του Μουντιάλ της Βραζιλίας πως θα παρατάξει την Ολλανδία με το σύστημα 3-5-2 λόγω της απουσίας του τραυματισμένου Στρότμαν, θεωρήθηκε προδότης της ποδοσφαιρικής παράδοσης των Οράνιε οι οποίοι μαθαίνουν από τη δεκαετία του ’70 να εφαρμόζουν την τακτική 4-3-3.

Οι καιροί όμως αλλάζουν και όπως αποδείχθηκε από τα αποτελέσματα ο Φαν Γκάαλ είχε δίκιο.

ΠΡΩΤΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ. Η νέα τάση του ποδοσφαίρου που θα κυριαρχήσει το επόμενο διάστημα είναι η παρουσία τριών παικτών στην άμυνα και ενισχυμένο κέντρο. Βεβαίως ο Φαν Γκάαλ δεν ανακάλυψε την Αμερική. Ο πρώτος που αντιλήφθηκε πως το ενισχυμένο κέντρο χαρίζει νίκες και εφάρμοσε το 3-5-2 σε υψηλό επίπεδο είναι ο Αργεντινός Κάρλος Μπιλάρδο.

Το έκανε κατ’ ανάγκην, όπως και ο Φαν Γκάαλ. Στο Μουντιάλ του 1986 ο Μπιλάρδο έπρεπε να αξιοποιήσει τον Μαραντόνα και ταυτόχρονα να τον προστατεύσει. Οι Γερμανοί, που ηττήθηκαν από την Αλμπισελέστε σε εκείνον τον τελικό, αντέγραψαν το σύστημα τους και το 1990 ανέβηκαν αυτοί στον ποδοσφαιρικό θρόνο νικώντας τους πρώτους διδάξαντες.

Για να λειτουργήσει η τακτική του 3-5-2 χρειάζονται ιδιαίτερα ταλαντούχοι ποδοσφαιριστές. Οι ακραίοι πρέπει να έχουν φοβερή φυσική κατάσταση ώστε να μπορούν να οργώνουν τις πλευρές τους και να καλύπτουν σε πολλές περιπτώσεις τους κεντρικούς αμυντικούς.

Οι τελευταίοι, τρεις τον αριθμό, πρέπει να λειτουργούν σε πλήρη αρμονία και με αυτοματισμούς τη στιγμή που πρέπει να επιλέξουν επιτιθέμενο αντίπαλο.

ΜΠΑΛΑΔΟΡΟΣ ΣΕΝΤΕΡ ΜΠΑΚ. Αυτός που αγωνίζεται στο κέντρο της άμυνας θα πρέπει, εκτός του να μπορεί να διορθώνει τα λάθη των συμπαικτών του, να είναι καλός χειριστής της μπάλας ώστε να δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την επίθεση της ομάδας του. Το πλεονέκτημα αυτής της τακτικής είναι η απελευθέρωση ενός παίκτη στη μεσαία γραμμή που συνήθως αναλαμβάνει ρόλο «δεκαριού».

Η Γιουβέντους που έχει στις τάξεις της τον Αντρέα Πίρλο στηρίχτηκε στο 3-5-2 την τελευταία τριετία και κυριάρχησε στη Σέριε Α, ενώ στο Μουντιάλ της Βραζιλίας την ίδια τακτική ακολούθησαν η Ολλανδία, το Μεξικό και η Κόστα Ρίκα.

Στην πρώτη του σεζόν στη Λίβερπουλ ο Μπρένταν Ρότζερς φλερτάρισε με το συγκεκριμένο αγωνιστικό πλάνο αλλά φέτος φέρεται αποφασισμένος να το εφαρμόσει, όπως επίσης θα πράξει και η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.

Μετά το πρώτο φιλικό με τους Λος Αντζελες Γκάλαξι στο οποίο η Γιουνάιτεντ πειραματίστηκε επιτυχώς με το 3-5-2 ο Φαν Γκάαλ ανακοίνωσε στους παίκτες του πως στο εξής η ομάδα θα αγωνίζεται κατ’ αυτόν τον τρόπο, πλην μερικών εξαιρέσεων. Για να υιοθετήσουν πλήρως το νέο σύστημα και ταυτόχρονα να αποβάλουν από το DNA τους το κλασικό 4-4-2 του σερ Αλφ Ράμσεϊ οι Κόκκινοι Διάβολοι θα χρειαστούν δέκα εβδομάδες, εκτιμά ο Φαν Γκάαλ.

ΓΡΗΓΟΡΑ ΕΞΤΡΕΜ. Ο Ολλανδός πράττει αυτό που είπε σε μία συνέντευξή του ο Κάρλο Αντσελότι: το σύστημα εφαρμόζεται ανάλογα με τους παίκτες που διαθέτουν οι ομάδες και όχι αντίστροφα. Η Γιουνάιτεντ διαθέτει έναν από τους ταχύτερους ακραίους στον κόσμο, τον Αντόνιο Βαλέντσια, και ταυτόχρονα αγόρασε το ανερχόμενο αστέρι του αγγλικού ποδοσφαίρου, τον Λουκ Σο, που επίσης παίζει στα άκρα. Στο Ολντ Τράφορντ υπάρχουν επίσης πάρα πολλοί παίκτες που αγωνίζονται στη μεσαία γραμμή, όχι λόγω επιλογής αλλά λόγω κακής εκτίμησης του προκατόχου του Φαν Γκάαλ, Ντέιβιντ Μόιες, που αγόρασε πέρυσι τους Μάτα και Φελαϊνί. Φέτος ήρθε και ο Αντερ Ερέρα που αντιγράφει τον ρόλο του Πίρλο.

Πολλές ομάδες θα παίξουν με τρεις αμυντικούς, όχι όμως για τους ίδιους λόγους που θα το πράξει η Γιουνάιτεντ. Η Μπαρτσελόνα, για παράδειγμα, θέλει να επιστρέψει στο μοντέλο Γκουαρντιόλα που εμπιστευόταν την ασφάλεια της άμυνας σε τρεις παίκτες. Αυτό όμως δεν σημαίνει απαραίτητα που θα παίξει με πέντε μέσους. Μπορεί να παίξει με… επτά και κανέναν επιθετικό, ή με τρεις και τέσσερις επιθετικούς. Ο Λουίς Ενρίκε πειραματίζεται με το 3-2-3-2 της Εθνικής Ουγγαρίας του 1954 γιατί ακριβώς διαθέτει τα εργαλεία για να το εφαρμόσει. Αλμπα, Ματιέ και Πικέ στην άμυνα, Ράκιτιτς, Μπουσκέτς στα χαφ, Νεϊμάρ, Ινιέστα και Πέδρο πίσω από τους Μέσι και Σουάρες.

Ο Γκουαρντιόλα ξεκίνησε πέρυσι στην Μπάγερν παρατάσσοντας τους Βαυαρούς με το 4-2-3-1 προκειμένου να αξιοποιήσει τον Κρος. Στην πορεία όμως αντιλήφθηκε πως οι τρεις αμυντικοί του προσφέρουν μεγαλύτερη ευελιξία και επέστρεψε στο 3-4-3 το οποίο οι Βαυαροί και κάθε ομάδα μπορούν να εφαρμόσουν μόνο αν διαθέτουν υψηλά ποσοστά κατοχής της μπάλας. Ντάντε, Μαρτίνεθ, Μπόατενγκ η άμυνα, Αλάμπα, Λαμ, Σβαϊνστάιγκερ και Ραφίνια στη μεσαία γραμμή και Ριμπερί, Λεβαντόφσκι, Ρόμπεν στην επίθεση. Ενα σύστημα με δύναμη αλλά χωρίς βάθος και άκρως επικίνδυνο για άπειρες ομάδες.

ΓΚΟΛΚΙΠΕΡ – ΛΙΜΠΕΡΟ. Μία ακόμα τάση που θα επικρατήσει στο ποδόσφαιρο είναι ο τερματοφύλακας-λίμπερο. Δεν πρόκειται φυσικά για κάτι νέο, ωστόσο ο Γερμανός Μάνουελ Νόιερ απέδειξε στο Μουντιάλ πόσο χρήσιμος μπορεί να είναι ένας τερματοφύλακας και εκτός εστίας, επιτρέποντας στην άμυνα να παίζει πιο ψηλά.Ο Λουίς Ενρίκε ζήτησε ήδη από τους νεοαφιχθέντες στο Καμπ Νου Τερ Στέγκεν και Μπράβο να αντιγράψουν το παιχνίδι του Νόιερ. Οποιος τα καταφέρει καλύτερα κερδίζει τη φανέλα με το νούμερο 1.